ډموکراټه کمالا هرېس او جمهوري غوښتونکی ډونلډ ټرمپ یوازې درې ورځي د امریکا د ولسمشریزو ټاکنو دمخه، د شنبې په ورځ شمالي کارولینا ته ځي ترڅو په ټاکنیزو سیالیو کې د امریکا په سویل ختیځ کې ملاتړ ترلاسه کړي.
دا به په پرله پسې توګه څلورمه ورځ وي، چې د ولسمشر مرستیاله هرېس او پخوانی ولسمشر ټرمپ په ورته ورځ له ورته ایالت څخه لیدنه کوي.
د امریکا د ټاکنو د فتر په وینا، له ۷۰ میلیون څخه زیاتو امریکایانو لا دمخه خپلې رایې کارولي دي.
د شنبې په ورځ په شمالي کارولینا کې له ۳،۸ میلیون څخه ډېرې رایې اچول شوي دي. دا په داسې حال کې ده چې د دغه ایالت لویدیځه برخه لا هم د وژونګي توپان له اغیزو څخه د رغیدو په حال کې ده.
هرېس پلان لري چې د راک موسیقۍ ستوري جون بون جووي سره په شارلټ ښار کې راڅرګنده شي. شارلټ د شمالي کارولینا ترټولو لوی ښار دی کوم چې له جورجیا سره شریکه پوله لري. شمالي کرولینا او جورجیا هر یو په الیکټورل کالج کې ۱۶ رایې لري، د امریکا د ولسمشرۍ لپاره یو کاندید د الیکټورل کالج ۲۷۰ رایو ته اړتیا ده.
هرېس مخکې له دې چې شمالي کارولینا ته روانه شي د شنبې په سهار یې ویسکانسن کې وویل: "دا زما پلان او نیت دی چې په امریکایي تولیداتو کې پانګونې ته دوام ورکړم، هغه څه چې د امریکایي کارګرانو له خوا جوړیږي، دا هغه لاره ده چې موږ به په۲۱ پیړې کې له چین څخه سیالي وګټو.»
د کانګرس پخوانۍ جمهوري غوښتونکې غړې لیز چیني د ډونلډ ټرمپ څرګندونو ته په غبرګون کې خبرداری ورکړی، چې که ټرمپ واک ته راستون شي خپل مخالفین به وځپي.
په اریزونا ایالت کې د کمپاین په یوه غونډه کې ټرمپ، د دې لپاره چې لیز او د هغې پلار، د ولسمشرۍ پخوانی جمهوري غوښتونکی مرستیال ډیک چیني، له نوموړي څخه ملاټړ ونه کړ، لیز "ډېره احمقه" او "جنګ غوښتونکې" وبلله.
ټرمپ خپلو پلویانو ته وویل: «راځئ چې هغې ته یو ټوپک ورکړو او په نهو ټوپکونو یې وولو او وګورو چې څه احساس لري کله چې ټوپکونه هغه په نښه کوي.»
دا څرګندونې د پراخو نیوکو سره مخ شوې او لیز چیني پر اېکس وویل، چې د مخالفینو ته د مرګ ګواښ د دیکتاتورۍ یوه نښه ده. هغې زیاته کړه: "موږ نشو کولای خپله خپلواکي او خپل هېواد یو کم ظرفه، کرکه لرونکي، بې ثباته او ظالم سړي ته چې غواړي یو دیکتاتور اووسي، وسپارو.»
چیني یو له مشهورو جمهوري غوښتونکو څخه ده، چې په ښکاره یې د ټرمپ پر ضد دریځ نیولی او د هغه پر سیاستونو یې سختې نیوکې کړې دي.
چیني د ۲۰۲۴کال د ولسمشرۍ په ټاکنو کې کې د کمالا هرېس څخه ملاتړ کړی او دا ملاتړ یې د هېواد ګټو ته د لومړیتوب ورکولو نښه بللې ده.
چیني خلکو ته خبرداری ورکړ، چې ټرمپ د خلکو ازادۍ او حقونو ته جدي ګواښ دی او ویې ویل: "ښځې به غلې پاتې نه شي."
د ۲۰۱۶ کال په ټاکنو کې د ډونلډ ټرمپ پر وړاندې د هیلري کلنټن د ماتې په اړه یو شمېر شنونکي وايي، چې د دې ماتې یو لامل د خپلو پلانونو په جزیاتو باندې د کلینټن ډېر تمرکز و، په داسې حال کې چې ټرمپ د جذابه او ساده شعارونو په ټاکلو سره د رای ورکوونکو سره احساسي او عاطفي اړیکه ټینګوله.
په ۲۰۱۶ کې، د ډونلډ ټرمپ په وړاندې د هیلري کلنټن ماته د ډېرو امریکایانو لپاره حیرانونکې وه. وړاندوینو ښودله چې مېرمن کلینټن به ګټونکې وي، خو داسې ونه شوه.
د هغې د ماتې د لامل په تحلیل کې یو ټکی د پام وړ و، کلنټن د ټاکنو د پلان د نه وړاندې کولو له امله نه، بلکې د ډېرو پلانونو د وړاندې کولو او د هغوی پر جزییاتو د ډېر تمرکز له امله ناکامه شوه.
کلینټن وروسته په خپل کتاب «هغه څه چې پېښ شول» کې دا ومنله، او دې پایلې ته ورسیده چې هغه د حل لارو په وړاندې کولو او د رایې ورکوونکو سره د عاطفي اړیکو ترمنځ د توازن په جوړولو کې پاتې راغلی وه.
دا توپیر د کامالا هرېس او ډونلډ ټرمپ تر منځ د امریکا د ۲۰۲۴ کال په ولسمشریزو ټاکنو کې څرګند دی.
شخصیت یا برنامې؛ خلک څه ته رای ورکوي؟
د جمهوري غوښتونکو ګوند په عموم ډول د پانګوالو او لوړې منځنۍ طبقې استازیتوب کوي، په داسې حال کې چې د ډموکراټانو ګوند د کارګر طبقې او د امریکایي ټولنې د ټیټ عاید لرونکو برخې ملاتړی بلل کیږي. مګر په وروستیو کلونو کې، دې وضعیت تغییر کړی او د ډېرو کارګرانو او د منځنۍ طبقې غړو، جمهوري غوښتونکي ګوند ته مخه کړې. دغه بدلون ډموکراټیک ګوند ستراتیژیستان اندېښمن کړي دي.
د ډیموکراټانو بحثونو کې یوه مهمه موضوع دا ده چې دوی باید د بېلابېلو اقتصادي پلانونو وړاندې کولو، د کډوالۍ په پالیسیو کې سختۍ او وسلې لرلو کې انعطاف ته ډیره پاملرنه وکړي. خو اصلي پوښتنه دا ده چې خلک چا ته رایه ورکوي؟
علمي موندنې ښیي، چې رای ورکوونکي د سیاستونو په پرتله د کاندیدانو شخصیت او ځانګړتیاوو ته ډېره رایه ورکوي. د ارواپوهنې او ادراکي علومو ځینې څیړونکي پدې باور دي چې "خلک هغه پروګرامونو او پالیسیو ته رای ورکوي چې د دوی د خوښې سیاستوال یې وړاندې کوي."
په کالفرونیا کې د برکلي پوهنتون استاد او په دې برخه کې څیړونکی ګابریل لنز، ټینګار کوي، چې د یو سیاسي پروګرام بریالیتوب په هغه کاندید پورې اړه لري چې دغه پروګرام وړاندې کوي. که پلان د یو محبوب سیاستوال له خوا وړاندې شي، احتمال شته چې د خلکو له هرکلي سره مخ شي، مګر که همدا پلان د یو نامحبوبه سیاستوال له خوا وړاندې شي ان که د لوړ کیفیت پلان هم وي، خلک ورته رایه نه ورکوي.
محبوب سیاستوال څنګه ټاکل کیږي
هغه څیړونکي چې د رای ورکوونکو انګیزې مطالعه کوي، په دې باور دي، چې د "محبوب سیاستوال" غوره کول د علمي معلوماتو پر اساس د احساس او عاطفي جنبه لري تر دې چې منطقي اړخ ولري. دا ټاکنه د سیاستوالو په چلند او کړنو او د رایې ورکوونکو له احساساتو او ټولنیزو ځانګړتیاوو سره د هغوی په مطابقت پورې اړه لري.
د ټرمپ ډېری پلویان هغه خپل ګڼي. ټرمپ ساده خبرې کوي او په کورنیو اندیښنو تمرکز کوي. دې کار ان د ټرمپ جنجالي قضیو لکه د هغه قضایي محکومیتونه او توکمپاله څرګندونو ته په کتو، د هغه پر محبوبیت کوم اغیز نه دی کړې.
امریکایی ارواپوه او لیکوال جوناتان هایټ چې د رایې ورکوونکو د هڅونې په اړه یې ډېرې څیړنې کړې دي، په دې باور دی چې خلک خپل سیاسي نظر او د خپلې خوښې سیاستوال د خپلو «قبایلي تړاونو پر اساس ټاکي، نه د پلانونو او پالیسیو د عقلانیت له مخکې.»
خلک سرمایه داره کسان خوښوي
کمالا هرېس په دې ورستیو کې خپلو ادبیاتو کې بدلون راوستی او هڅه کوي چې د خلکو د جلبولو لپاره پر ترمپ په تنده لهجه نیوکې وکړي. د مثال په توګه، هغې د لومړي ځل لپاره ټرمپ یو "فاشیست" وباله، یا هڅه یې وکړه، چې د بیانسه په څیر د هنرمندانو ترڅنګ ظاهره شي تر څو رای ورکوونکي جذب کړي. مګر داسې ښکاري چې هغه یو سخت کار په مخکې لري. که څه هم مېرمن هرېس له ډونلډ ټرمپ څخه ځوانه ده، خو په ټولنیزو رسنیو لکه ټیک ټاک کې د ټرمپ خبرې او چلند ډېر ځوانان جلبوي.
سربیره پردې ، لکه څنګه چې امریکایی لیکوال جاون ویلیامز وایي، ټرمپ د امریکایي کارګر طبقې په مینځ کې ځانګړی جذابیت لري، ځکه چې هغه یو بډای سړی دی، چې د خلکو د غولولو چلند په مخ وړي. ویلیامز وايي، چې "د کارګر طبقې امریکایان د شتمنو سره مینه لري، او دوی هغه خلک خوښوي چې خپله شتمني څرګندوي.»
له همدې امله، د امریکا د راتلونکو ټولټاکنو بریا تر زیاته کچه د کاندیدانو په وړتیاو پورې اړه لري چې تر کومې کچې له رایه ورکوونکو سره احساسي او عاطفي اړیکه ټینګولی شي. پلانونه او سیاستونه هم مهم دي، د خلکو احساسات او عواطف په سیاسي پرېکړو کې مهم رول لوبوي. هغه نوماند چې په دې احساساتو پو شي او ورته ځواب ووايي، د رای ورکوونکو د ملاتړ او باور د ګټلو ښه چانس لري.
د رویټرز خبري اژانس د راپور له مخې، د ایران مشرتابه او متحدین، واک ته د ډونلډ ټرمپ بیرته ستنیدل د متحده ایالاتو د راتلونکو ولسمشریزو ټاکنو یوه خطرناکه پایله بولي.
ځینې نظرپوښتنې وړاندیز کوي چې د جمهوري غوښتونکو کاندید ټرمپ او د ډیموکراټانو کاندیده کمالا هرېس په ولسمشریزو ټاکنو کې په ډیر لږ تفاوت سره خپلو سیالیو ته دوام ورکوي. خو ایراني مشران او په لبنان، عراق او یمن کې د دوی سیمه ییز متحدین اندېښمن دي چې ښايي ټرمپ د نومبر په پنځمه بریالی شي او دا کار به د دوی لپاره لا زیاتې ستونزې رامنځته کړي.
د ایران اصلي اندیښنه دا ده چې ټرمپ به د اسراییلو لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو ته اجازه ورکړي چې د ایران اټومي تاسیسات په نښه کړي او هدفي وژنې ترسره کړي.
د ایراني، عرب او لویدیځو چارواکو په وینا، ټرمپ به د ایران د تیلو صنعت باندې د سختو بندیزونو له لارې "د اعظمي فشار پالیسي" بیا پلي کړي.
دغه چارواکي اټکل کوي چې ټرمپ به د ایران په مذهبي مشر ایت الله علي خامنهاي باندې ډیر فشار راوړي ترڅو د هغه او اسراییلو له خوا د ټاکل شوو شرایطو په اساس د اټومي کنټرول تړون منلو ته غاړه کیږدي.
د متحده ایالاتو په مشرتابه کې دا احتمالي بدلون کولی شي د مینځني ختیځ د ځواک توازن لپاره خورا ډیر اغیزې ولري، او کیدای شي د ایران بهرنۍ پالیسۍ او اقتصادي امکانات بدل کړي.
شنونکي استدلال کوي چې که د متحده ایالاتو راتلونکې اداره که د هرېس او یا ټرمپ له خوا رهبري شي، بیا به هم ایران هغه برلاسي ونه لري، چې تر دې وړاندې یې په غزه او لبنان کې د ایران له ملاتړه د برخمنو ډلو لکه حماس او حزب الله پر وړاندې د اسراییلو د روانو پوځي عملیاتو له امله لرله.
د اسراییل پر وړاندې د ټرمپ دریځ، د هغه د ډیر پراخ ملاتړ له امله، د ایران لپاره ډیر زیانمنونکی ګڼل کیږي.
د خلیج د څېړنو د مرکز مشر، عبدالعزیز الصغیر وویل: "ټرمپ به یا پر ایران ډېر سخت شرایط وضع کړي او یا به اسراییلو ته اجازه ورکړي چې د ایران پر اټومي تاسیساتو هدفي بریدونه وکړي. هغه د ایران پر ضد د پوځي اقدام بشپړ ملاتړ کوي."
هغه رویټرز ته وویل: "دا د نتانیاهو لویه هیله ده چې ټرمپ بیرته سپینې ماڼۍ ته راشي."
په امریکا کې د جمهوري ریاست کاندیدې کمالا هرېس د پنجشنبې په ورځ رای ورکوونکو ته خبرداری ورکړ، چې جمهوري غوښتونکی ډونالډ ټرمپ او د هغه متحدین به په ټاکنو کې د بریا په صورت کې د روغتیایې بیمې دولتي پروګرامونه محدود کړي.
په امریکا کې روغتیايي خدمات خورا ګران دي او د بیمو بیه هم لوړه ده، خو د دولتي روغتیایې بیمې پروګرامونو خلکو ته تر ډیره د درملنې زمینه برابره کړې ده.
په یو لنډ خبري کنفرانس کې، د ولسمشر مرستیالې هرېس رای ورکونکو ته یادونه وکړه چې پخواني ولسمشر ټرمپ د خپلې تیرې ولسمشرۍ پرمهال د ارزانه روغتیایې بیمې پروګرام، چې د اوباماکییر په نوم هم پیژندل کیږي، د لغوه کولو ناکامه هڅه کړې وه.
هغې، د ویسکانسن ایالت په میډیسن ښار کې خبریالانو ته وویل: "د ټولو امریکایانو لپاره روغتیایی پاملرنه پدې ټاکنو کې یوه کرښه ده."
د نومړې په ځواب کې، ټرمپ وویل، چې هغه نه غواړي د روغتیايي بیمې پروګرامونه لغوه کړي. نوموړي زیاته کړه: "ما هیڅکله د دې کار کولو یادونه نه ده کړې، هیڅکله مې د داسې یو کار په اړه فکر هم نه دی کړی."
په ۲۰۱۰ کال کې د بارک اوباما د ولسمشرۍ پر مهال دغه پروګرام رامنځ ته شو او اوس د ارزانه روغتیایې بیمې دغه پروګرام، شاوخوا ۴۰ میلیون امریکایانو ته ارزانه روغتیا بیمه برابروي. دغه قانون د ډیموکراټانو لپاره یو سیاسي مسولیت دی، چې اوس په پراخه کچه د خلکو ترمنځ مشهور شوی هم دی.
نظرپوښتنې ښیې چې د هاریس او ټرمپ ترمنځ د ټاکنو سیالي ډیره نږدې روانه ده او اوه ایالتونه، چیرې چې د نظرپوښتنو پایلې ډېرې سره نږدې دي، د دغو ټاکنو سرنوشت ټاکي.
متحده ایالات په نړۍواله کچه په سیاسي، اقتصادي او امنیتي چارو کې د لوی نفوذ له امله یو مهم ځواک دی. د دغه هېواد د بهرنۍ پالیسۍ ټاکل او په پالیسیو کې د بدلون راوستل، نه یوازې په امریکا کې بلکې په ټوله نړۍ کې اغېز لري.
امریکا د ولسمشریزو ټاکنو د سیالۍ په درشل کې ده او د لومړي ځل لپاره په علني توګه د امریکا متحدین د دغو ټاکنو په تړاو دوه برخې شوې دي.
که څه هم د ولسمشرۍ ټاکنې د امریکا داخلي مساله ده؛ خو ډونالډ ټرمپ او کمالا هرېس، چې د ولسمشریزو ټاکنو دوه اصلي لوبغاړي دي، د نړۍ د بېلابېلو هېوادونو ملاتړ او مخالفت له ځانه سره لري.
د جمهوري غوښتونکو او ډېموکراټانو د نوماندانو د بهرنۍ پالیسۍ د لید تر منځ ژور اختلاف تر سترګو کیږي چې له مخې یې په دې مقاله کې د دوی د پالیسیو په عمومي اهدافو، د تګلارو پر توپیرونو او د نړۍ پر وضعیت د دوی د اغېزو په اړه بحث کوو.
د ډونالډ ټرمپ د بهرنۍ پالیسۍ عمومي کتنه
ډونالډ ټرمپ د ۲۰۱۷ څخه تر ۲۰۲۱ پورې د امریکا د ولسمشر په توګه په داسې تګلارو باندې تمرکز وکړ، چې تر ډېره ملي ګټو ته ترجیح ورکوي او د امریکا د رول په اړه په نړۍ کې یو نوی لید وړاندې کوي.
1. “تر هر څه مخکې لومړۍ امریکا” شعار او ملي ګټې:
ټرمپ د خپل شعار “لومړی امریکا” په بنسټ خپله بهرنۍ پالیسي ترتیب کړې. هغه ویل چې د امریکا د ملي ګټو ساتل د بهرني سیاست اصلي هدف دی او په نړۍوالو تړونونو کې د امریکا د ښکېلتیا کموالی یوه اړتیا بلل کیږي.
په دې توګه، د ټرمپ سیاست ملي ګټو ته لومړیتوب ورکړ او د نړۍوالو تړونونو او ګډو سازمانونو پر ارزښت یې نیوکې وکړې، چې ښه بېلګه یې د ناټو په تړون کې د یو شمېر اروپايي هېوادونو پر ونډې او اقتصادي مرستې ده.
2. له چین سره تجارتي جګړه
ټرمپ پر چین د تجارتي فشار تګلاره غوره کړه او د چین پر وارداتي توکو یې تعرفې ولګولې. دا تګلاره د چین د اقتصاد محدودولو او د امریکا اقتصادي وده پیاوړې کولو لپاره وه. د ټرمپ په اند، چین د نړۍوال اقتصاد په برخه کې د امریکا اصلي سیال دی او هغه هڅه وکړه چې د دې سیالۍ مخه ونیسي؛ خو مخالفینو یې بیا دا چاره احساساتي بللې او زیاته کړې یې ده، چې ټرمپ امریکا له چین سره د یوه نامناسب اقتصادي سیاست ډګر ته کوزه کړې ده.
3. له نړیوالو تړونونو څخه وتل
ټرمپ د څو مهمو نړۍوالو تړونونو څخه امریکا وایسته، لکه د ایران اټومي تړون، د پاریس اقلیمي تړون او د روغتیا نړۍوال سازمان (WHO).
هغه باور درلود چې دا تړونونه د امریکا په ګټه نه دي او غواړي چې په نړۍوالو سازمانونو کې د امریکا لګښتونه کم کړي.
هغه جرمني او فرانسې ته هم په ناټو کې د کمې ونډې له امله ګوتڅنډنه کړې وه او ویلي یې وو، چې د ناټو غړي هېوادونه باید بشپړه ونډه واخلي.
4. د متحدینو سره تندې اړیکې
د ټرمپ بهرنۍ پالیسي د ناټو او نورو متحدینو سره هم تنده بڼه لرله. هغه له ناټو څخه غوښتنه وکړه چې د دفاعي بودیجې زیاتولو او د امریکا د مرسته شویو لګښتونو د ورکړې تابیا وکړي.
د ټرمپ له نظره، امریکا باید له هر هغه هېواد سره چې د امریکا پر ملاتړ تکیه کوي، د لګښت په اړه ځانګړی تړون ولري او امریکا نه شي کولی چې د نورو هېوادونو د ملاتړ لپاره خپلې پېسې مصرف کړي.
5. د منځني ختیځ سیاست
ټرمپ په منځني ختیځ کې د اسراییل قوي ملاتړ وکړ او د بیت المقدس (یروشلم) د اسراییل پلازمېنې په توګه یې په رسمیت وپېژنده. هغه همدارنګه د ایران د نفوذ کمولو لپاره په منځني ختیځ کې د نورو هېوادونو سره اړیکې پیاوړې کړې او د ایران پر وړاندې بندیزونه یې ډېر کړل.
د کمالا هرېس بهرنۍ پالیسۍ ته کتنه
کمالا هرېس د ولسمشر جوبایډن مرستیاله ده او د هغې د بهرنۍ پالیسۍ لید د بایډن د بهرنۍ پالیسۍ له اصولو سره سم دی او د امریکايي سیاسي حقلو په باور دا پالیسي ډېپلوماټیکي اړیکې او نړۍوالې همکارۍ پیاوړې کوي.
1. د نړۍوالو تړونونو بیارغونه
هرېس او بایډن هڅه وکړه چې له ټرمپ وروسته د نړۍوالو سازمانونو او تړونونو سره اړیکې بیا ورغوي او بېرته د پاریس اقلیمي تړون، د ایران اټومي تړون او د روغتیا نړۍوال سازمان ته ورستانه شي. دا تګلاره له نړۍوالو سازمانونو سره د امریکا د مخکینۍ ژمنتیا لپاره یوه مهمه پرېکړه ګڼل کېږي.
2. د متحدینو سره همکارۍ پیاوړې کول
د ډېموکراټانو نومانده هرېس د خپلې بهرنۍ پالیسۍ له مخې، هڅه کوي چې له ناټو، اروپایي اتحادیې او نورو متحدینو سره اړیکې بیا پیاوړې کړي. بایډن او هرېس په تېر کې هم هڅه کړې، چې له متحدینو سره د امریکا اعتبار په نړۍواله کچه بېرته ورغوي او د ډېپلوماسۍ له لارې په نړۍوالو مسایلو کې اغېزناک رول ولوبوي.
خو پر بایډن او هرېس بیا نیوکې دي، چې د ناکامې نړۍوالې ډېپلوماسۍ له امله یې نړۍ څو ځایه په جګړو کې ښکېله شوې ده.
3. د بشري حقونو ملاتړ
د هرېس پالیسي د بشري حقونو او ډېموکراسۍ ملاتړ ته ډېره پاملرنه لري. هغه هڅه کوي چې د میانمار، بېلاروس او نورو هېوادونو په اړه د نړۍوالو فشارونو له لارې د بشري حقونو نقض بند کړي. دې تګلارې له هغو هېوادونو سره اړیکې ټینګې کړې چې د ډېموکراسۍ په برخه کې مخ پر ودې دي.
4. له چین سره د اړیکو مدیریت
که څه هم چې د بایډن او هرېس اداره له چین سره د رقابتي اړیکو ملاتړ کوي، خو په ځینو برخو کې له چین سره د همکارۍ هڅه هم کوي، لکه د اقلیم بدلون پر وړاندې مبارزه. د هرېس پالیسي په دې اړه منځلارې ده چې له چین سره اړیکې وساتي او په عین حال کې د امریکا ګټې هم خوندي کړي؛ خو د بایډن تګلاره بیا یوه څه خشنه او مطلق د چین د اقتصادي انزوا ده.
5. د کډوالو او کډوالۍ مساله
د کمالا هرېس لپاره د مرکزي امریکا په هېوادونو کې ثبات راوستل یو مهم هدف دی. هغه باور لري چې د دغو هېوادونو خلکو ته باید د دوی په سیمه کې د ژوند ښه فرصتونه برابر شي ترڅو د کډوالۍ مخه ونیول شي. دې پالیسي هڅه وکړه چې د کډوالۍ مسالې ته په سیمه ییزه کچه حل پېدا کړي.
د ټرمپ او هېرېس بهرنۍ پالیسۍ توپیرونه او اغېزې
1. اقتصادي تګلارې او نړۍوال سوداګریز تړونونه
د ټرمپ په پالیسي کې اقتصادي ځان بسیاینه او پر نورو هېوادونو فشار راوستل لومړیتوب درلود، په ځانګړي ډول له چین سره خو هرېس او بایډن هڅه کوي چې د چین او نورو هېوادونو سره اړیکې همکارۍ ته چمتو کړي.
2. د اقلیمي بدلون مساله
ټرمپ د اقلیم په اړه نړۍوالې اندېښنې کافي مهمې نه بللې او د پارېس له اقلیمي تړونه یې د امریکا ایستل مهم وباله؛ خو هرېس او بایډن د اقلیمي بدلون پر وړاندې مبارزه یوه نړۍواله مساله ګڼي او په دې برخه کې همکارۍ ته ژمن دي.
3. د بشري حقونو او ډېموکراسۍ ملاتړ
هرېس په خپلو بهرنیو پالیسیو کې د بشري حقونو او ډېموکراسۍ ارزښت ته ډېر اهمیت ورکوي، په داسې حال کې چې ټرمپ له دې اصولو څخه په ځینو وختونو کې د امریکا د اقتصادي او امنیتي ګټو لپاره سترګې پټې کړې دي؛ غوره بېلګه یې له افغان طالبانو سره مذاکرات دي، چې د امریکا په تاریخ کې د لومړي ځل لپاره له یوې داسې وسله والې ډلې سره د مذاکراتو په نوم ثبت شول چې ممنوعه اعلان شوې وه.
4. له متحدینو سره د اړیکو بڼه
ټرمپ له ناټو او نورو نړۍوالو سازمانونو څخه د امریکا د مالي لګښت د کموالي غوښتنه کوله، په داسې حال کې چې هرېس له دې سازمانونو سره اړیکو ته ارزښت ورکوي او هڅه کوي چې د نړۍوالو سازمانونو په چوکاټ کې همکارۍ ته وده ورکړي.
پایله
په ټوله کې د ډونالډ ټرمپ او کمالا هرېس د بهرنۍ پالیسۍ ترمنځ ستر توپیرونه لیدل کېږي.
ټرمپ په ملي ګټو او اقتصادي ځان بساینې ټینګار کاوه/ کوي او هڅه یې کوله چې د امریکا نظامي او اقتصادي بوج کم کړي.
پر وړاندې یې هرېس هڅه کوي چې د امریکا نړیوال اغېز بېرته پیاوړی کړي او د ډېپلوماسۍ له لارې د نړۍوالو مسایلو د حل لپاره همکارۍ ته ژمنتیا وښيي.