حمله انتحاری در ایالت بلوچستان پاکستان ۱۱ کشته بر جای گذاشت

ماه گذشته نیز دهها افغان‌ دارای برگه‌های پذیرش آلمان بازداشت شدند و ۲۱۰ نفر از آنان به افغانستان اخراج شدند. بسیاری از این خانواده‌ها ماه‌ها و حتی سال‌ها در اسلام‌آباد در انتظار انتقال به آلمان به‌سر می‌بردند.

پس از آن سخنگوی وزارت امور خارجه آلمان، اعلام کرد که بر سر بازگرداندن این افراد به پاکستان فشار می‌آورند و مذاکرات با اسلام‌آباد ادامه دارد تا روند بازگشت‌شان تسهیل شود.

علاوه بر آن، گروه‌های مدافع حقوق بشر در آلمان از دو وزیر کابینه به دلیل "عدم ارائه کمک" به این افراد، به دادگاه شکایت کردند. در نهایت دولت آلمان اعلام کرد که روند انتقال افغان‌های آسیب‌پذیری را که نامه پذیرش دریافت کرده‌اند، از سر می‌گیرد.

افراد اخراج شده به صدراعظم المان نامه فرستادند

همزمان، حدود ۲۰۰ تن از افغان‌های اخراج‌شده در نامه‌ای به صدراعظم آلمان، فریدریش مرتس، هشدار داده‌اند که در افغانستان با خطر ربوده‌شدن، شکنجه و بازداشت خودسرانه از سوی طالبان روبه‌رو هستند.

به گزارش نشریه آلمانی زبان تاگس‌اشپیگل، مرتس در پاسخ گفته است که این درخواست را جدی می‌گیرد و تاکید کرده که هر پرونده به‌صورت جداگانه بررسی خواهد شد.

بر اساس گزارش‌ها، بیش از دو هزار افغان، شامل کارمندان پیشین نهادهای آلمانی و افراد در معرض خطر، اکنون در پاکستان منتظر انتقال به آلمان‌اند. از زمان بسته شدن سفارت آلمان در کابل در آگست ۲۰۲۱، تمام روند بررسی این پرونده‌ها در خاک پاکستان انجام می‌شود.

روز دوشنبه، ۱۰ سنبله، پس ماه‌ها تعلیق، یک هواپیمای حامل ۴۷ افغان با برگه‌های پذیرش در آلمان فرود آمد. بر اساس اعلام وزارت داخله آلمان، همه‌ این افراد ویزاهای خود را پس از شکایت‌های حقوقی از حکومت آلمان دریافت کرده بودند.

به گفته دبیرکل ستاد، در سال‌های اخیر کشف و ضبط مواد مخدر به شدت کاهش یافته، زیرا کشت خشخاش در افغانستان نیز کاهش یافته و به یک‌ششم رسیده است.

ذوالفقاری افزود که تا کنون هر چقدر مواد مخدر کشف می‌شد در صنعت داروسازی ایران مصرف شده، اما اکنون «دو راه وجود دارد، یا واردات انجام شود یا در چارچوب پروتوکل‌های بین‌المللی کشت کنترول‌شده صورت گیرد.»

چند روز پیش روزنامه اعتماد چاپ ایران نوشته بود که کاهش کشف و ضبط سالانه مواد مخدر، صنعت داروسازی را در این کشور با چالش مواجه کرده است. به گزارش این روزنامه، کشف مواد مخدر افغانستان از ۷۵۰ تُن در سال ۱۴۰۰ به ۲۰۹ تُن در سال ۱۴۰۳ کاهش یافت.

به نوشته این روزنامه، کاهش کشف و ضبط تریاک هر چند تاکنون به تولید داروهای مخدر صدمه نزده و ذخایر استراتژیک ایران تاکنون ظرفیت تولید این داروها را دارا است. اما ادامه این وضعیت ممکن است صنعت داروسازی ایران را با چالش جدی روبه‌رو سازد.

شبه‌نظامیان موتر پر از مواد انفجاری را به دیوار یک پایگاه نظامی کوبیدند و بعد وارد مقر پایگاه شدند. شبه‌نظامیان ۱۲ ساعت با نیروهای امنیتی پاکستان درگیر شدند.

سجاد خان، رئیس پولیس منطقه، گفت: «صبح سه‌شنبه، یک مهاجم انتحاری موتر بمب‌گذاری‌شده را به دیوار پایگاه در بنو کوبید و انفجار ناشی از آن، راه را برای ورود سایر مهاجمان باز کرد.»

به گفته او، در این رویداد ۱۶ نیروی امنیتی و سه غیرنظامی زخمی شدند. وی افزود: «نیروهای ما حدود ۱۲ ساعت شجاعانه جنگیدند.»

بنو در نزدیک مرز افغانستان قرار دارد. مهاجمان در این حمله از روش‌هایی مشابه طالبان افغان استفاده کردند که طی دو دهه علیه دولت پیشین افغانستان و نیروهای امریکایی از بمب‌گذاری‌های انتحاری و موتر بمب‌ها بهره می‌بردند.

تاکنون هیچ گروهی مسئولیت این حمله را بر عهده نگرفته است. اما پولیس در بیانیه‌ای، بدون نام بردن از گروه خاصی، شبه‌نظامیان را مسئول دانست.

تحریک طالبان پاکستان اصلی‌ترین گروه فعال در این منطقه مرزی است. این گروه از سال ۲۰۰۷ علیه دولت پاکستان می‌جنگد.

مقام‌های پاکستانی بارها طالبان افغانستان را متهم کرده‌اند که به تحریک طالبان پاکستان پناه داده و از این گروه حمایت می‌کنند. اخیراً ارتش پاکستان مناطقی در ننگرهار و خوست را که ادعا می‌کند مراکز تی‌تی‌پی هستند، بمباران کرد. طالبان کشته شدن جنگجویان پاکستانی در این حملات را رد کرده و گفت که شماری از جمله زنان و کودکان کشته و زخمی شدند.

این کریدور می‌تواند کشورهای بلاروس، روسیه، قزاقستان، اوزبیکستان، افغانستان و پاکستان را به هم وصل سازد.

کریدور ترنس‌افغان در سال‌های اخیر به‌ویژه در گفت‌وگوهای میان کشورهای آسیای میانه و جنوب آسیا پی‌هم مطرح شده است. این طرح به معنای وصل‌کردن آسیای میانه به پاکستان از راه افغانستان است. در صورت عملی‌شدن این طرح، کالاهای روسیه و بلاروس وارد قزاقستان می‌شوند و پس از عبور از اوزبیکستان، افغانستان و پاکستان در نهایت به آب‌های جنوب می‌رسند.

مقام‌های طالبان از حامیان اصلی این طرح به شمار می‌روند. نورالدین عزیزی، وزیر صنعت و تجارت طالبان، پیش از این گفته بود که این پروژه بدون مشارکت افغانستان امکان اجرایی ندارد. طالبان پیش‌تر با اوزبیکستان و پاکستان توافق‌نامه‌هایی برای انجام مطالعات امکان‌سنجی این مسیر امضا کرده است.

ایده کریدور ترنس‌افغان پیشینه‌ای بیش از دو دهه دارد، اما حضور افغانستان در این کریدور در دولت پیشین افغانستان مطرح شده بود.

رویترز در مطلبی مفصل به پرسش فوق پاسخ داده و بر راه‌های کاهش تاثیر آن پرداخته است.

افغانستان که در میان کوه‌های ناهموار محصور شده، در معرض انواع بلایای طبیعی قرار دارد، اما زمین‌لرزه‌ها بیشترین تلفات را بر جای می‌گذارند.

بر اساس پژوهش‌ها، دست‌کم ۳۵۵ زمین‌لرزه با بزرگی بالاتر از ۵ از سال ۱۹۹۰ افغانستان را تکان داده است. آمارها نشان می‌دهد که سالانه صدها نفر بر اثر زمین‌لرزه جان خود را از دست می‌دهند و میلیون‌ها دالر خسارت مالی برجای می‌ماند.

چرا افغانستان مستعد زمین‌لرزه است؟

بخش‌های بزرگی از جنوب آسیا از نظر لرزه‌ای فعال هستند، زیرا صفحه تکتونیکی معروف به صفحه هند در حال هل دادن به سمت شمال به صفحه اوراسیا است.

افغانستان به‌ویژه به‌دلیل موقعیت جغرافیایی‌اش در محل تلاقی دو صفحه بزرگ تکتونیکی، صفحه هند و صفحه اوراسیا، در برابر زلزله آسیب‌پذیر است.

با حرکت صفحه هند به سوی شمال و برخورد آن با صفحه اوراسیا، فشار ایجادشده میان این دو صفحه سبب فعالیت‌های لرزه‌ای مداوم در منطقه به‌ویژه در ناحیه هندوکش می‌شود. همچنین، صفحه عربستان در جنوب بر آن تأثیر می‌گذارد و این وضعیت یکی از فعال‌ترین مناطق تکتونیکی جهان را ایجاد کرده است.

حرکت شمالی صفحه هند و فشار آن بر صفحه اوراسیا معمولا عامل اصلی زمین‌لرزه‌های متعدد افغانستان است.

کدام مناطق آسیب‌پذیرترند؟

شرق و شمال‌شرق افغانستان، به‌ویژه مناطقی در امتداد مرز با اوزبیکستان، تاجیکستان و پاکستان، به‌طور خاص در برابر زمین‌لرزه آسیب‌پذیرند.

این شامل شهر پرجمعیت کابل نیز می‌شود که طبق یک پژوهش، بالاترین میزان خسارت برآوردی (سالانه ۱۷ میلیون دالر) ناشی از زمین‌لرزه را دارد.

زمین‌لرزه‌ها در کوه‌های افغانستان نیز به‌ویژه خطرناک‌اند، زیرا می‌توانند رانش زمین ایجاد کنند و تلفات جانی و خسارات مالی را تشدید نمایند.

مرگبارترین زمین‌لرزه‌های افغانستان کدام‌اند؟

از سال ۱۹۰۰ تاکنون تاکنون، بیش از ۳۵۵ زمین‌لرزه بزرگ به‌شمول ۱۰۰ زمین‌لرزه «ویرانگر» در افغانستان ثبت شده است.

از جمله بدترین آن‌ها در سال‌های اخیر، زمین‌لرزه‌ای با بزرگی ۶ در سال ۲۰۲۲ بود که جان ۱۰۰۰ نفر را گرفت. همچنین در سال ۲۰۲۳ چند زمین‌لرزه در یک ماه در ولایت هرات رخ داد که در مجموع جان ۱۰۰۰ نفر را گرفت و چندین روستا به‌طور کامل نابود کرد.

یکی از بزرگ‌ترین زمین‌لرزه‌های افغانستان با بزرگی ۷.۵ در سال ۲۰۱۵ رخ داد و ۳۹۹ نفر در افغانستان، پاکستان و هند کشته شدند.

بخش بزرگی از ویرانی‌ها در سال ۱۹۹۸ رخ داد؛ زمانی‌که دو زمین‌لرزه ظرف سه ماه افغانستان را لرزاندند؛ نخستین آن ۲۳۰۰ نفر و دومی ۴۷۰۰ نفر را کشت.

چگونه افغانستان می‌تواند در مقابل زمین‌لرزه تاب‌آوری ایجاد کند؟

پژوهشگران توصیه می‌کنند که ساختمان‌های جدید به شیوه مقاوم در برابر زلزله ساخته شوند و بناهای موجود نیز بازسازی و مقاوم‌سازی شوند تا احتمال فروریزی کاهش یابد.

همچنین، سیستم‌های بهتر پایش و هشدار زودهنگام باید ایجاد شوند تا اطلاع‌رسانی به‌موقع صورت گیرد.

علاوه بر آن، گسل‌ها باید با استفاده از فناوری‌های سنجش‌از دور نقشه‌برداری شوند تا امکان جابه‌جایی جمعیت از مناطق آسیب‌پذیر فراهم گردد.