پیکر عبدالاحد مومند در تپه مرنجان کابل به خاک سپرده شد
پیکر عبدالاحد مومند، تنها فضانورد افغانستان، پس از انتقال از آلمان به کابل، روز دوشنبه با برگزاری مراسم رسمی در پایتخت به خاک سپرده شد. این انتقال بنا به درخواست خانواده او انجام شد.
پیکر عبدالاحد مومند، تنها فضانورد افغانستان، پس از انتقال از آلمان به کابل، روز دوشنبه با برگزاری مراسم رسمی در پایتخت به خاک سپرده شد. این انتقال بنا به درخواست خانواده او انجام شد.
در مراسم خاکسپاری آقای مومند، شماری از مقامهای طالبان، اعضای خانواده، دوستان، هممسلکان و جمعی از شهروندان حضور داشتند.
عبدالاحد مومند ۳۱ جوزا در ۶۷ سالگی در شهر اشتوتگارت آلمان درگذشت.
او در ۱۰ جدی ۱۳۳۷ در ولایت غزنی متولد شد و تنها فضانورد افغانستان بود. مومند در سال ۱۹۸۸ با انجام یک مأموریت تحقیقاتی شوروی به فضا رفت و نام خود را بهعنوان نخستین و تنها فضانورد افغانستان در تاریخ ثبت کرد.
به گفته این منابع، دستکم دو چرخبال مجهز به تجهیزات نظامی سنگین، از روز گذشته به اینسو، پایگاهها و نیروهای فاتح را از آسمان زیر نظر دارند.
یک منبع گفت این چرخبالها بعدازظهر روز دوشنبه بهطور موقت در مرکز ولسوالی نسی فرود آمدند و سه مقام طالبان از آنها پیاده شدند. درباره هویت این مقامها اطلاعاتی در دست نیست.
تصاویر رسیده به افغانستان اینترنشنال نیز پرواز چرخبالهای نظامی طالبان بر فراز ولسوالی نسی را نشان میدهد.
روز یکشنبه نیز بخشی از نیروهای تازهنفس طالبان در مرکز ولسوالی نسی مستقر شدند. منابع از بدخشان گفتهاند این نیروها برای خلع سلاح افراد وابسته به جمعهخان فاتح به نسی فرستاده شدهاند.
در روزهای گذشته، محمدیعقوب مجاهد، وزیر دفاع طالبان، نیز در میانه همین تنشها به بدخشان رفت. منابع گفتهاند طالبان همزمان روند خلع سلاح نیروهای محلی را شدت داده و سلاح کسانی را جمعآوری میکند که عضو قطعات رسمی این گروه نیستند.
بر اساس اطلاعات رسیده به افغانستان اینترنشنال، جمعهخان فاتح اکنون در ولسوالی نسی و در کنار نیروهای محلی وفادار به خود حضور دارد. او بر سر استخراج معادن، خلع سلاح و تعیینات با رهبری طالبان دچار اختلاف شده است.
تنش میان طالبان و جمعهخان فاتح در هفتههای اخیر شدت گرفته است. منابع محلی پیشتر گفته بودند هیئت اعزامی رهبر طالبان به بدخشان نتوانست با فاتح به توافق برسد. پس از ناکامی این گفتوگوها، تحرکات نظامی طالبان افزایش یافت و روند برکناری و خلع سلاح افراد نزدیک به فاتح آغاز شد.
منابع روز جمعه، ۱۲ سرطان، به افغانستان اینترنشنال گفتند که هیئت اعزامی طالبان پس از نشستی در شغنان تصمیم گرفت شماری از افراد نزدیک به جمعهخان فاتح را برکنار و خلع سلاح کند.
بر بنیاد اطلاعات منابع، غلامالله احمدی، یکی از رقیبهای محلی جمعهخان فاتح، بهتازگی معاون فرقه بدخشان تعیین شده است. مدیر استخبارات ولسوالی شکی و گلبدین الماس، فرمانده کندک شغنان، نیز از سمتهای خود برکنار شدهاند.
منابع همچنین گفتهاند هیئت اعزامی طالبان به ولسوالها، مدیران استخبارات و فرماندهان طالبان در پنج ولسوالی درواز هشدار داده است که اگر جلو رفتوآمد افراد مسلح خارج از تشکیلات را نگیرند، از سمتهای خود برکنار خواهند شد.
در همین حال، رسانه حریت، نزدیک به طالبان، روز شنبه، ۱۳ سرطان، فایل صوتی منسوب به جمعهخان فاتح را منتشر کرد. در این فایل صوتی، فاتح گزارشها درباره خلع سلاح نیروهای خود را رد میکند و میگوید کاری نکرده است که سرکوب شود.
پیشتر منابع از بدخشان گفته بودند فاتح نیروهای خود را در حالت آمادهباش قرار داده، اما به آنان گفته است که «اولین شلیک» را انجام ندهند.
اختلاف جمعهخان فاتح با رهبری طالبان پس از آن جدیتر شد که او از زابل به بدخشان برگشت و در ولسوالی نسی آرایش نظامی خود را افزایش داد. منابع طالبان پیشتر گفته بودند فاتح به دلیل نگرانی از بازداشت یا ترور، بهگونه پنهانی از زابل به نسی رفته است.
مقامهای طالبان گفتند که در امتحان کانکور امسال بیش از ۱۱۷ هزار نفر از فارغان مکاتب و مدارس سراسر افغانستان شرکت کرده بودند.
این چهارمین کانکور در دوران حاکمیت طالبان است که بدون حضور دختران برگزار شده است.
پنج نفر برتر کانکور مکاتب:
۱. راشد، فرزند پهلوان، از ولایت پروان، با کسب ۳۶۰.۴۶ نمره، اولنمره عمومی کانکور شد و به دانشکده پزشکی دانشگاه علوم طبی کابل راه یافت.
۲. انعامالله، فرزند شیرزمان، از ولایت کنر، با کسب ۳۵۹.۰۹ نمره، به دانشکده پزشکی دانشگاه کابل راه یافت.
۳. عبدالهادی، فرزند عبدالرحمن، از ولایت پکتیا، با کسب ۳۵۶.۹۶ نمره، به دانشکده پزشکی دانشگاه کابل راه یافت.
۴. محمدامین، فرزند محمدبشیر، از ولایت میدان وردک، با کسب ۳۵۶.۹۶ نمره، به دانشکده پزشکی دانشگاه کابل راه یافت.
۵. بسمالله، فرزند محمدعمر، با کسب ۳۵۶.۸۵ نمره، پنجم شد. اداره امتحانات طالبان دانشکده او را اعلام نکرده است.
سه نفر برتر کانکور مدارس دینی:
۱. عبدالمجید، فرزند عبدالعزیز، از ولایت غور، با کسب ۳۲۷.۱۹ نمره، به دارالعلوم مرکزی پکتیکا راه یافت.
۲. خالد، فرزند قیمتالله، از ولایت بدخشان، با کسب ۳۲۰.۴۵ نمره، دوم شد.
۳. حامد، فرزند عبدالصمد، از ولایت لغمان، با کسب ۳۱۹.۱۵ نمره، سوم شد.
به گفته طالبان، از میان حدود ۱۱۷ هزار داوطلب، ۷۴ هزار و ۵۰۰ نفر به دانشگاهها و مراکز آموزش عالی راه یافتهاند.
حذف دختران
برای چهارمین سال پیاپی امتحان کانکور در افغانستان تحت کنترول طالبان بدون حضور دختران برگزار شده است.
در ۱۴۰۰، آخرین سالی که دختران در کانکور افغانستان حضور داشتند، دختری از ولایت کابل به نام سلگی فرزند موسیخان، اولنمره شد.
پیش از سلطه طالبان بر افغانستان، در سال ۱۳۹۹ دستکم ۲۱۰ هزار دانشآموز دختر و پسر در این آزمون شرکت کردند. در این سال شمسیه فرزند محمد نسیم دانشآموز لیسه محمد آصف مایل از کابل با کسب ۳۵۳.۱۸۵ نمره جایگاه اول را گرفت. آمارها نشان میدهند شمار داوطلبان امسال نسبت به پنج سال گذشته ۴۲ درصد کاهش یافته است.
طالبان آموزش دختران بالاتر از صنف ششم، تحصیلات عالی زنان در دانشگاهها و موسسات طبی را منع کرده است. یافتههای افغانستان اینترنشنال نشان میدهد که در پی این ممنوعیت، دستکم ۹۰ هزار نیروی زن تحصیلکرده را از دست داده است؛ دخترانی که میتوانستند در بازار کار، ادارهها، شفاخانهها، مکاتب، رسانهها و نهادهای توسعهای نقش کلیدی داشته باشند.
در حال حاضر افغانستان تنها کشوری در جهان است که آموزش زنان و دختران بالاتر از صنف ششم را منع کرده است.
براساس گزارش افغانستان اینترنشنال، در سال ۱۴۰۰ خورشیدی، همزمان با بازگشت طالبان به قدرت، شمار مجموعی دانشجویان در دانشگاههای دولتی و خصوصی افغانستان به ۳۴۸۸۱۰ نفر میرسید. از این میان، ۲۴۶۱۸۰ نفر پسر و ۱۰۲۶۳۰ نفر دختر بودند.
این در حالی است که بهرغم انتقادهای گسترده ملی و بینالمللی، طالبان از تصمیم خود عقبنشینی نکرده و درهای مکاتب دخترانه و دانشگاهها و موسسات عالی به روی دختران و زنان همچنان بسته است. طالبان محرومیت دختران و زنان را موضوع داخلی عنوان کرده و از جامعه جهانی خواسته در امور اداره این گروه دخالت نکند.
