د هرات د حوزوي روغتون د رواني روغتیا ریاست چارواکي وايي، په رواني ناروغیو د اخته میرمنو په شمیر کې د اندیښنې وړ زیاتوالی راغلی دی. د چارواکو په وینا، د هرات د رواني روغتیا روغتون ۸۰سلنه مراجعین ښځې او نجونې دي.
د ملګرو ملتونو د راپور له مخې، د ۱۴۰۰لمریز کال په وږي میاشت کې واک ته د طالبانو له رسېدو راهېسې، په افغانستان کې ښځې له ژورو او زیاتیدونکو رواني ستونزو سره لاس او ګریوان دي.
د هرات ساحوي روغتون کې سرچينې وايي، په يوه مياشت کې يې د ۴۰۰ کسانو درملنه کړې، خو د ناروغانو شمېر ورځ تر بلې زياتېږي.
اقتصادي ستونزې، کورنۍ تاوتریخوالی، تیاره راتلونکې او د طالبانو د رژیم په سیوري کې پر زدکړو او کار محدودیتونه د ښځو د رواني ناروغیو د زیاتوالي عوامل ګڼل کیږي.
د مرجان په نوم یوې ناروغې وویل: «زه ډېری وخت له ناڅاپي رواني حملې سره مخ کېږم. زړه مې کمزوری دی او سر درد لرم. په زدکړو باندې بندیز زه په خپګان اخته کړی یم.»
هغې په ژړغونې غږ چې سترګې یې له اوښکو ډکې وې وویل: «څومره به ښځې د کور په څلورو دېوالونو کې بندې وي او له تياره راتلونکې سره به مبارزه کوي؟»
مرجان زياته کړه: «زه د خپل مېړه درېيمه مېرمن يم او مېړه مې تل وهي او تاوتريخوالی را سره کوي.»
د هرات په ګډون په ځینو سیمو کې څو ښځې کول یو عام ټولنیز دود دی. خو دا څو مېرمنې په کورنیو کې د شخړو لامل کیږي، چې اصلي قربانیان یې بیا هم دوی دي.
مرجان د دې خبرې په څرګندولو سره چې څو ځلې يې د ځان وژنې هڅه کړې، وويل چې د طالبانو په دوره کې یې پلار په زوره مېړه ته ورکړه او دې ته اړ شوه چې مدني او بشري فعاليتونه پرېږدي.
په هرات ولايت کې د پنځو ماشومانو مور، نفس ګل هم خپله کيسه وکړه. هغې وويل، چې ١٦ کلنه لور يې ښوونځي ته د نه تللو او په کور کې د بند پاتې کېدو له امله له خپګان سره مخ ده.
واک ته د طالبانو په راتګ سره ښځې له پراخو محدودیتونو سره مخ دي. نجونې ښوونځيو او پوهنتونونو ته له تګ او ښځې له کار منع شوې دي.
