حامد کرزی: د بهرني یرغل په وړاندې درېدل د هېواد علمي بنسټونو پياوړتیا ته اړتیا لري

سرچینې وايي، دغه وسلې د جومات دننه، دېوالونو او شاوخوا کې اېښودل شوې وې. د دوی په خبره؛ عیدګاه جومات ته ټولې لارې له تېرو څو ورځو راهیسې تر کلک امنیتي‌ څار لاندې وې او جومات ته نږدې کورونه هم پلټل شوي وو.

د طالبانو د مشر د وینا او لمانځه پرمهال په ټول کندهار کې مخابراتي شبکې او ټلیفونونه هم د لنډمهال لپاره بند وو. سرچینو ویلي، چې د ملاهبت الله د وینا پرمهال د عیدګاه جومات دننه هم د ساده ټېلیفونو په کارونې بندیز لګېدلی و.

طالبانو یوه اونۍ وړاندې د اختر لمانځه او ورځو د امنیت ساتلو لپاره ۱۰۰۰ کسیزه ځانګړې قطعه هم جوړه کړې وه. طالبانو ویلي، چې دغه قطعه د ښار په بېلابیلو برخو کې د امنیت د خوندي‌ ساتلو، د مشکوکو کسانو او کړنو د څار او د خطرناکو پېښو د مخنیوي په برخه کې فعالیت کوي.

د طالبانو مشر نن د اختر د لمانځه پرمهال شاوخوا ۴۶ دقیقې خبرې وکړې؛ خو ډېره برخه یې د خپلو فرمانونو پر پلي کېدو، یووالي، اطاعت او د خپل نظام په ملاتړ راڅرخېده. نوموړي د پاکستان او طالبانو د وروستۍ جګړې هیڅ یادونه ونه کړه او یوازې یې د خپلې وینا په وروستۍ برخه کې وویل، چې «موږ توپ او طیارې نه‌شي خرابولی».

هغه د وینا په یوې بله برخه کې ویلي: «موږ توپ او طیاره نه‌شي خرابولی، که یې موږ په توپ او طیاره له‌منځه وړلای شوای؛ نو امریکا او شورویانو به وړي وای». نوموړي وویل: «دا زموږ د وحدت اسلام، دین او شریعت» برکت دی.

هبت الله اخوندزاده ویلي‌، چې «کافران» زموږ په منځ کې د تفرقې رامنځ ته کولو هڅه کوي. نوموړي پر رسنیو هم نیوکه وکړه او یوشمېر یې د اسلام پر ضد یادې کړې: «د غرب رسنیو ته غوږ مه نیسئ، دا د اسلام پرضد دي».

د طالبانو مشر د خپلو فرمانونو او قوانیو پر پلي کولو ټينګار وکړ او زیاته یې کړه، چې دا د خلکو د اصلاح لپاره دي. هغه وویل: «زه مجبور یم، زه د دغه مسلمانانو مشر یم زه به خامخا دوی د الله لارې ته برابروم».

هغه له ټولو وغوښتل، چې سره یو شي او د طالبانو د حکومت ملاتړ وکړي. نوموړي‌ ویلي: «که دغه دین او اسلام نه‌وای؛ نو قسم په الله اوس به ما او تا پتلون اغوستی وای او د امریکایانو، ناټو او اېروپ خادمان او غلامان به وای. اوس ازاد یو، په ټوله نړۍ کې بې‌ساری نظام لرو».

په کندهار کې سږکال هم د کوچني اختر لمونځ د عیدګاه جومات ترڅنګ د ښار په بېلابېلو برخو کې ادا شو. د کندهار ځایي اوسېدونکو افغانستان انټرنشنل - پښتو ته ویلي، چې د ښار په ټولو برخو کې په ځانګړي ډول د اختر لمونځ لپاره په جوماتونو کې کلک امنیتي تدابیر نیول شوي وو.

ښاریانو ویلي، چې د سهار له ۶ بیا تر څه باندې ۹ بجو پورې مخابراتي شبکو او انټرنېټ هم کار پرېښی و. په کندهار کې د یوه خصوصي‌ مخابراتي شرکت کارکوونکي ویلي، چې طالب استخباراتو دوه ورځې وړاندې په همدې ساعتونو کې دوی ته د نه فعالیت سپارښتنې کړې وې.

امنیتي سرچینو بیا ویلي، چې دغه اقدام یې د امنیتي تدابیرو په موخه ترسره کړی او هر کال د اختر لمانځه پرمهال د څو ساعتونو لپاره مخابراتي شبکې او انټرنېټ پرې کوي.

د طالبانو د رییس الوزرا په اختریز پيغام کې راغلي، چې پاکستان د ټولو اصولو خلاف د افغانستان پر بېلابیلو سیمو بریدونه کړي او طالبان د تېر په څېر په تفاهم او د موضوعاتو په سوله‌ییز حل باور لري.

د طالبانو رییس الوزرا چې په ارګ کې د اختر د لمانځه پرمهال په خپله حاضر نه‌و، پيغام یې د دفتر مشر عبدالواسع له‌خوا وړاندې شو. په پيغام کې ویل شوي: «موږ دغه جنایت او د پاکستاني رژيم هر تجاوز په سختو ټکو غندو او دا یو نه بښونکی جرم دی. د مسوول دولت په توګه دا زموږ مسوولیت دی، چې د خلکو او هېواد دفاع وکړو».

هغه ویلي، ځواکونو یې د دفاع په موخه دوښمن ته ځواب ورکړی او مقابل اړخ یې پوه کړی چې «افغانستان بې‌څښتنه» نه‌دی. د ملاحسن اخوند په پيغام کې خلکو ته ډاډ ورکړل شوی، چې «موږ هڅه کوو، له هر جهت سره ستونزې د خبرو له لارې حل کړو؛ تر څو هېواد مو له کړاونو سره مخامخ نه‌شي».

یاد بنسټ د پنجشنبې په ورځ (د کب ۲۸مه) په یوه اعلامیه کې دغه ډول کړنې د نړۍوالو بشرپاله حقونو د بنسټيزو اصولو ښکاره سرغړونه یاده کړې او دغه ډول برید یې جګړه‌ییز جرم یاد کړی.

په اعلامیه کې راغلي: «د وسله‌واله شخړو اړوند قوانينو له مخې؛ ښکېلي خواوې مکلفې دي، چې د پوځي او ملکي اهدافو ترمنځ توپير وکړي». د اعلامیې له مخې؛ پر درملیز او روغتیايي تاسیساتو هر ډول قصدي بریدونه د عاملینو لپاره جدي حقوقي پایلې لرلای شي.

رواداري بنسټ له ښکېلو لورو غوښتنه کړې، چې د نړۍوالو بشري حقونو بنسټیز اصول له قید او شرط پرته رعایت کړي. دوی دارنګه ویلي: «له اړونده نړۍوالو بنسټونو په ځانګړي ډول د ملګرو ملتونو سازمان څخه غواړو، چې په افغانستان کې د ملکي وګړو د ژوند او کرامت د ساتنې او د دغه ډول له ناورینونو ډکو بشري پېښو د تکرار د مخنيوي لپاره اغېزمن ګامونه پورته او عملي کړي».