د طالبانو د اطلاعاتو او کولتور وزارت د نشراتو مرستیال مهاجر فراهي وايي، دغه ډله د «افغانستان له اسلامي او کولتوري ارزښتونو» سره برابرو رسنیو ته جدي پاملرنه کوي. ښاغلي فراهي وویل، چې دا مهال په افغانستان کې ۳۷۰ انځوریزې او غږیزې رسنۍ فعالې دي.
د باختر اژانس د خبر له مخې، مهاجر فراهي په خوست کې اطلاعاتو ته د لاسرسي د نړۍوالې ورځې په مناسبت جوړ شوي کنفرانس کې د طالبانو تر واکمنۍ لاندې د لسګونو رسنيو د فعاليت خبر ورکړ.
له هغه وروسته چې طالبان پر افغانستان یو ځل بیا حاکم شو او د رسنیو پر فعالیتونو یې بندیزونه ولګوه، د لسګونو رسنیو فعالیتونه درول شوي دي.
تېر کال د افغانستان د ازادو رسنیو د ملاتړ ادارې (نی) وویل، چې د طالبانو له واکمنۍ وروسته په افغانستان کې ۵۲ سلنه انځوریزې رسنۍ بندې شوي دي.
په تېرو درېیو کلونو کې طالبانو لسګونه خبریالان نیولي او د رسنیو پر ازادو فعالیتونو یې پراخ بندیزونه لګولي دي.
په وروستیو کې دغې ډلې په کورنیو رسنیو کې د سیاسي خپرونو پر ژوندیو خپرونو بندیز لګولی او هغه وخت دا خپرونې خپریدلی شي چې له ثبت وروسته یې منځپانګه د دغې ډلې له خوا تایید شي.
همدا راز طالبانو د خپلو ملاتړو کارپوهانو نوملړ هم رسنیو ته وړاندې کړی، څو له دوی پرته بل څوک په خپلو پروګرامونو کې د کارپوهانو په توګه ونه غواړي.
خو د طالبانو تر واک لاندې د افغانستان د برېښنا شرکت د مکتوبونو پر اساس د یاد شرکت رییس عبدالباري عمر په تېرو څو ورځو کې د نعمان احمدي په نوم یو کس د برېښنا شرکت د سیستم د پراخوالي مدیریت کې د ۶ بست لپاره ټاکلی دی.
د طالبانو تر واک لاندې د افغانستان برېښنا شرکت کې سرچینې وايي، نعمان احمدي له مدرسې فارغ شوی دی، خو اوس د تېر حکومت کارمند پرځای چې په دغه مدیریت کې یې د کلونو کاري سابقه درلوده په پنځم ګرېډ کې په لوړ معاش مقرر شوی دی.
په یو بل مکتوب چې افغانستان انټرنشنل ترلاسه کړی، د طالبانو د برېښنا د عمومي رییس عبدالباري عمر په امر ،د دې شرکت د بشري منابعو د رییس په لاسلیک د ضیاالحق په نوم یو ملا چې له مدرسې فارغ دی او هېڅ تعلیمي اسناد نه لري، د پخواني حکومت د یو کارمند پر ځای ګومارل شوی، چې هغه مسلکي انجنیر و.
خو د طالبانو مشر ملا هبت الله په یوه ځانګړي فرمان کې له برېښنا شرکت غوښتي چې د پنځم بست نه ښکته په دغه اداره کې کسان «د امارتي شرکتونو د لوی ریاست د استازي په حضور کې د ازاد رقابت له لارې وګمارئ.»
په دغه فرمان کې راغلي «له پنځم بست نه پورته بستونو کې ګمارنې د برېښنا شرکت پورې اړه نه لري او نه هم د امارتي شرکتونو لوی ریاست ته له وړاندیز پرته بره ګمارنې کولی شئ.»
د اسنادو پر بنسټ د طالبانو تر واک لاندې د افغانستان شرکت رییس عبدالباري عمر نه یوازې د ملا هبت الله فرمان تر پښو لاندې کړی بلکې د دې ډلې د امارتي شرکتونو عمومي ریاست حکم یې هم نه دی عملي کړی.
نوموړي له پنځمو بستونو ښکته بستونو کې هم له ازاد رقابت نه پرته او نا مسلکي کسان ګمارلي او دې یې سره په خپل سر ګمارنې کړې دي او د مدرسو ملایان یې ټاکلي دی.
د افغانستان برېښنا شرکت کې سرچینو افغانستان انټرنشنل ته وویل، ځیني مسلکي کسان چې د پخواني حکومت څخه یې په دغه اداره کې کار کاوه له دندو یې شړلي دي او دا بهیر هره ورځ ادامه لري.
ډیری کتوونکي په دې باور دي، چې د طالبانو د لومړي مشر ملا عمر په پرتله د دې ډلې د اوسني مشر ملا هبت الله ډيری فرمانونه نه عملي کیږي او یوازې د کاغذ پرمخ پاتې دي.
ملا هبت الله اخوندزاده د روان کال « د زمري ۲۷مه» عبدالباري د افغانستان برېښنا شرکت د رییس په توګه وټاکه.