طالبانو په متحده عربي اماراتو کې د ملګرو ملتونو د اقلیمي بدلون غونډې ته د دې ډلې د استازي نه بلل له افغانستان سره "ستره جفا او ظلم" بللی دی. د اقلیمي بدلون په اړه د ملګرو ملتونو غونډه، چې د COP28 په نوم پیژندل کیږي، نن په دوبۍ کې پیل شوه او د ډیسمبر تر ۱۲ به روانه وي.
د طالبانو "د چاپېریال ساتنې ملي ادارې" دې غونډې ته د دوی د استازي پر نه بللو نن اعتراض کړی او لیکلي یې دي، چې د اقلیم بدلون ناسته نړیوالو عملي اقداماتو ته اړتیا لري.
په خبرپاڼه کې راغلي، چې د اقلیم بدلون د افغانستان د خلکو اقتصادي او ټولنیز وضعیت خراب کړی او بې موسمي ورښتونو او سختو سېلابونو ورته ډېر ځاني او مالي زیانونه اړولي دي.
د طالبانو تر کنټرول لاندې د افغانستان د چاپېریال ساتنې ادارې په خپله اعلامیه کې لیکلي، چې د دې ډلې استازي د «سیاسي دلایلو له مخې» د ملګرو ملتونو د اقلیم بدلون په غونډه کې له ګډون څخه منع شوي دي.
دې ادارې له ملګرو ملتونو غوښتي، چې له «سیاسي ملحوظاتو پرته» له افغانستان سره خپلو مرستو ته دوام ورکړي او په نړیوالو غونډو کې د دې ډلې د استازو د ګډون ډاډ ور کړي.
په دوبۍ کې د ملګرو ملتونو د اقلیمي بدلون په غونډه کې به د نړۍ هېوادونه د اقلیم د بدلون د مهارولو لپاره د یوه ګډ دریځ خپلولو هڅه وکړي، چې د فوسیلي سونتوکو نه کارولو ته د مهالوېش ټاکل او د ککړو سونتوکو د پرېښودو لپاره مخ پر وده هېوادونو ته مالي مرسته هم پکې راځي.
په جنیوا کې د افغانستان سفارت تر دې مخکې په متحده عربي اماراتو کې د ملګرو ملتونو د اقلیم په سرمشریزه کې د افغانستان پر ګډون ټینګار کړی و.
دغه سفارت ویلي، چې افغانستان د اقلیم د بدلون له امله تر ټولو زیات زیانمن شوی دی؛ خو د طالبانو د واکمنۍ له امله د ملګرو ملتونو په تېرو دوو ناستو کې ګډون نه دی کړی.
دغې ادارې په خپله اېکس پاڼه نن پنجشنبې (د لیندۍ ۹مه) د یوه راپور په خپرولو سره زیاته کړې ده، د هرات له زلزلې څخه ژوندي پاتې شوي کسان، چې ډیری یې ښځې او ماشومان دي، په خیمو کې ژوند کوي او له سخت ژمي سره مخامخ دي.
د خبرپاڼې له مخې، دغه زیانمن هراتیان اوبو، روغتیایي پاملرنې، خوړو او مناسبې سرپناه ته اړتیا لري.
د ملګرو ملتونو دغې پراختیایي ادارې له راپور سره یوه ویډیو هم خپره کړې چې د نفیسې په نامه د هرات د زلزلو یوه زیانمنه میرمن د زلزلې د اوښتو زیانونو او د خپل ژوند د وضعیت په اړه په کې خبرې کوي.
میرمن نفیسه چې د خپل ویجاړ کور تر مخ ولاړه ده وایي، په دې ساړه ژمي کې له خپلو ماشومانو سره په ډیرې ویرې او اندیښنې سره د خیمو ترلاندې ژوند کوي.
د هغې په خبره: «تېره شپه سخت توپان و او مونږ فکر کاوه، چې دغه توپان به مو ماشومان او خیمې یوسي، ماشومان مې سخت ویریدلي و او دا دردونکی حالت دی.»
نوموړې همداراز زیاته کړه چې، دوی اوسمهال خوړو او مناسبې سرپناه ته اړتیا لري.
یو این ډيپي د ۲۵ میلیون ډالرو اضافي مرستې په غوښتنې سره غواړي چې د اغیزمنو کسانو لومړنۍ اړتیاوې پوره کړي او دغه اداره د دې پلان موخه د سرپناه چمتو کول بولي.
دا په داسې حال کې ده چې په هرات ولایت کې د تلې په ۱۵مه د خونړۍ زلزلې له امله د دغه ولايت زرګونو اوسېدونکو ته ډېر مالي او ځاني زيانونه ورسیدل.
له زلزلې وروسته ګڼ کورونه ويجاړ شوي او ډیری زیانمنې کورنۍ اوسمهال د ژمي په سړه هوا کې تر خيمو لاندې ژوند کوي.
سره له دې چې د ايران، چين، ترکيې او یو شمیر نورو هېوادونو او نړیواله مرستندویه ادارو له خوا د هرات ولایت له زیانمنو کسانو سره مرستې شوي، خو د دغه ولايت اوسېدونکي لا هم د خپل ژوند له ناوړه شرايطو شکايت کوي.