ایران براثر کاهش کشت خشخاش در افغانستان، کشت یا واردات مواد مخدر را بررسی می‌کند

شبه‌نظامیان موتر پر از مواد انفجاری را به دیوار یک پایگاه نظامی کوبیدند و بعد وارد مقر پایگاه شدند. شبه‌نظامیان ۱۲ ساعت با نیروهای امنیتی پاکستان درگیر شدند.

سجاد خان، رئیس پولیس منطقه، گفت: «صبح سه‌شنبه، یک مهاجم انتحاری موتر بمب‌گذاری‌شده را به دیوار پایگاه در بنو کوبید و انفجار ناشی از آن، راه را برای ورود سایر مهاجمان باز کرد.»

به گفته او، در این رویداد ۱۶ نیروی امنیتی و سه غیرنظامی زخمی شدند. وی افزود: «نیروهای ما حدود ۱۲ ساعت شجاعانه جنگیدند.»

بنو در نزدیک مرز افغانستان قرار دارد. مهاجمان در این حمله از روش‌هایی مشابه طالبان افغان استفاده کردند که طی دو دهه علیه دولت پیشین افغانستان و نیروهای امریکایی از بمب‌گذاری‌های انتحاری و موتر بمب‌ها بهره می‌بردند.

تاکنون هیچ گروهی مسئولیت این حمله را بر عهده نگرفته است. اما پولیس در بیانیه‌ای، بدون نام بردن از گروه خاصی، شبه‌نظامیان را مسئول دانست.

تحریک طالبان پاکستان اصلی‌ترین گروه فعال در این منطقه مرزی است. این گروه از سال ۲۰۰۷ علیه دولت پاکستان می‌جنگد.

مقام‌های پاکستانی بارها طالبان افغانستان را متهم کرده‌اند که به تحریک طالبان پاکستان پناه داده و از این گروه حمایت می‌کنند. اخیراً ارتش پاکستان مناطقی در ننگرهار و خوست را که ادعا می‌کند مراکز تی‌تی‌پی هستند، بمباران کرد. طالبان کشته شدن جنگجویان پاکستانی در این حملات را رد کرده و گفت که شماری از جمله زنان و کودکان کشته و زخمی شدند.

این کریدور می‌تواند کشورهای بلاروس، روسیه، قزاقستان، اوزبیکستان، افغانستان و پاکستان را به هم وصل سازد.

کریدور ترنس‌افغان در سال‌های اخیر به‌ویژه در گفت‌وگوهای میان کشورهای آسیای میانه و جنوب آسیا پی‌هم مطرح شده است. این طرح به معنای وصل‌کردن آسیای میانه به پاکستان از راه افغانستان است. در صورت عملی‌شدن این طرح، کالاهای روسیه و بلاروس وارد قزاقستان می‌شوند و پس از عبور از اوزبیکستان، افغانستان و پاکستان در نهایت به آب‌های جنوب می‌رسند.

مقام‌های طالبان از حامیان اصلی این طرح به شمار می‌روند. نورالدین عزیزی، وزیر صنعت و تجارت طالبان، پیش از این گفته بود که این پروژه بدون مشارکت افغانستان امکان اجرایی ندارد. طالبان پیش‌تر با اوزبیکستان و پاکستان توافق‌نامه‌هایی برای انجام مطالعات امکان‌سنجی این مسیر امضا کرده است.

ایده کریدور ترنس‌افغان پیشینه‌ای بیش از دو دهه دارد، اما حضور افغانستان در این کریدور در دولت پیشین افغانستان مطرح شده بود.

رویترز در مطلبی مفصل به پرسش فوق پاسخ داده و بر راه‌های کاهش تاثیر آن پرداخته است.

افغانستان که در میان کوه‌های ناهموار محصور شده، در معرض انواع بلایای طبیعی قرار دارد، اما زمین‌لرزه‌ها بیشترین تلفات را بر جای می‌گذارند.

بر اساس پژوهش‌ها، دست‌کم ۳۵۵ زمین‌لرزه با بزرگی بالاتر از ۵ از سال ۱۹۹۰ افغانستان را تکان داده است. آمارها نشان می‌دهد که سالانه صدها نفر بر اثر زمین‌لرزه جان خود را از دست می‌دهند و میلیون‌ها دالر خسارت مالی برجای می‌ماند.

چرا افغانستان مستعد زمین‌لرزه است؟

بخش‌های بزرگی از جنوب آسیا از نظر لرزه‌ای فعال هستند، زیرا صفحه تکتونیکی معروف به صفحه هند در حال هل دادن به سمت شمال به صفحه اوراسیا است.

افغانستان به‌ویژه به‌دلیل موقعیت جغرافیایی‌اش در محل تلاقی دو صفحه بزرگ تکتونیکی، صفحه هند و صفحه اوراسیا، در برابر زلزله آسیب‌پذیر است.

با حرکت صفحه هند به سوی شمال و برخورد آن با صفحه اوراسیا، فشار ایجادشده میان این دو صفحه سبب فعالیت‌های لرزه‌ای مداوم در منطقه به‌ویژه در ناحیه هندوکش می‌شود. همچنین، صفحه عربستان در جنوب بر آن تأثیر می‌گذارد و این وضعیت یکی از فعال‌ترین مناطق تکتونیکی جهان را ایجاد کرده است.

حرکت شمالی صفحه هند و فشار آن بر صفحه اوراسیا معمولا عامل اصلی زمین‌لرزه‌های متعدد افغانستان است.

کدام مناطق آسیب‌پذیرترند؟

شرق و شمال‌شرق افغانستان، به‌ویژه مناطقی در امتداد مرز با اوزبیکستان، تاجیکستان و پاکستان، به‌طور خاص در برابر زمین‌لرزه آسیب‌پذیرند.

این شامل شهر پرجمعیت کابل نیز می‌شود که طبق یک پژوهش، بالاترین میزان خسارت برآوردی (سالانه ۱۷ میلیون دالر) ناشی از زمین‌لرزه را دارد.

زمین‌لرزه‌ها در کوه‌های افغانستان نیز به‌ویژه خطرناک‌اند، زیرا می‌توانند رانش زمین ایجاد کنند و تلفات جانی و خسارات مالی را تشدید نمایند.

مرگبارترین زمین‌لرزه‌های افغانستان کدام‌اند؟

از سال ۱۹۰۰ تاکنون تاکنون، بیش از ۳۵۵ زمین‌لرزه بزرگ به‌شمول ۱۰۰ زمین‌لرزه «ویرانگر» در افغانستان ثبت شده است.

از جمله بدترین آن‌ها در سال‌های اخیر، زمین‌لرزه‌ای با بزرگی ۶ در سال ۲۰۲۲ بود که جان ۱۰۰۰ نفر را گرفت. همچنین در سال ۲۰۲۳ چند زمین‌لرزه در یک ماه در ولایت هرات رخ داد که در مجموع جان ۱۰۰۰ نفر را گرفت و چندین روستا به‌طور کامل نابود کرد.

یکی از بزرگ‌ترین زمین‌لرزه‌های افغانستان با بزرگی ۷.۵ در سال ۲۰۱۵ رخ داد و ۳۹۹ نفر در افغانستان، پاکستان و هند کشته شدند.

بخش بزرگی از ویرانی‌ها در سال ۱۹۹۸ رخ داد؛ زمانی‌که دو زمین‌لرزه ظرف سه ماه افغانستان را لرزاندند؛ نخستین آن ۲۳۰۰ نفر و دومی ۴۷۰۰ نفر را کشت.

چگونه افغانستان می‌تواند در مقابل زمین‌لرزه تاب‌آوری ایجاد کند؟

پژوهشگران توصیه می‌کنند که ساختمان‌های جدید به شیوه مقاوم در برابر زلزله ساخته شوند و بناهای موجود نیز بازسازی و مقاوم‌سازی شوند تا احتمال فروریزی کاهش یابد.

همچنین، سیستم‌های بهتر پایش و هشدار زودهنگام باید ایجاد شوند تا اطلاع‌رسانی به‌موقع صورت گیرد.

علاوه بر آن، گسل‌ها باید با استفاده از فناوری‌های سنجش‌از دور نقشه‌برداری شوند تا امکان جابه‌جایی جمعیت از مناطق آسیب‌پذیر فراهم گردد.

منابع آگاه در کابل روز سه‌شنبه، ۱۱ سنبله به افغانستان اینترنشنال گفتند که حیدرجان نعیم‌زوی، عضو پیشین ولسی‌جرگه، روز پنجشنبه گذشته به نظارت‌خانه طالبان در کابل منتقل و زندانی شده است.

منابع گفته‌اند وزیر عدلیه طالبان از او خواسته کوچی‌ها زمین‌های مورد مناقشه در لوگر را به طالبان بدهند.

خانواده آقای نعیم‌زوی بازداشت او را تأیید کرده و می‌گویند وزیر عدلیه طالبان به بهانه «غصب زمین‌های دولتی» بزرگان کوچی‌ها را تحت فشار قرار می‌دهد. آنان می‌گویند: «این دومین‌بار است که او به دستور وزیر عدلیه طالبان زندانی می‌شود. بار نخست او را در زندان شخصی وزارت نگه‌داری کرده بودند، اما این بار در نظارت‌خانه کابل زندانی است.»

براساس اطلاعات به‌دست‌آمده، طالبان پیش‌تر نعیم‌زوی را با ضمانت آزاد کرده بود و شرط گذاشته بود که کوچی‌ها باید زمین‌های مورد مناقشه در لوگر را به طالبان واگذار کنند.

برخی بزرگان کوچی استدلال می‌کنند که وزیر عدلیه طالبان با این رفتار، دشمنی‌های قومی را دامن می‌زند و زمین‌هایی را که بر اساس فرمان‌های مقام‌های حکومت‌های پیشین واگذار شده، غصب می‌خواند.

نزدیک به دو سال پیش، افغانستان اینترنشنال از موجودیت زندان شخصی در داخل وزارت عدلیه طالبان در کابل پرده برداشته بود.

منابع گفته بودند که عبدالحکیم شرعی، وزیر عدلیه طالبان، حیدرجان نعیم‌زوی را در آن زندانی کرده بود.

وزیر عدلیه طالبان در واکنش به گزارش آن زمان گفت که او بر اساس حکم رهبر طالبان صلاحیت دارد تا «غاصبان زمین» را برای ده روز زندانی کند.

سال گذشته شماری از کوچی‌ها با ارایه اسنادی به افغانستان انترنشنال گفته بودند که عبدالحکیم شرعی فرمان‌های حامد کرزی، رئیس‌جمهور پیشین، در مورد اقامت کوچی‌ها را نادیده می‌گیرد.

تا کنون وزارت عدلیه طالبان در مورد بازداشت این عضو پیشین پارلمان، اظهار نظر نکرده است.

وقوع احتمالی بارندگی شدید و سرازیرشدن سیلاب‌، نگرانی سازمان‌های بین‌المللی امدادرسان را نیز برانگیخته است.

پیشتر برنامه جهانی غذا نیز با اشاره به پیش‌بینی‌های هواشناسی در روزهای آتی، هشدار داد که وضعیت بشردوستانه در مناطق زلزله‌زده وخیم‌تر خواهد شد.

وقوع زلزله در شرق افغانستان تاکنون بیش از «۱۴۰۰» کشته و بیش از «۳ هزار» زخمی برجای گذاشته است.

سازمان بهداشت جهانی اعلام کرد که بیش از «۱۲ هزار نفر» به‌طور مستقیم تحت تأثیر این زلزله قرار گرفته‌اند.