فاروق اعظم: د طالبانو هيڅ کړنه د ګاونډيانو په زیان نه ده
د طالبانو د اوبو او انرژۍ وزارت سلاکار وايي، چې د دوی هېڅ کړنه د ګاونډيانو په زيان نده او دا چې له سیندونو یوازې د خپل حق په اندازه اوبه اخلي چې ګاونډیو هیوادونه ته زیان ونه رسوي.
د طالبانو د اوبو او انرژۍ وزارت سلاکار وايي، چې د دوی هېڅ کړنه د ګاونډيانو په زيان نده او دا چې له سیندونو یوازې د خپل حق په اندازه اوبه اخلي چې ګاونډیو هیوادونه ته زیان ونه رسوي.
فاروق اعظم زياتوي، چې د تېرو ۴۰ کلونو جنګونو پرمهال د افغانستان ټولې اوبه ګاونډيانو کارولې، چې اوس باید دغه حالت اصلاح شي.
د طالبانو د اوبو او انرژۍ وزارت سلاکار فاروق اعظم نن شنبه (د زمري ۱۳مه) په کابل کې يوې خبري غونډې ته وويل، چې په افغانستان کې ناامنۍ ختمه شوې او د تېرو ۴۰ کلنو ناامنۍ پر مهال هغه اوبه چې ګاونډيانو ته تللې باید اوس دغه وضعیت د خبرو اترو له لارې بدل شي.
د نوموړي په خبره، ګاونډيو هېوادونو په خپلو سېمو کې د اوبو د مهارولو لپاره تاسیسات جوړ کړي خو د د افغانستان اوبه بې له ګټې اخيستنې ضایع کيږي.
هغه زیاتوي: «افغانستان اوس مالک پیدا کړی او جنګونه نشته، دغه خراب حالت، چي دا ۴۰ کاله روان و اوهمسایه ګانو زموږ د اوبو څخه استفاده کوله، دغه حالت صحیح کېدو ته روان دی او موږ همسایه ګانو ته دا قناعت ورکولای شو، چې اوس ته باید صحیح حد ته قانع شې.»
فاروق اعظم وايي، چې د افغانستان اوبه د افغانانو او ګاونډیانو لپاره د «ژوند» کولو سرچینه ده.
د هغه په خبره، چې د طبعي منابعو د ګټې اخيستني لپاره باید د ګاونډيانو سره دوه اړخيزي خبري وشي.
نوموړی وايي: «د ګاونډیانو سره خبري په کار دي، چې کومي طبعي منابع دوی ته خدای ورکړي دي او موږ ته یې راکړي راځي د ټولو په ګټه یې استعمال کړو.»
فاروق اعظم په دې خبري ناسته کې وويل، چې د ایران سره يوازي د هلمند سیند تړون لري او «د ایران ختيځه برخه د شاوخوا ۴۰ سلنه اوبو اړتيا زموږ څخه پوره کوي.»
هغه وايي، چې په دې برخه کې د ایران سره دوستانه اړيکې پالل مهم دي او داسي لارې چارې باید مخ ته یو وړل شي، چې د دواړو هېوادونو په ګټه وي.
فاروق اعظم د خپلو خبرو په جريان کې د کونړ سيند ته په اشارې سره وويل، چې که په دغه سېمه کې د اوبو یو بند جوړ شي شاوخوا یونيم ميلون کيلواټه برېښنا به توليد کړي.
هغه وايي، چې له دې برېښنا څخه يوازي پنځه لکه کيلواټه د ننګرهار، لغمان او کونړ بشپړه اړتيا پوره کوي او پاته کولای شي، چې پر پاکستان وپلوري.
د ښاغلي اعظم په خبره، که د کونړ اوبه مهار او مديريت شي په کامه او ګوشته ولسواليو او د ډيورنډ کرښې ها غاړي خيبر پښتونخوا کې به د کرنيزو ځمکو د ویجاړې مخه ونیول شي.
هغه وايي: «پاکستان له دې بندو څخه هیڅ نه خرابيږي بلکي ګټه کوي، لامل یې دادی، چې دلته پراخې مځکې نشته او کونړ ټول غرونه دي.»
د نوموړي په تکو، که په کونړ کې د اوبو بند جوړ شي د پاکستان په ګټه دی او کیدای شي د یو تفاهم له لارې په لنډه فاصله کې برېښنا هم ورته ورسيږي.
یونېسف ویلي، چې له شپږمې میاشتې وروسته د مور شیدې کافي نه وي او نور خواړه لکهمیوه او ترکاري باید ماشومانو ته ورکړل شي.
د ماشومانو لپاره د ملګرو ملتونو وجهي صندوق پر اېکس خواله رسنۍ خپرې کړې اعلامیه کې ویلي، چې هڅه کوي د اروپايي ټولنې په همکارۍ دغه بهیر بدل کړي.
دا بدلون باید د تغذیې په اړه میندو ته د مشورې ورکولو له لارې ترسره شي، په دې تمرکز وکړي چې کله او څنګه د شیدو تغذیه وکړي، ترڅو د یونېسف په وینا، نوي زیږیدلي ماشومان خپل ژوند په ښه توګه پیل کړي.
دغې ادارې زیاته کړې، چې د مور شیدې ماشوم له شپږو میاشتو وروسته نه مړوي، او نور خوراکي مواد لکه مېوه، ترکاري او حبوبات باید د ماشوم د ورځني خوړو په پلان کې شامل شي.
یونېسف وايي، چې په افغانستان کې د اروپايي ټولنې د دفتر په مرسته، دغې ادارې د ښاري تغذیې په مرکزونو کې داسې پروګرامونه پیل کړي، چې میندې زده کړي چې څنګه له سیمه ییزو خوړو صحي خواړه جوړ کړي.
باختر خبري اژانس د شنبې په ورځ د ځایي طالب استخباراتو له لوري د دغه تاریخي اثارو د ترلاسه کولو خبر ورکړی.
په خپرو شوو انځورونو کې لیدل کیږي چې په دغو تاريخي اثارو کې لوښي، کاسې او کوچنیو ګلاسونو ته ورته توکي شامل دي.
باختر اژانس دا نه دي ويلي، چې دغه اثارو څه ډول ترلاسه شوي او نه یې هم په تړاو د نیول شویو کسانو په اړه څه ويلي دي.
څه موده مخکې د طالبانو د هنر او کلتور مرستيال عتيق الله عزيزي ويلي و، چې د دوی د مشر هبت الله اخوندزاده د ځانګړي فرمان له مخي د تاريخي اثارو او سيمو د تخريب او قاچاق مخنيوی يې کړی او د ځينو سيمو د ترمیم په برخه کې يې ستونزې حل شوې دي.
د عزيزي په خبره، چې له ډېرې مودې راهیسې يو شمېر کسان د تاريخي اثارو او شتمنيو د قاچاق، تخريب او لوټولو هڅې کوي، چې دوی یې مخنیوی کړی.
د تېرو جګړو پرمهال د افغانستان ډېر مهم تاریخي اثار لوټ شوي او له هېواده بهر لېږدول شوي دي او ځني تاريخي مېني د زورواکو له لوري غصب شوې هم دي.