د خېبر پښتونخوا په لکي مروت کې د امن کمېټې غړی ملک نبيالله بنخېل د ناپېژندو وسلهوالو په ډزو کې ووژل شو. د ځايي سرچینو په وینا، دغه پېښه نن (یکشنبه د کب ۲۴مه) ماخوستن رامنځته شوې او بریدګر هم په تېښته بریالي شوي دي.
د ځايي سرچینو په وینا، ځايي پولیسو د پېښې د څرنګوالي په تړاو پلټنې پیل کړې دي او هېڅ یوې ډلې تر اوسه د دغې پېښې مسوولیت نهدی منلی.
د یادونې وړ ده، چې په خېبر پښتونخوا کې موخهییزې وژنې ډېرې شوې دي او ځايي حکومت هم لا تر اوسه په تړاو یې کوټلي ګامونه نهدي اخیستي.
د پاکستان د سند ايالت سترې محکمې د پښتون ژغورنې غورځنګ د مخکښ غړي علي وزير د خوشي کېدو ضمانت منلی، خو علي وزير لا هم د سکهر په زندان کې بندي دی. د علي وزیر نږدې دوستانو افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې سبا د مارچ پر ۱۶مه هيله ده، علي وزير له زندانه خوشی شي.
د علي وزير ملګري او د پي ټي اېم فعال بادشاه پشتین افغانستان انټرنشنل ته وویل،چې «د مارچ پر لسمه ناوخته د عدالت حکم ترلاسه شو او په سبا بيا عدالتي فيصله کې ځینې تېروتنې معلومې شوې، بيا پسې رخصتيانې راغلې ځکه د هغه خوشي کېدل وځنډېدل».
د پشتين په وینا، سبا د مارچ پر ۱۶مه هيله ده، علي وزير له زندانه خوشی شي.
خو له دې وړاندې ډې وخت داسې شوي چې علي وزیر په کومه بله قضیه کې له زندان څخه خوشی شوی، د زندان په خوله کې په یوه بله قضیه کې بيا نیول شوی دی.
د علي وزير وکیلان وايي، په سند ايالت کې د هغه پرضد دا جوته وروستۍ محکمه وه.
علي وزير د ۲۰۲۴ کال په اګست مياشت کې په اسلام اباد کې د ګاډي ټکر کولو او نشه يي توکو د لېږد په تور نيول شوی و، بيا پرې د هېواد ضد ويناوو، راپارولو، بغاوت او پوسټونو کولو نورې قضیې په پنجاب، بلوچستان او سند ایالتونو کې جوړې شوې وې، خو په دغو قضیو کې تراوسه نوموړی مجرم نه دی ثابت کړای شوی.
پي ټي اېم دغه قضیې بې بنسټه بللې دي.
علي وزير له دې وړاندې هم يو وار نزدې ۲۶ مياشتې بند تېر کړی و او د ۲۰۲۳ کال د فېبرورۍ په مياشت کې بيا خوشی شوی و.
د عوامي نېشنل ګوند مرکزي مشر اېمل ولي خان د خېبر پښتونخوا حکومت هغه دریځ غندلی، چې د وسلهوالو لهخوا د سړکونو ګزمې او د پوستو جوړول یې د سر وزیر پر ضد یو «سازش» بللی و. هغه دغه څرګندونې «ټوکه او د ولس سپکاوی» ګڼلی دی.
اېمل ولي خان ویلي، د حکومت دغه ادعاوې له واقعيت څخه تېښته او موخه یې د ناکامۍ، بېکفایتۍ او له وسلهوالو سره د مرستې تورونو پټول دي. نوموړي پوښتنه کړې: «که دا هر څه رښتیا هم سازش وي؛ نو د مخنیوي مسوولیت یې د چا پر غاړه دی؟»
هغه زیاته کړې، ټولو ته څرګنده ده چې د پاکستان تحریک انصاف ګوند په دوامداره توګه له وسلهوالو سره نرم دریځ غوره کړی دی. د عوامي نېشنل ګوند مشر د ۲۰۱۳کال ټاکنو ته په اشارې وویل، چې هغه مهال کوم ګوند د وسلهوالو ډلو لهخوا د منلو وړ بلل کېده او کوم سیاسي ځواک د وسلهوالو ډلو لپاره د دفترونو پرانیستلو او د هغوی د سیاسي کولو وړاندیز کاوه؟
هغه ادعا کړې، چې د واکمنۍ په یوه پړاو کې شاوخوا ۴۰زره وسلهوال بېرته مېشت کړای شول او ۱۰۲ خطرناک بندیان خوشې شول. د هغه په وینا: «چا ترهګر د جګړهمارو په نوم یاد کړل؟»
اېمل ولي خان دغه پوښتنه هم کړې، ایا دا هم یو «سازش» و چې د واکمن ګوند یو مشر د وسلهوالو د خبرو اترو په پلاوي کې شامل و. هغه وویل، هغه کسان چې له وسلهوالو سره د پخلاینې او د هغوی د بیا مېشتولو سیاستونه پر مخ وړي؛ اوس د سازش کیسې جوړوي څو د خپلو تګلارو ناوړه پایلې پټې کړي.
د عوامي نېشنل ګوند مشر د خېبر پښتونخوا له خلکو او په ځانګړي ډول د واکمن ګوند له پلویانو سره خواخوږي څرګنده کړې او ویلي یې دي، دوی د یوې داسې ادارې تر واک لاندې پاتې دي چې بېپروا او بېکفایته ده.
هغه زیاته کړې، چې د تېرو ۱۳ کلونو تر ناکامو تجربو وروسته دغه ایالت له جدي ستونزو لکه ناامنۍ، اقتصادي ناورین، مالي فشارونو او اداري ګډوډۍ سره مخ دی او د وسلهوالو له امله د خېبر پښتونخوا خلک تر ټولو لوړه بیه پرې کوي.
نوموړي په پای کې ویلي، چې له ۲۰۱۳ څخه تر ۲۰۲۴کال پورې دولت هم د دغه وضعیت مسوول دی؛ ځکه ځینې عناصر یې د خپلو ګټو لپاره پر پښتنو تپلي دي.
د پښتونخوا نشنل عوامي ګوند وايي، د پاکستان په کراچۍ ښار کې د امنیتي ادارو له خوا د پښتنو د نیولو او ځورولو لړۍ پیل شوې ده. د ياد ګوند په وينا، په تېرو دوه اونيو کې په لسګونو داسې کسان نيول شوي، چې د پاکستان شناختي کارتونه (تذکره) یې هم لرل.
د ځايي چارواکو په خبره، چې په تېرو کالونو کې د پاکستان د کراچۍ ښار او سيند ایالت څخه افغان کډوال اېستل شوي.
خو ځیني پاکستاني پوليس چارواکي ادعا کوي، چې اوس هم ځینې افغان کډوال په کراچۍ ښار کې شته دي او ځينې افغانستان ته د لېږدولو وروسته بېرته په غير قانوني لارو راغلي دي.
دا په داسې وخت کې چې د فيبرورۍ د میاشتې راهسې د پاکستان او افغان طالبانو ترمنځ نښتې پيل شوي د هغې وروسته په کراچۍ ښار کې پښتانه ملت پاله سياستوال وايي، د پښتنو ځورولو لړۍ پيل شوې ده.
د کراچۍ پولیس ادعا کوي، چې يواځې غير قانوني خلک نيول کيږي او چا سره چې د پاکستان خپل قانوني اسناد موجود وي هغوی که ونيول شي نو د تصديق وروسته خوشې شوي دي.
د پښتونخوا نېشنل عوامي ګوند ځینو مسوولینو په کراچۍ کې د یوې خبري ناستې پرمهال وویل، چې د پښتنو د ځورولو او نيولو ضد ګډ غږ پورته کولو لپاره به په کراچۍ کې د عوامي نېشنل ګوند، ملي جمهوري غورځنګ او پښتون ژغورنې غورځنګ مشرانو سره ليدلي او د اختر نه وروسته به په دغه اړه د لاریونونو لړۍ پيلوي.
د بلوچستان د چمن سوداګر وايي، د تېرو پنځو میاشتو راهیسې د افغانستان او پاکستان ترمنځ لارې تړل کېدو سره د پاکستان ګڼ شمېر سوداګر له ډیورنډ کرښې پورې غاړه بند پاتې دي. د چمن صنعت او سوداګرۍ خونې مشر عبدالنافع اڅکزي ویلي، د چمن سوداګر اړ دي، چې په قاچاقي لارو کورونو ته راستانه شي.
د پاکستان د بلوچستان ایالت په چمن ښار کې یو شمیر سوداګرو د خبري ناستې پرمهال خبریالانو ته وویل، چې له تېرو پنځو میاشتو راهیسې د چمن ځايي سوداګر افغانستان لور ته بند پاتې دي .
دوی زیاتوي، چې بند پاتې تجارانو سره اوس د اوسېدلو لپاره مالي امکانات هم ختمې شوې دي.
دغو سوداګرو د نیوکې په کولو سره وويل چې کله په نورو هېوادونو کې پاکستانيان بند پاتي شي نو حکومت هڅه کوي چې هغه ژر تر ژره په ځانګړو الوتکو کې یې هېواد ته را انتقال کړي خو د پاکستان حکومت زمونږ غږ نه اوري.
د چمن د سوداګرۍ او صنعت خونې مشر عبدالنافع اڅکزي وويل، چې دوی د یوه رسمي لیک لارې د پاکستان له لومړي وزیر شهباز شریف او د پوځ مشر عاصم منیر څخه غوښتنه کړې چې په افغانستان کې بند پاتې د چمن شاوخوا درې زره پاسپورټ لرونکو ځايي سوداګرو د خوندي بیرته راستنیدو لپاره بېړني ګامونه پورته کړي .
نافع اڅکزي وويل چې د ایسارو سوداګرو د ویزو وخت هم پایه ته رسیدلې چې له امله یې سوداګر له ډیرو ستونزو سره مخ دي.
له تېرو شاوخوا پنځو میاشتو راهسې د افغانستان او پاکستان ترمنځ ټولې سوداکریزې لارې تړل شوي دي او هیڅ سوداګریزه راکړه ورکړه نه کېږي.
د خیبر پښتونخوا د خیبر ولسوالۍ د لنډي کوتل سیمې د پولیسو مشر ویلي، چې نن ماخوستن (جمعه د کب ۲۲مه) د دوی یو پولیس د ناپېژاندو وسلهوالو له لوري په ډزو وژل شوی دی. د هغه په وینا، د معاذالله په نوم یاد پولیس په اشخیلو کلي کې تر لمانځه وروسته کور ته په لاره په نښه شوی دی.
امنیتي ادارو خبرداری ورکړی، چې په سیمه کې یې د وسلهوالو د لټون په موخه پلټنې پیل کړي او د وژل شوي پولیس مړی نږدې روغتون ته لېږدول شوی دی.
له دې سره هممهاله د خيبر پښتونخوا امنیتي ادارو خبر ورکړی، چې د هنګو په سیمه کې د پولیسو د یوه روزنیز مرکز پر سر نامعلومه ډرون الوتکو پروازونه کړي دي.
امنیتي ادارو ویلي، چې پر دغو درېیو ګرځېدونکو ډرون الوتکو یې ډزې هم کړې دي.
دا په داسې حال کې ده، چې تر دې مخکې د طالبانو دفاع وزارت خبر ورکړی وو، چې د خیبر پښتونخوا په کوهاټ کې د دوی ډرون الوتکو د پاکستاني پوځ یو مرکز په نښه کړی دی.