د طالبانو هواپوهنې ادارې په ۳۳ ولایتونو کې د ورښتونو او سېلابونو راوتلو اټکل کړی

د طالبانو د هوايي چلند وزارت اړوند د هواپوهنې ادارې د وري پر ۱۷مه د هېواد په ۳۳ ولايتونو کې د سختو ورښتونو، تالندې برېښنا، تېزو بادونو او سېلابونو د راوتلو اټکل کړی.

د طالبانو د هوايي چلند وزارت اړوند د هواپوهنې ادارې د وري پر ۱۷مه د هېواد په ۳۳ ولايتونو کې د سختو ورښتونو، تالندې برېښنا، تېزو بادونو او سېلابونو د راوتلو اټکل کړی.
د یادې ادارې د معلوماتو له مخې، جوزجان، سرپل، فاریاب، بادغیس، هرات، فراه، غور، نیمروز، هلمند، کندهار، ارزګان، زابل، دایکندي، بامیان، غزني، میدان وردګ، لوګر، پکتیکا، پکتیا، خوست، ننګرهار، کونړ، لغمان، کاپیسا، کابل، پروان، پنجشیر، بغلان، سمنګان، بلخ، کندوز، تخار او بدخشان هغه ولايتونه دي چې د سالنګونو په ګډون پکې د باران کچه له لسو تر پنځوسو ملي مترو پورې اټکل شوې ده.
همدارنګه راپورونه ښيي چې په مرکزي، لوېديزو، سوېلي او شمالي ولايتونو کې د سالنګونو په ګډون د تېزو بادونو د الوتلو احتمال هم شته چې چټکتیا يې په بېلابېلو سيمو کې له پنځوسو تر سلو کيلو مترو په ساعت پورې رسېدای شي.
د یادې ادارې په وینا، په لوړو او يخو سيمو کې د درنې واورې او سختو يخو شرایطو اټکل هم شوی دی.
ددې ادارې چارواکو له هېوادوالو غوښتي چې د ورښتونو پر مهال له سيندونو او هغو سيمو څخه چې د سېلابونو له خطر سره مخ دي، ځانونه لرې وساتي او جدي احتياط وکړي.
همدارنګه له موټر چلوونکو نه په سيلابي او خطرناکو لارو کې له تګ راتګ څخه د ډډې کولو غوښتنه شوې،چې د یادې ادارې په وینا، د احتمالي زيانونو مخه ونيول شي.

په کابل کې د افغانستان او منځنۍ اسیا هېوادونو مشورتي غونډه کې یوازې د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي وینا ته د خبري پوښښ اجازه ورکړل شوه. که څه هم رسنۍ د ټولې ناستې د پوښښ لپاره بلل شوې وې، خو د نورو هېوادونو د استازو د وینا له پیل وړاندې خبریالان له تالاره واېستل شول.
په کابل کې د منځنۍ اسیا د هېوادونو مشورتي غونډه داسې مهال وشوه چې یوازې د امیرخان متقي وینا رسنیزه شوه او د نورو ګډونوالو د ویناوو پر رسنیز پوښښ بندیز ولګول شو.
د دې غونډې د رسنیز پوښښ لپاره طالبانو یوه ورځ وړاندې خبریالانو ته بلنه ورکړې وه.
سرچینې وايي، په دې ناسته کې د تاجکستان لوړپوړي پلاوي هم ګدون کړی و او تمه وه چې د افغانستان له خاورې د متوجې ګواښونو په اړه خبرې وکړي، خو خبریالان د تاجکستاني پلاوي او نورو مېلمنو د وینا له پیل وړاندې له تاره واېستل شول.
په کابل کې یوه خبریال د نوم نه ښودلو په شرط افغانستان انټرنشنل ته وویل:« د امیرخان متقي له وینا وروسته اعلان وشو چې د رسنیو د حضور وخت پای ته ورسېد. موږ ته یې وویل چې نور د ویډیو او انځور اخیستلو اجازه نه لرو او باید له تاره ووځو.»
سرچینو ویلي، چې د اجنډا لهمخې، د امیرخان متقي له وینا وروسته په غونډه کې د بهرنیو ګډونوالو د وینا نوبت و.
دغه غونډه د طالبانو تر واک لاندې ملي تلویزیون څخه په ژوندۍ بڼه خپرېده او د امیرخان متقي له وینا وروسته د یادې ډلې د بهرنیو چارو وزرات سیاسي رییس ذاکر جلالي اعلان وکړ، چې د ناستې لومړۍ برخه او د رسنیو حضور پای ته رسیدلی او د رسنیو استازي دې له تالار څخه ووځي.
د طالبانو د ماليې وزارت د تقاعد د حقوقو عمومي ریاست د متقاعدینو د حقوقو د ورکولو شپږم نوبتي مهالویش اعلان کړ. د مهالوېش له مخې به د دې ډلې د پوهنې او دفاع وزارتونو د متقاعدینو د حقونو ورکولو بهیر د روانې وري میاشتې پر ۲۶مه پیلیږي او د چنګاښ تر ۲۶مې غځیږي.
د طالبانو مالیې وزارت نن یکشنبه، د وري پر ۱۶مه وویل، چې ددغه مهالویش له مخې به د یوه اپلیکیشن له لارې په انلاین بڼه نوبت اخیستل کېږي.
یاد وزارت همدراز زیاتوي، چې روانې وري میاشتې پر ۲۶مه له منظم مهالویش سره سم، په نوبتي ډول د دوو تثبیت شویو ادارو د متقاعدینو د حقوقو ورکولو پروسه طی مراحل کیږي.
وزارت له متقاعدینو غوښتنه کړې، چې د اداري نوم یې په نوملړ کې شامل نه وي، د تقاعد د حقوقو عمومي ریاست ته دې مراجعه نه کوي.
د طالبانو مالیې وزارت ویلي، چې د پاتې نورو ادارو مهالویش د روان کال د چنګاښ میاشتې پر ۲۵مه نېټه اعلانېږي.
په تېرو څلورو کلونو کې متقاعدین په وار، وار د تقاعد حق اخیستلو لپاره د کابل د تقاعد ریاست مخې ته راغونډ شوي، چې خپل هغه حق ترلاسه کړي چې د ماموريت پر مهال به يې له تنخوا څخه د دولت خزانې ته ورکاوه.
د طالبانو حکومت بیا ویلي، چې متقاعدین باید د خپلو حقونو د ثابتولو لپاره ځانګړې محکمې ته مراجعه وکړي.
د طالبانو د مالیې وزارت ویلي وو، چې د دې ډلې د مشر ملاهبت الله د فرمان پر بنسټ د ټاکل شويو اصولو له مخې متقاعدینو ته د تقاعد حقونو د ورکولو پرېکړه شوې ده، خو متقاعدین نیوکه کوي، چې اړوندې ادارې دغه امر نه مني.
د ۱۴۰۳کال د مرغومي په لومړۍ نېټه د طالبانو مشر ملاهبت الله اخوندزاده د متقاعدینو د حقونو د څېړلو لپاره د ځانګړو محکمو د جوړولو امر وکړ، خو اوس د اعتراض کوونکو لویه نیوکه دا ده چې د ټیټې کچې طالبان او مامورین دغه فرمان نه پلی کوي.
د طالبانو د ماليې وزارت اعلان کړی چې د تعرفې کمېټې پرشپږو وارداتي توکو تعرفې لوړې کړې دي. د اوربلوونکو مايعاتو تعرفه شپږ سلنه لوړه شوې، د لمريزو اوبو ګرموونکو وسايلو تعرفه شپاړس سلنه شوې او د کرکټ د بېټ پر وارداتو دېرش سلنه تعرفه ټاکل شوې ده.
د یاد وزارت په خبرپاڼه کې راغلي، چې د طالبانو د ماليې وزير ملا محمد ناصر اخوند په مشرۍ ناسته کې، چې د دې ډلې د اقتصاد، صنعت او سوداګرۍ، کانونو او پټروليم او عامې روغتيا وزارتونو استازو، د معيار او کيفيت ادارې ریيس، د رياست الوزرا اقتصادي معاونيت او د استخباراتو رياست استازو او د سوداګرۍ، پانګونې، کرنې او مالدارۍ خونو مسوولينو پکې ګډون کړی و، پرېکړه شوې، چې پر شپږو وارداتي توکو تعرفې لوړې کړي.
د خبرپاڼې له مخې، دا د ۱۴۰۵ لمريز کال لومړۍ ناسته وه چې د بېلابېلو موضوعاتوپه تړاو تر هر اړخيزو بحثونو وروسته د کورني صنعت د ملاتړ، د توليداتو د ودې او د کرنې او سوداګرۍ د پياوړتيا په موخه پکې ځینې پرېکړې وشوې.
طالبانو ويلي چې دا پرېکړې به د تعرفې له اصولو سره سمې عملي شي.
دپرېکړو له مخې د البسو تعرفه له لس سلنې څخه شپاړس سلنې ته لوړه شوې، د کاغذي رول تعرفه هم له لس سلنې څخه شپاړس سلنې ته رسېدلې او د ګلخانهيي پلاستيکي رول تعرفه هم شپاړس سلنې ته لوړه شوې ده.
همدارنګه د اوربلوونکو مايعاتو تعرفه شپږ سلنه لوړه شوې، د لمريزو اوبو ګرموونکو وسايلو تعرفه شپاړس سلنه شوې او د کرکټ د بېټ پر وارداتو دېرش سلنه تعرفه ټاکل شوې ده.
د طالبانو ماليې وزارت ټينګار کړی چې دا پرېکړې د کورني توليد د ملاتړ او د اقتصادي ودې د پياوړتيا لپاره شوې دي او تمه ده چې له دې سره به د هېواد صنعت او سوداګري نوره هم وده وکړي.
د نورستان د برګمټال او کامدېش ولسوالیو ځینو قومي مشرانو او اوسېدونکو افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې د لارو د بندېدو له امله د ځايي خلکو خوراکي توکي تمام شوي دي. ځینو قومي مشرانو خبرداری ورکړ، چې که وضعیت همداسې دوام وکړي نو اړ دي، چې له پاکستاني ځواکونو مرسته وغواړي.
د نورستان د برګمټال او کامدېش ولسوالیو قومي مشرانو او ځايي اوسېدونکو نن یکشنبه، د وري پر ۱۶مه وویل، چې له تېرې یوې میاشتې راهسې د پاکستاني پوځیانو د ډزو له امله یې د نورستان له مرکز پارون سره لارې تړل شوې دي.
د برګمټال یو اوسېدونکي وویل: « اوړه نشته، مجبور یې څاروي حلالوو او بیا وروسته یې یوازې غوښه خورو.»
د کامدېش ولسوالۍ یوه بل اوسیدونکي وویل، چې په کلینیکونو او درملتونونو کې درمل خلاص شوي دي او سخت ناروغان له مرګ سره مخامخ دي.
ددې ولسوالیو هغه ځوانان، چې په نورو ولایتونو کې زده کړې کوي، د لارو د بندېدو له امله بند پاتې دي.
د برګمټال او کامدېش ولسوالیو ځینې قومي مشران وایي، چې څو ځله یې د خپلو ستونزو د حل لپاره د نورستان والي او کابل ته د طالبانو وزیرانو ته کسان لېږلي چې د یادو ولسوالیو لاره پرانیزي او یا هم ورته د اړتیا وړ توکي ورسول شي خو تروسه یوازې ژمنې شوې او عملي ګامونه نه دي اخیستل شوي.
دوی خبرداری ورکړ، چې که طالبان د نورستان د برګمټال او کامدېش ولسوالیو د لارو په پرانېستلو کې پاتې راشي نو د انساني ناورین د مخنیوي لپاره اړ دي چې له پاکستاني پوځیانو مرسته وغواړي.
یو قومي مشر وویل:« د طالبانو چورلکې راغلې وې، یوازې یې خپلو سرتیرو ته اکمالات وکړل او یو څه درمل یې راوړي ول، هغه د دوه ولسوالیو اړتیاوې نه شي پوره کولی.»
په کامدېش او برګمټال ولسوالیو کې له سلو زیات کلي اباد دي او شاونخوا سل زره تنه نفوس لري.
د نورستان د طالبانو د والي ویاند فریدون صمیم د وري پر ۵مه تایید کړه چې پاکستاني ځواکونه پر هغو موټرو بریدونه کوي چې غواړي د کامدیش او برګمتال ولسوالیو ته داخل شي، له همدې امله د دغو دواړو ولسوالیو لارې د ترافیکو پر مخ تړلې دي.
صمیم وویل چې د طالبانو سیمهییز مسوولین هڅه کوي د ترافیکو لپاره بدیله لاره پرانیزي.
د نورستان یوه قومي مشر له نومښودنې پرته افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې د اوړو او نورو خوراکي توکو بیې لوړې شوې او یوه بوجۍ اوړه په ۱۴ او ۱۵ زره افغانۍ هم نه پیدا کیږي.
نوموړي وویل، چې بدیله لاره د غازي اباد له لارې کامدیش ته ځي، چې اوس هغه سیمې له واورو ډکې دي او دوه درې میاشتې باید پرې کار وشي، چې لاره پرانېستل شي، خوځايي چارواکي په بیړنیو حالاتو او تخنیکي مسایلو نه پوهیږي، ځکه په دومره وخت کې انساني ناورین رامنځته کیږي.
له دې وړاندې په سیمه کې محلي سرچینو افغانستان انټرنشنل پښتو ته ویلي وو، چې کامدیش، برګمټال او د کونړ ناړۍ ولسوالۍ پر یوه لیکه پرتې دي او د نورستان خلک د اکمالاتو لپاره د ناړۍ لار کاروي، خو پاکستاني ځواکونه له غره نه ډزې کوي او موټر نه شي پر لاره تېرېدای.
طالبانو له پارون نه متبادله لاره پیل کړې، خو ددې لارې نښلول ډېر وخت غواړي.
د طالبانو عدلیې وزارت د یادې ډلې د مشر ملاهبت الله تازه فرمان خپور کړی چې پهکې راغلي، په اداري مراسلاتو کې د بهرنیو ژبو د اصطلاحاتو پر کارونې بندیز لګېدلی. د یاد وزارت په وینا؛ دغه فرمان په څلورو مادو کې صادر شوی او د صدور له نېټې وروسته د اجرا وړ ګڼل شوی دی.
د دغه فرمان په لومړۍ ماده کې راغلي، چې د اداري اسنادو د ارزونې لپاره دې د طالبانو د عدلیې وزارت، د لوړو زدهکړو وزارت، علومو اکاډمي او چارو ادارې د عمومي ریاستونو په غړیتوب استازي وټاکل شي.
د فرمان په دویمه ماده کې راغلي، چې ټولې ادارې باید د خپلو اړوندو اسنادو له مخې د نورو ژبو اصطلاحات او د هغه د بدیلو مناسبو اصطلاحاتو سره راټول او پورته ذکر شوي استازو ته دې د ارزونې په موخه وړاندې کړي.
په درېیمه ماده کې ویل شوي، چې دغه اصطلاحات دې د ټاکل شویو استازو لهخوا و ارزول شي او مناسب افغاني او اسلامي بدیل اصطلاحات دې ورته وړاندیز او دوی ته وړاندې شي. د یادونې وړ ده، چې په دغه فرمان کې عربي ژبه مشترکه ژبه بلل شوې او اصطلاحات یې استثنا ګڼل شوي دي.