جرمني هغه پناه غوښتونکي مني چې تازه ایټالیا ته رسیږي

د مدیترانې سمندرګي له دانیل توپان څخه راپورته شوی باران شپږ ورځې مخکې د لیبیا په ختیځ کې د مرګونو سیلابونو لامل شو.

دغه سېلاب دوو بندونه مات او د څومتره لوړو اوبو په کچه سېلاب یې د ساحلي ښار درنا په لور جوړ کړ. دې سېلاب په خپله لار کې ټوله محله ویجاړه او ډېری اوسیدونکي یې له ځان سره سمندر ته یووړل.

د ژغورنې ډلې له دې سېلاب شپږ ورځې وروسته هم د مړو او ورکو کسانو د لټون هڅې کوي .

د بې پولې ډاکټرانو بیړنۍ څانګې مشره کلر نیکولټ وایي، چې ژغورونکو د جمعې په ورځ «ډېر مړي» موندلي او لاهم د لټون په حال کې دي.

هغې اسوشیټډپرس ته وویل : «دا لوړه شمېره دی... له بده مرغه سمندر لا هم ډېر مړي د باندې را غورځوي».

هغې وویل، چې لا ډېرو مرستو ته اړتیا ده، په ځانګړې توګه هغو کسانو ته چې خپلې کورنۍ یې له لاسه ورکړې سملاسي رواني مرستو ته اړتیا لري.

میرمن نیکولټ زیاته کړه ، د دې مړو ښخول یوه لویه ننګونه ده.

د ټولیز امنیت تړون په یوه خبرپاڼه کې ویلي دي، چې د دې عملیاتو یو هدف د مخدره موادو د نړیوالو قاچاقي ډلو ځپل وو.

دوی د جمعې په ورځ- د وږي په ٢٤مه - په خبرپاڼه کې ویلی، دغه عمليات د امنيتي ارګانونو، د سرحدي او ګمرکي مسوولانو او د چين او ايران د څارونکو په شتون کې ترسره شول.

ارمنستان، بیلاروس، قزاقستان، قرغزستان، روسیه او تاجکستان د ټولیز امنیت تړون غړي دي. دغو هېوادونو تېر کال افغانستان ته څېرمه څو پوځي تمرينونه هم کړي وو.

د ټولیز امنیت تړون په خبرپاڼه کې راغلي، چې په سیمه کې د نشه يي توکو پر وړاندې د مبارزې په عملیاتو کې ۳۹۹ تنه د نشه يي توکو د قاچاق په تړاو نیول شوي، چې له دې ډلې ۴۴ تنه یې مخکې هم څارل کېدل.

همداراز ۴۸ میله سپکې او درنې وسلې او څه باندې ۲۸ زره مختلف مهمات نیول شوي دي.

په دغو عملیاتو کې د ټولیز امنیت تړون له ۱۲ زرو څخه زیاتو ځواکونو برخه اخیستې وه.

د ملګرو ملتونو د مخدره موادو او جرمونو پر وړاندې د مبارزې دفتر د یکشنبې په ورځ (د وږۍ ۱۹مه) اعلان وکړ، چې په افغانستان او سیمه کې د شیشې یا میتامفتامین په نوم نشه يي موادو قاچاق دولس برابره زیات شوی دی.

په راپور کې ویل شوي، چې د نشه يي توکو د تولید پرضد طالبانو د مشر له حکم وروسته د کوکنارو تولید کم خو د شیشې قاچاق او تولید زیات شوی دی.

د ملګرو ملتونو د نشه يي توکو او جرمونو پر وړاندې د مبارزې اداره وايي، د نړۍ په ۱۶ هېوادونو کې د افغانستان د شیشې بیلګې موندل شوې دي.

د ښاغلي اردوغان دا ځواب د ترکیې په هکله د اروپايي پارلمان د راپور په غبرګون کې و.

رجب طیب اردوغان تېرو میاشتو کې له بیا ولسمشر کېدو راهیسې له اروپايي ټولنې سره د ترکیې یوځایولو هڅې بیا پیل کړې دي.

خو اروپايي پارلمان د سپټمبر پر ۱۳ خپل کلني راپور کې ویلي، انکره او بروکسل باید له اروپايي ټولنې سره د ترکیې له غړیتوب پرته د همکارۍ پراخولو لارې پیدا کړي.

اروپايي پارلمان دا هم ویلي، چې دمګړۍ له دې ټولنې سره د ترکیې د ګډېدو امکان نشته.

اروپايي پارلمان له ترکیې غواړي چې له ناټو سره د سوېډن د غړیتوب ملاتړ وکړي او زیاتوي چې له دې تړون سره د یو هېواد یوځایېدل له اروپايي ټولنې سره د بل هېواد په غړیتوب ترلاسولو پوري تړاو نه لري.

د ترکیې ولسمشر څو میاشتې مخکې له اروپايي ټولنې وغوښتل چې د ترکیې غړیتوب ته خپل ور پرانیځي او په بدل کې به دوی په ناټو کې د سوېډن د غړیتوب ملاتړ وکړي.

رجب طیب اردوغان د اروپايي ټولنې دې راپور ته په غبرګون کې وايي، چې دا ټولنه له ترکیې د بېلتون هڅه کوي: موږ د دې بدلونونو په برخه کې خپله ارزونه کوو او که اړتیا وه موږ هم له اروپا سره لار بېلوو.

تر دې مخکې د ترکیې بهرنیو چارو وزارت هم د اروپايي ټولنې راپور له تورونو او بې انصافه قضاوت ډک بللی و.

د روسیې ولسمشر په سوچي کې له بیلاروسي سیال الکساندر لوکاشنکو سره په لیدنه کې د جمعې په ورځ زیاته کړه: «امریکا د غونچه يي بمونو کارول جرم بولي، خو په اوکراین کې یې د خپلو نیابتي ځواکونو په وسیله کاروي.»

د جو بایډن په مشرۍ د امریکا حکومت تېره میاشت د غونچه يي بمونو په ګډون د پوځي مهماتو لومړنۍ جوپه اوکراین ته ولېږله.

ویلادیمیر پوتین وايي، واشنګټن هڅه کوي چې هره خپله ستونزه د زور، ګواښ یا اقتصادي بندیز سره حل کړي.

د روسیې ولسمشر دا ګنګوسې درواغ وبللې چې د شمالي کوریا پوځیان د اوکراین په جګړه کې د ګډون لپاره روسیې ته ځي.

د هغه په خبره، روسیه پوره پوځ لري او د اوکراین جنګ ته د بهرنیانو بللو ته ضرورت نه لري.

د راپورونو له مخې، د روسیې په ټولو ښارونو کې پوځ ته د سرتېرو جذبول ران دي.

که څه هم کډوالي یوه نړیواله پدیده ده، خو زیاتره کډوال او پناه غوښتونکي د اسیايي او افریقايي هېوادونو دي چې امریکا او اروپا ته د رسیدو لپاره سختې ځکمنۍ لارې غوره کوي.

د کډوالو په چارو کې د ملګرو ملتونو عالي کمېشنرۍ اعلان کړی، چې په نړۍ کې ۱۱۰ میلیونه کسان په زور له خپلو کورونو بې ځایه شوي دي.

په دغه راپور کې، چې د چهارشنبې په ورځ (د غبرګولي۲۴ مه) خپور شو، ویل شوي چې د ټولو کډوالو او هغو کسانو چې نړیوال ملاتړ ته اړتیا لري، شاوخوا نیمايي یې یوازې د دریو هېوادونو سوریې، اوکراین او افغانستان دي.

د کډوالۍ د څپو له ډېریدو سره ځاني خطرونه هم زیات شوي دي.

څه موده وړاندې د کډوالو نړیوال سازمان د بشري تلفاتو په شمېر کې د اوه سلنه زیاتوالي خبر ورکړ او ویې ویل، چې د ۲۰۲۳میلادي کال له پیل راهیسې په منځنۍ اسیا او شمالي افریقا کې یو زرو ۴۴۹ تنه کډوال پر لارو مړه یا ورک شوي دي.