له پاکستان او ایران څخه د میلیونونو افغان کډوالو ستنېدل یوازې د افغانستان خاورې ته د بېرته راتګ معنا نه لري، بلکې ډېری ستانه شوي کسان له هویتي، تعلیمي او ټولنیزو ستونزو سره هم مخ دي.
سي جي اېن ټوډې په یوه راپور کې وايي، ډېری ستانه شوي افغانان په پاکستان او ایران کې زېږېدلي او لوی شوي او افغانستان یې تر ډېره د کورنیو له کیسو او خاطرو پېژندلی دی. په ځانګړي ډول ځوانان، چې په دغو هېوادونو کې یې زدهکړې او کار کړی، له بېرته ستنېدو وروسته ځانونه له داسې چاپېریال سره مخ ویني چې ورته نااشنا دی.
راپور زیاتوي، ځینې ستانه شوي کسان د لهجې، جامو او ژوند د سبک له امله «پاکستاني» یا «بهرني» بلل کېږي، چې د ټولنیز ادغام بهیر یې لا ستونزمنوي.
د راپور په وینا، ښځې او نجونې د دې وضعیت تر ټولو ډېرې اغېزمنې شوې دي. هغه نجونې چې په پاکستان او ایران کې یې زدهکړې او د کار او تګ راتګ فرصتونه لرل، له ستنېدو وروسته له محدودیتونو سره مخ شوي او د راتلونکي په اړه یې اندېښنې زیاتې شوې دي.
راپور وايي، هغه ماشومان چې په پاکستان کې یې په اردو یا انګلیسي زدهکړې کولې، افغانستان ته له ستنېدو وروسته باید په دري یا پښتو نوي تعلیمي چاپېریال ته عیار شي؛ له همدې امله ځینې یې له زدهکړو پاتې شوي دي.
راپور د کورنیو دننه د نسلونو ترمنځ د ژوند د سبک او تمو اختلافونو ته هم اشاره کوي او وايي، هغه ځوانان چې په پاکستان او ایران کې په ښاري او نسبتا عصري چاپېریال کې لوی شوي، د افغانستان له ټولنیزو شرایطو سره د تطابق له ستونزو سره مخ دي.
راپور وايي، د بېکارۍ، وچکالۍ، د استوګنې ستونزو او د لومړنیو خدمتونو د کمښت له امله د ستنېدونکو کډوالو ادغام لا ستونزمن شوی دی.
راپور ټینګار کوي چې د کډوالو بېرته ستنېدل یوازې د سرحد له اوښتو نه بشپړېږي، بلکې ښوونځیو، کاري فرصتونو، ټولنیز ملاتړ او د ټولنې د منلو فضا ته اړتیا لري.
راپور په پای کې وايي: «کور ته ستنول یو څه دي، خو دا چې خلک په رښتیا ځان په خپل کور کې احساس کړي، بېله او خورا سخته چاره ده.»
