د اسراییل پوځ وايي، ځواکونو یې په ځانګړو عملیاتو سره په غزه تراړه کې څلور یرغمل شوي کسان خوشي کړي دي. اسراییل د ژغورل شوو کسانو نومونه "نو عا ارګماني، الموګ میر، اندري کوزلوو او شلومي زیو" اعلان کړي دي.
د اسراييل د دفاع وزير يوف ګالانت وويل، د يرغمل شويو کسانو د خلاصون عمليات د حماس له ځواکونو سره له سختې جګړې وروسته ترسره شول.
په ورته وخت کې، هغه ټینګار وکړ چې "موږ به د حماس لخوا د ۱۲۰ برمته شویو د خوشي کولو لپاره خپلو عملیاتو ته دوام ورکړو."
یو شمېر اسراییلي رسنیو د خوشي شویو کسانو انځورونه خپاره کړي چې خپلو کورنیو ته ستنېږي.
ملګرو ملتونو د جمعې په ورځ (د غبرګولي ۱۸مه) د اسراییل پوځ د دغه سازمان د شرم په نوملړ کې شامل کړ. د ملګرو ملتونو د شرم په نوملړ کې هغه هېوادونه او سازمانونه شامل دي، چې په جګړه کې ماشومانو ته زیان اړوي.
اسراییل د نړۍ لومړنی ډیموکراټیک هېواد دی، چې په دغه نوملړ کې شاملېږي.
د اسراییل د ټلویزیون ۱۳مې شبکې راپور ورکړ، چې د ملګرو ملتونو سرمنشي انتونی ګوترېش په دغه سازمان کې اسراییلي پلاوی ته خبر ورکړ چې د دغه هېواد دفاعي ځواکونه د ملګرو ملتونو د شرم په نوملړ کې شامل شوي او د اسراییل نوم د افغانستان، سوریې، یمن او سومالیې تر څنګ په دغه نوملړ کې شامل شوی دی.
د لاحې نړۍوالې محکمې هم د مې په ۲۴مه د اسراییل د رژیم د مشرانو له هغې ډلې د لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو او د جنګ وزیر یواف ګالانټ د نیولو خبر ورکړی و.
تر دې وړاندې ځینو نړۍوالو بنسټونو له هغې ډلې د بښنې نړۍوال سازمان هم د اسراییل پر پوځ نیوکې کړې وې او د شرم په نوملړ کې یې دغه رژیم د نوم پر شاملولو ټینګار کړی و.
د اسراییل لومړي وزیر بنیامین نتانیاهو پر دغې پرېکړې سختې نیوکې کړې او ویلي یې دي:« د ملګرو ملتونو سازمان په دې کار سره خپل نوم په دغه تور نوملړ کې شامل کړی دی.»
نتنیاهو د اسراییل له امنیتي ځواکونو ننګه کړې او هغه یې د نړۍ تر ټولو با اخلاقه پوځ یاد کړی او ویلي یې دي، چې د ملګرو ملتونو دغه شرموونکې پرېکړه د اسراييل په پوځي وضعیت کې ستونزې نه شی رامنځته کولای.
پر غزې د اسراییل په بریدونو کې تر اوسه د ۷۵۰۰ ماشومان وژل شوي دي.
په ملګرو ملتونو کې د اسراييل استازي ګېلارډ اردان د جمعې په ورځ (د غبرګولي په ۱۸ مه) هغه فلم ښکاره کړ، چې د ملګرو ملتونو د یوه چارواکي سره یې د ټیلیفون په لیکه خبرې کړې وې.
هغه ټینګار وکړ، چې د ملګرو ملتونو په تور نوملړ کې یې د خپل هېواد د نوم شاملولو به تړاو رسمي خبر تر لاسه کړی دی.
اسراييلي استازي د ملګرو ملتونو د سرمنشي دغه پرېکړه «ظالمانه او له تېروتنو ډکه» بللې او ویلي یې دي، چې د اسراییل پر ځای دې د انټونیو ګوترېش نوم په دغه تور نوملړ کې ولیکل شي.
نوموړي اسراییلي پوځ د نړۍ تر ټولو د «با اخلاقه» پوځ په نوم یاد کړ.
د جګړې پر مهال د ماشومانو پر ضد د هېوادونو او سازمانونو نوملړ د هغه نړۍوال راپور برخه ده، چې سرمنشي یې د امنیت شورا ته وړاندې کوي.
په دغه نوملړ کې د ماشومانو پر ضد شپږ سرغړونې راځي؛ په دغو سرغړونو کې وژنه، د بدن د غړو پرې کول، جنسي تېري، انسان تښتونه، په پوځي چارو کې د ماشومانو ګومارنه، له مرستو د ترلاسه کولو مخنیوی او پر ښوونځیو او روغتونونو بریدونه شامل دي.
په ملګرو ملتونو کې د اسراییل استازی وایي، چې په دغه نوملړ کې د حماس او د فلسطین د اسلامي جهاد د ډلو نومونه هم زیات شوي دي.
تر دې وړاندې د عدالت نړۍوالې محکمې پر رفح د اسراییل د بریدونو د درولو امر کړی و او غوښتنه یې کړې وه، چې نړۍوالو مرستندویانو ته دې غزې ته د تګ اجازه ورکړل شي.
د عدالت نړۍوالې محکمې د جمعې په ورځ (د غبرګولي په څلورمه نېټه) په خپلې غونډه کې چې د سویلي افریقا په غوښتنه جوړه شوې وه له اسراییل څخه غوښتي و، چې پر رفح بریدونه ودروي.
د غویي میاشتې په وروستۍ ورځ د نړۍوالې محکمې مشر څارنوال کریم خان، د دغې محکمې له قاضیانو غوښتي و چې د حماس او اسراییل مشران دې د جنګي جرمونو په تور ونیسي.
په دغه نوملړ کې بنیامین نتانیاهو او یواو ګالانټ «د وژنو، د جګړې د وسیلې په توګه د لوږې رامنځته کول، بشري مرستو ته د خلکو د لاسرسي مخنیوی او په لوی لاس د ولسي خلکو په نښه کولو» په تور تورن پېژندل شوي وو.
د جرمني رسنیو ویلي، چې یو ۲۲ کلن افغان ځوان د چهارشنبې په ورځ (د غبرګولي ۱۵مه) د دغه هېواد په شمال ختیځ کې د روګن ټاپو په یو پولیس د چاقو برید کړی.
د بیلډ په نوم یوې جرمني رسنۍ لیکلي، چې برید کوونکی نیول شوی او په روغتون کې بستري دی او پولیس ته په دې برید کې کوم زیان نه دی اوښتی.
تر اوسه د دغه برېدګر د هویت په اړه جزییات نه دي خپاره شوي.
تېره اوونۍ یو بل افغان کډوال سلیمان عطايي د مانهایم په ښار کې د اسلام د مخالفانو پر غونډې برید وکړ. په دې برید کې یو پولیس ووژل شو او یو شمېر نور کسان ټپیان شول.
د جرمني د سترالسوند ښار چارواکو وویل، چې د چهارشنبې په ماښام د بس چلوونکي پولیسو ته ویلي، چې یو افغان ځوان بس په لغته وواهه او انتخاباتي پوسټرونه یې په چاقو څیري کړل.
پولیسو ویلي، کله چې دوی سیمې ته ورسیدل، بریدکوونکي لومړۍ د دوی په امر چاقو وغورځاوه، خو څو دقیقې وروسته یې پر دوی برید وکړ.
تېره اوونۍ د اسلام د مخالفانو پر یوې غونډې د یوه افغان بریدګر له خوا برید، د جرمني د چارواکو له پراخو غبرګونونو سره مخامخ شو.
د مانهایم له برید وروسته، د جرمني صدراعظم له دغه هیواد څخه د افغانستان او سوریې هیوادونو د «جدي جنایتکارانو» د اېستلو خبرداری ورکړ. اولاف شولتز وویل: «دا رقم مجرمین باید وشړل شي - حتی که له سوریې او افغانستان څخه راغلي وي.»
د امریکا ولسمشر په پاریس کې له خپل اوکرایني سیال سره په کتنه کې، له کییف سره د واشنګټن د ۲۲۵میلیونو ډالرو نوې مرستې خبر وکړ.
جوبایډن ویلي، چې په دې مرستو کې تر ډیره مهمات شامل دي. دا مرستې د توغندیو د سیستم د پیاوړتیا او د اوکراین دفاعي قابلیت د زیاتولو لپاره برابریږي.
جو بایډن تېره میاشت اوکراین ته د امریکا د ۶۱ میلیارد ډالرو په ارزښت مرستې تصویب کړې وې. د رویټرز خبري اژانس د راپور له مخې، د امریکا ولسمشر د جمعې په ورځ په پاریس کې له زلنسکي څخه له دې امله بخښنه غوښتې چې د امریکا مرستې ورته په ځڼډ رسیدلي دي.
جوبایډن د جمعې په ورځ (د غبرګولي ۱۸مه) له ولادیمیر زلنسکي سره په لیدنه کې ویلي، چې د مرستو دغه بسته له اوکراین سره د امریکا د ملاتړ ژمنتیا ښيي.
ولادیمیر زلنسکي له اوکراین څخه د امریکا دوامداره ملاتړ ډیر مهم بللی دی.
د امریکا او اوکراین د ولسمشرانو په ګډون د یو شمېر هېوادونو مشران د نرماندي د جګړې د ۸۰مې کلیزې په مراسمو کې د ګډون لپاره فرانسې ته تللي دي.
تمه کیده چې د هند له عمومي ټاکنو څخه یوازې درې میاشتې مخکې د هندوانو د لوی معبد پرانستل، د شهرت خوښوونکي لومړي وزیر نریندرا مودي لپاره لوی ویاړ په نصیب کړي او د هغه ګوند به هندوانو ته د لومړیتوب ورکولو اجنډا له امله سترې بریا ته ورسوي، خو داسې ونشول.
پرځای یې، د مودي هندو ملتپال بهارتیا جنتا ګوند -بي جي پي ـ په ایودیا ښار کې، چیرې چې دغه نوی لوی مندر جوړ شوی، څوکۍ له لاسه ورکړې. د اتراپردیش په ایالت کې، چې په دودیزه توګه د دغه ګوند مرکز بلل کیږي او د نورو ایالاتونو په پرتله پارلمان ته ډیر کسان لیږي، په دې ټاکنو کې له دغه ایالت څخه په پارلمان کې د څوکیو شمیر نږدې نیم شوی دی.
که څه هم د مودي بی جي پي ګوند او متحدینو یې وشو کولای چې ایتلافي حکومت رامینځته کړي ترڅو مودي د دریمې دورې لپاره د لومړي وزیر په توګه په واک کې وساتي، خو دغه بریا له هغه څه خورا کوچنی وه چې نظرپوښتونکو یې وړاندوینه کړې وه او د هند په سیاست کې یې حیرانتیا رامنځ ته کړې ده.
په ایودیا ښار او د اترپردیش په ټولو برخو کې د رای ورکونکو پیغام دا و چې د بی جي پي هندو پلوه اجنډا کافي نه ده. د اقتصادي ودې او د وړیا خواړو پروګرامونو نور کمپاینونه هم د بیکارۍ، د ژوند د لوړ لګښت او د ښاري او کلیوالي اقتصادونو ترمنځ پراخ واټن تر سیوري لاندې پاتې شو.
۵۵ کلن هندو کروندګر نانکان یادو رویټرز خبري اژانس ته وویل: "هرڅوک د رام سره مینه لري، مګر د کار او عاید پرته، څوک څه کولی شي؟" یادو وویل، چې هغه په تیرو دوه ټاکنو کې بي جي پي ته د رایې ورکولو وروسته اوس د اپوزیسیون سماج وادي ګوند ته مخه کړې ده.
هغه وويل، چې د خپلې پنځه کسيزې کورنۍ يوازينی ګټونکی دی، او درې بچیان يې يا زده کړې کوي او يا بې کاره دي.
نوموړي وويل: "انفلاسيون او بېکاري هغه مسايل دي چې خلکو د راي ورکولو پرمهال نظر کې نیولي دي. موږ راي ورکړې چې بېکارۍ ته بیرته پام راوګرځوو."
څلورویشت کلن محمد شاهد چې د بریښنایی ریکشا په چلولو سره خپل مور او پلار، میرمنې او دوه کوچنیو ماشومانو ته ډوډی ګټي، وویل، چې هغه هم د سماج وادي ګوند ته رایه ورکړه ځکه چې هغه د بریښنا د لوړو بیلونو او د ریشکا میاشتنۍ قسط لپاره پیسې په سختۍ سره برابروي.
هغه وویل: "د هر څه نرخونه ورځ تر بلې لوړیږي."
واکمن بي جي پي ګوند، په پارلمان کې د کلیوالو سیمو څخه د څوکیو دریمه برخه له لاسه ورکړه. د شنونکو په وینا، کلیوالي سیمې د دندو د نشتوالي او انفلاسیون له امله د مودي له ګوند څخه ناخوښي دي.
د ملګرو ملتونو د کار ادارې د جمعې په ورځ وویل، چې د غزې په تړانګه کې د تیر اکتوبر راهیسې د اسراییل د جګړې له امله د بیکارۍ کچه نږدې ۸۰٪ ته رسیدلې ده.
د کار نړیوال سازمان، په خپله څلورمه ارزونه کې د کارموندنې په برخه کې د جګړې د اغیز په اړه وویل، چې په غزه کې بې روزګاري ۷۹.۱٪ ته رسیدلې، په داسې حال کې چې په لویدیځه غاړه کې بیکارۍ نږدې ۳۲٪ ته رسیدلې ده.
د عربي هیوادونو لپاره د کار د نړیوال سازمان سیمه ایز مشر، روبا جرادات وویل: "په دې کې هغه فلسطینیان شامل نه دي چې د دندې موندلو څخه یې لاس اخیستی دی."
هغه ټینګار وکړ: "وضعیت ډیر خراب دی."
په غزه کې د اسراییلو ځمکنی او هوایی بریدونه د اکټوبر په اوومه د حماس له خوا د اسراییلو په سویل کې د پوځي عملیاتو په ځواب کې پیل شو چې د اسراییلو د شمیرو له مخې شاوخوا ۱۲ سوه کسان په کې وژل شوي او ۲۵۳ نور یرغمل کړل شوي وو.
د غزې په تړانګه کې د روغتیایی چارواکو په وینا، د اسراییلو د بریدونو له پیل راهیسې ۳۶ زره او ۵۰۰ کسان وژل شوي او د غزې د ۲.۳ میلیون څخه نږدې نیمايي د فقر تر کرښې لاندې ژوند کوي.
جرادات وویل: "د بېکارۍ د دې لوړې کچې سره، خلک به ونه شي کولی د ځان او خپلو کورنیو لپاره خواړه برابر کړي."
هغه وايي: "دا د دوی په روغتیا هم اغیزمنه کوي .... حتی که دوی پیسې ولري، داسې روغتونونه شتون نلري چې هلته د دوی درملنه وشي."