د ښځو لپاره د ملګرو ملتونو اداره وایي، چې د مرستو کمېدو هغه مرستندویه سازمانونه سخت زیانمن کړي، چې د افغانستان په ګډون د نړې تر ټولو له زیاتو زیان منونکو ښځو سره مرسته کوي.
د رویټرز خبري اژانس د راپور له مخې، د ملګرو ملتونو دغه ادارې ویلي، چې د مرستو کمېدو د شپږو میاشتو په اوږدو کې د سروې شویو سازمانونو نیمایي څخه ډیر د تړل کیدو له خطر سره مخ دي.
د ملګرو ملتونو د ښځو د جنیوا دفتر مشرې صوفیا کالټورپ خبریالانو ته وویل: «ډیری د ښځو سازمانونه اوس د دې خطر سره مخ دی. له دوی څخه غوښتل کیږي چې په لږو امکاناتو ډیر څه وکړي.»
هغې زیاته کړه، چې د متحده ایالاتو د بهرنیو مرستو ځنډول، چې بیاکتنه یې روانه ده، د پروژو لپاره د دې ادارې د تمویل څخه د ۴۰ میلیون ډالرو څخه ډیر اغیزمن کړي، چې په بحراني سیمو کې یې د ښځو او نجونو لپاره ویجاړونکې اغیزې رامنځته کړې دي.
کالټورپ د بېلګې په ډول وویل، په افغانستان کې، ښځې او نجونې باید د اساسي روغتیایي خدمتونو ته د لاسرسي لپاره ساعتونه مزل وکړي ځکه، چې ځینې ورنږدې روغتیایی تاسیسات تړل شوي دي.
د ښځو لپاره د ملګرو ملتونو د راپور موندنې ښیي، چې د مرستو کمېدو د ۴۱۱ ښځو په مشرۍ او د ښځو د حقونو سازمانونو ۹۰ سلنه اغیزمن کړي.
په دغه راپور کې راغلي، که چېرې د ښځو مرستندویه سازمانونو ته پر وخت مرستې ورنه کړل شي نو په راتلونکو شپږو میاشتو کې به وتړل شي.
د یادولو وړ ده، له هغه وخته چې د متحده ایالاتو ولسمشر ډونالډ ټرمپ د جنوري په میاشت کې د دویمې دورې لپاره واک ته راستون شو، د هغه ادارې په یوه بیاکتنه کې په ملیاردونو ډالره بهرنۍ مرستې کمې کړې، چې موخه یې د هغه د "امریکا لومړی" بهرنۍ پالیسۍ سره د پروګرامونو سمون ډاډمن کول دي.
افغانستان-انټرنشنل-پښتو ته د سېشنبې په ورځ (د غويي ۲۳مه) د رسېدلي مکتوب په یوې نسخه کې لیدل کېږي، چې ډېری دا استادان د پوهاند علمي او کادري درجې لرونکي دي.
ملالۍ، مستعلي، حبیبالله، محمدعیسی، ګل اصغر، ذاکره، مطیعالله، خاناغا او مصباحالله هغه استادان او اداري کارکوونکي دي چې طالبانو له خپلو دندو ګوښه کړي دي.
د یادونې ده، چې له دې مخکې طالبانو د ننګرهار پوهنتون ۴۲ استادان د اسلامي حزب، جمعیت اصلاح، وهابي او حزبالتحریر په ګډون په مذهبي خوځښتونو کې د غړیتوب په تور له دندو ګوښه کړي وو.
د تنقیص په پلمه له پوهنتونونو د کادرونو او علمي شخصیتونو د ګوښهکېدو دا لړۍ داسې مهال دوام لري، چې طالبانو د خوست، پکتیا، بدخشان او بامیان پوهنتونونو تر ۳۰۰ ډېر استادان او کارکوونکي هم ګوښه کړي.
په خوست،پکتیا، بدخشان او بامیان کې سرچینو هم افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې طالبانو د «تنقیص» تر نامه لاندې په دغو ولایتونو کې د دولتي پوهنتونونو استادان او کارکوونکي ګوښه کړي.
سرچينې زیاتوي، چې ١٢٠ تنه په خوست، ۷۰ په پکتیا، ٥٠ په باميان او ٥٠ تنه په بدخشان کې ګوښه شوي.
د سرچینو په وینا، په دې لېستونو کې ټول د جمهوري نظام د ماسټرۍ، پوهاندۍ او دوکتورا درجې درلودونکي استادان په نښه شوي او په وینا یې، دا لړۍ به دوام ولري.
پر افغانستان د طالبانو له واکمنېدو وروسته په علمي او تخصصي مرکزونو کې د اکاډمیکو کسانو ګوښهکېدل په سېستماتیک شکل روان دی او یاده ډله هڅه کوي، چې په دې ځایونو کې له خپلې ایډيالوژۍ سره جوړ او د مدرسو ملایان وګوماري.
په هېواد کې د پوهنتونونو د متخصصو او تجربهلرونکو استادانو د ګوښهکېدو بهیر داسې مهال روان دی، چې هېواد تر بل هر وخت ډېر علمي او مسلکي پرمختګ ته اړتیا لري.