د تاجکستان د بدخشان د اوبو وړي والي د موټر په موندلو کې طالبانو هم مرسته کړې

ازبکستان افغانستان ته د مالونو د کانتینري انتقال نوی بهیر پیل کړی، چې د دغه پروګرام له مخې د اوړو لومړۍ جوپه د ازبکستان د چیناز رېل سټېشن د متخصصینو له خوا لېږدول شوې ده.

د راپورونو له مخې، افغانستان ته به اوړه له دې وروسته په کانتینرونو کې انتقالېږي، چې د تړلو رېل واګونونو د کرایې په کچه به حسابېږي او د دواړو هېوادونو د سوداګرو لپاره به اقتصادي اسانتیاوې رامنځته کړي.

د دې نوې طرحې وړاندیز د ازبکستان د رېل پټلۍ د بار وړلو تر ټولو لوی شرکت تیمیري ال کارګو کړی دی.

دغه شرکت ویلي چې کانتینري لېږد به د ځانګړو شرایطو له مخې کېږي او د انتقال لګښتونه به نه زیاتېږي.

د کانتینري انتقال ارزښت د مالونو خونديتوب، د بارولو او ښکته کولو وخت کمېدل او د توکو چټک رسېدل بلل شوي دي.

د ازبکستان د رېل پټلۍ اړوند شرکت ویلي چې له دې نوې لارې به په نږدې راتلونکې کې منظم کانتینري رېل ګاډي پیل شي، چې د افغانستان او ازبکستان ترمنځ به سوداګریزې اړیکې او عصري ترانسپورتي لارې لا پیاوړې کړي.

د خیبر پښتونخوا ایالتي حکومت ویاند او ایالتي وزیر شفیع جان له افغانستان سره د سوداګرۍ بندول دوه ګونې پالیسي بللې او ویلي یې دي چې له هند سره سوداګري خلاصه ده خو له افغانستان سره ټولې لارې د سوداګرۍ پرمخ تړل شوې دي.

د پنجشنبې په ورځ په پېښور کې یوې خبري غونډې ته د وینا پر مهال نوموړي وویل چې «موږ د امریکا او د ایران د اسلامي جمهوریت ترمنځ منځګړیتوب کوو چې دا یو ښه کار دی، خو زموږ د خپل مسلمان ګاونډي او ورور هېواد افغانستان پر وړاندې له پوره ځواک څخه کار اخیستل کېږي».

نوموړي وویل چې که له افغانستان څخه وسله وال ورځي، نو باید پر وړاندې یې خامخا اقدام وشي خو زیاته یې کړه، چې د خیبر پښتونخوا اعلی وزیر په وار وار له مرکزي حکومت سره د افغانستان د لارو پر پرانیستلو خبرې کړې دي، خو اوس پوښتنه دا ده چې دا لارې به تر کله تړلې ساتل کېږي.

شفیع جان د افغان کډوالو پر وړاندې د روانو عملیاتو په اړه وویل چې دا د مرکزي حکومت موضوع ده او دوی پکې ښکیل نه دي.

امنیتي چارواکو ویلي، چې وسله‌والو په چاودیدونکو توکو بار یو موټر ته د بنو ولسوالۍ د میریان سیمې د پولیسو پوستې ته نږدې چاودنه ورکړې او بیا یې پر پوستې ډله‌ییز برید کړی دی.

د بنو د پولیسو مشر محمد فرقان بلال وویل، بریدګرو غوښتل موټربم د پوستې منځ ته دننه کړي، خو موټر پوستي ته تر ننوتو وړاندې وچاودېد. د سیمې د روغتون د مسوولانو په وینا، له دغه برید څخه ورته د ۶ پولیسو او ۴ ملکي وګړو په ګډون ۱۰ ټپیان ور وړل شوي دي.

پولیس زیاتوي، بریدګرو د کومکي ځواکونو د لارې د بندولو لپاره سیمې ته غځېدلی یو پل هم په بمونو الوځولی و. د دغه برید مسوولیت د ټي‌ټي‌پي یوې څانګې «اتحاد المجاهدین» پر غاړه اخیستی دی.

په یوه بله جلا امنیتي پېښه کې د دير سفلي په غره‌ییزه سیمه کې د امنیتي ځواکونو او وسله‌والو ترمنځ سخته نښته شوې ده. دا نښته هغه مهال پیل شوه چې پولیس د وسله‌والو د حضور په اړه له راپور ترلاسه کولو وروسته سیمې ته د چاڼیزو عملیاتو لپاره تللي وو، خو هلته له کمین سره مخ شول. په دې څو ساعته جګړه کې ۲ پولیس وژل شوي او ۱۶ نور ټپیان شوي دي.

د سیمې اوسېدونکي وايي، بریدګرو د نښتې پر مهال د پولیسو درې موټر هم سوځولي دي.

پاکستاني ځواکونو په بنو کې د ډرون بریدونه کړي او ویل کیږي پر یوه تحصیلي مرکز، چې جنګیالي پکې پټ شوي وو، هم برید شوی دی.

100%

په وروستیو میاشتو کې په پاکستان، په ځانګړې توګه په خیبرپښتونخوا او بلوچستان کې بریدونه په بې‌ساري ډول زیات شوي دي. د پوځي شنونکو په وینا، تحریک طالبان پاکستان اوس په بریدونو کې د افغان طالبانو له پخوانیو تکتیکونو څخه کار اخلي، چې وخت ناوخته یې د پخوانیو افغان ځواکونو خلاف کارول.

په دغو تاکتیکونو کې وسله وال لومړی په موټربم لاره پرانیزي او بیا پر پوځي مرکزونو پیاده بریدونه کوي.

اسلام‌اباد پر کابل تور پورې کوي چې د ټي‌ټي‌پي غړو ته یې په افغانستان کې پناه ځایونه ورکړي، خو په کابل کې د طالبانو اداره دا ادعا ردوي.

د ازبکستان د بهرنیو چارو وزارت ویاند امان‌الله فیضییف ویلي، د خالد حنفي په نوم خپرې شوې څرګندونې «په بشپړه توګه بې‌بنسټه» دي. د هغه په وینا، دا څرګندونې نه په رسمي ډول اعلان شوې او نه هم د طالبانو رسمي رسنیو خپرې کړې دي.

فیضییف زیاته کړه چې د ازبکستان سفیر په کابل کې د دې موضوع په تړاو له طالب لوري سره خبرې کړې او د موضوع په اړه یې وضاحت ترلاسه کړی، خو د دغو خبرو جزییات یې نه دي ورکړي.

تر دې وړاندې راپور ورکړل شوی و چې خالد حنفي پکتیا ولایت ته د سفر پر مهال ویلي، د ازبکستان په سمرقند، بخارا او ترمذ ښارونو کې، چې د امام بخاري او امام ترمذي په څېر د اسلامي نړۍ د سترو عالمانو ټاټوبی ګڼل کېږي، «له اسلامه یوازې نوم پاتې دی».

حنفي همدارنګه ادعا کړې وه چې د دې وضعیت لامل دا دی چې د ازبکستان دیني عالمانو د دیني احکامو د پلي کولو مسوولیت حکومت ته سپارلی دی.

دا څرګندونې په داسې مهال شوې چې کابل او تاشکند، د طالبانو له بیا واکمنېدو وروسته، پراخې اقتصادي او سیاسي اړیکې جوړې کړې دي.

که څه هم ازبکستان لا هم د طالبانو حکومت په رسمیت نه دی پېژندلی، خو د دواړو لورو ترمنځ سوداګریزې راکړې ورکړې د پام وړ زیاتې شوې او د راپورونو له مخې د کلنۍ سوداګرۍ کچه شاوخوا ۱،۷ میلیارد ډالرو ته رسېدلې ده.

سره له دې، امنیتي اندېښنې لا هم د دواړو لورو د اړیکو مهمه موضوع ده. ازبکستان تر دې وړاندې څو ځله د ازبکستان اسلامي غورځنګ او د داعش خراسان څانګې په څېر د وسله والو ډلو د فعالیتونو په اړه اندېښنه څرګنده کړې ده.

د طالبانو یاد وزارت د پنجشنبې په ورځ وویل، چې د ټرانسپورټ او هوايي چلند وزارت د ځمکني ټرانسپورټ قوانینو او معاهداتو رییس یار محمد رمضان په مشرۍ پلاوي د ایران په مشهد کې د افغانستان، ایران او تاجکستان ترمنځ په درې اړخیزه غونډه کې د ګډون پرمهال د ځمکني ټرانسپورټ په برخه کې د همکاریو پراختیا په اړه خبرې کړې دي.

طالبانو ویلي، چې د یادې غونډې پرمهال درې واړو هېوادونو هوکړه وکړه چې د افغانستان، ایران او تاجکستان ترمنځ د ځمکني ټرانسپورټ درې اړخیز دهلېز رامنځته شي.

طالبانو ویلي چې د هوکړې له‌مخې، ښايي د ایران او تاجکستان سوداګریز توکي د افغانستان له لارې نورو هېوادونو ته ټرانزیټ او ولېږدول شي.

دا په داسې حال کې ده، چې د طالبانو او پاکستان ترمنځ د کړکېچ له امله د دواړو هېوادونو سوداګري په ټپه دریدلې او طالبان کوښښ کوي چې د پاکستان پر ځای له نورو ګاونډیو هېوادونو سره سوداګریزې اړیکې پراخې کړي.