پوتین د ټرمپ نیوکه "احساساتي غبرګون" بللی

مېرڅ په برلین کې د WDR اروپایي فورم په غونډه کې وویل: «هغه څه چې اوس مهال د اسراییل پوځ په غزه کې کوي او ملکي وګړي په داسې کچه زیانمنوي چې په وروستیو ورځو کې زیات شوی، نور د ترهګرۍ پر ضد جګړې په توګه توجیه کېدای نه شي.»

هغه ومنله چې جرمني تر دې دمه د خپل تاریخي مسوولیت له امله په اسراییل عامو نیوکو کولو باندې ډډه کړې، خو ټینګار یې وکړ چې نور د اسراییل د اوسني پوځي عملیاتو لپاره کومه منطقي او مشروع هدف نه ویني.

مېرڅ زیاته کړه: «کله چې کرښې او حدود تر پښو لاندې شي او نړۍوال بشري قوانین په ریښتیا سره مات شي، نو جرمني او د جرمني لومړی وزیر هم باید په دې اړه خپل دریځ څرګند کړي.»

لومړي وزیر د اسراییل پوځ له خوا د غزې په یوه ښوونځي وروستي هوایي بریدونه هم وغندل، چې لږ تر لږه ۳۱ کسان پکې ووژل شول او ګڼ شمیر نور ټپیان شول.

مېرڅ وویل: «زه باید ووایم چې تېره اوونۍ د غزې په تړانګه یو بل د ماشومانو ښوونځی هم هدف شو، دا یوه انساني تراژیدي او سیاسي ناورین دی.»

هغه زیاته کړه، چې د جرمني حکومت له اسراییلي چارواکو سره اړیکې لري څو د پوځي عملیاتو په اړه اندېښنې څرګندې کړي.

په همدې حال کې د جرمني د بهرنیو چارو وزیر یوهان وادېفول بیا د اسراییل څخه وغوښتل، چې غزې ته لا زیاته بشري مرسته پرېږدي او ویې ویل، چې که څه هم تېره ورځ تل ابیب محدودې مرستې ته اجازه ورکړې، خو دا کافي نه دي.

وادېفول په مادرید کې د خپل سفر پر مهال وویل: «انساني وضعیت بې حده خراب شوی او باید ژر تر ژره ښه شي.»

هغه زیاته کړه، چې دا پیغام یې د خپلې وروستۍ ټلیفوني خبرې پر مهال خپل اسراییلي سیال ته هم رسولی دی.

هغه د سمدستي اوربند غوښتنه تکرار کړه او ویې ویل، چې جګړه باید ختمه شي او یرغمل باید ازاد شي، څو ډېپلوماتیکې خبرې پیل شي او د دوو دولتونو پر حل لارې کار وشي.

د اسوشيټېډپرېس د راپور له مخې، «د غزې بشري بنسټ» په نوم د یادې موسسې ملاتړ د متحده‌ایالاتو او اسراییل له‌خوا کېږي.

د دغه بنسټ د مشر له استعفا سربېره، فعالیتونه یې د دوشنبې په ورځ پیل کړي دي.

ورته‌ مهال، ملګرو ملتونو او یو شمېر نورو مرسته‌رسوونکوبنسټونو له دغه بنسټ سره له همکارۍ ډډه کړې ده.

یاد بنسټونه وايي، چې اسراییل غواړي د خوړو توکو مرستې د فشار وسیلې په توګه وکاروي.

دا په داسې حال کې ده، چې له تېرو درېیو میاشتو راهیسې پر غزې د اسراییل له بندیزونو وروسته، دا جګړه‌ځپلې سیمه له سخت ناورین سره مخ شوې ده.

اسراییل وايي، چې دا بندیزونه د حماس د مرستو د مخنیوي لپاره اړین دي او زیاتوي چې دا ډله په دې مرستو کې لاسوهنه کوي، خو حماس او همداراز ملګرو ملتونو بیا دا تورونه رد کړي دي.

د یادونې ده، چې حماس د غزې په تړانګه کې د مرستو له لاریو نه د توکو د غلا کولو په تور څلور کسان اعدام کړي دي.

یوې سرچینې د دوشنبې په ورځ روېټرز خبري اژانس ته ویلي، چې یاد څلور کسان تېره اوونۍ د دې ډلې د شپږو امنیتي سرتېرو په وژنه کې هم ښکېل ګڼل شوي دي.

هغه ویدیوګانې چې په ټولنیزو رسنیو کې خپرې شوې، ښيي چې موټر له کنټروله وتلی او د سړک غاړې ته د ولاړو مینه‌والو پر ډلې ور برابرېږي.

دا پېښه هغه مهال رامنځته شوې، چې د لېورپول لوبډلې پرانیستی بس، د لوبغاړو او روزونکو سره، د ښار له مرکزه تېرېده او لس‌ګونه زره مینه‌وال یې هرکلي ته راوتلي وو.

د پېښې یو ناتایید شوی ویډیو کلیپ ښيي، چې موټر له چټکۍ سره د خلکو پر ګڼ کتار ورننوځي، خو وروسته له ګڼ ځايه مخ اړوي. بله ویډیو کې لیدل کېږي چې پولیسو ژر تر ژره موټر کلابند کړ او یو شمېر غوسه ناکو مینه‌والو هم هڅه کوله چې موټرچلوونکي ته ځان ورسوي.

ځیني کسان د سړک پر سر پراته لیدل شوي او مرستندویه ټیمونه سملاسي سیمې ته رسېدلي دي.

د برېټانیا لومړي وزیر کې‌ير سټارمر په اېکس‌پاڼه کې لیکلي: «په لېورپول کې د پېښې شېبې ډېرې اندېښمنوونکې دي. زه له ټولو هغو کسانو سره چې ژوبل یا اغېزمن شوي دي، خواخوږي شریکوم. زه د پولیسو او بېړنیو خدمتونو د چټک غبرګون مننه کوم.»

پولیسو په یوه بیان کې ویلي، چې موټر د پېښې په ځای کې درول شوی او یو کس هم په سیمه کې نیول شوی دی.

رویټرز ویلي، په سیمه کې څو امبولانسونه لیدل شوي او د اور وژنې څانګې له خوا یوه خیمه هم درول شوې ده.

شریف دا څرګندونې ددوشنبې په ورځ په تهران کې د ایران له ولسمشر ډاکټر مسعود پزشکیان سره په یوه ګډ خبري کنفرانس کې وکړې.

شهباز شریف وویل، « موږ سوله غواړواو د ټولو شخړو، په ځانګړې توګه د کشمیر د مسالې، د حل لپاره خبرو ته چمتو یو».

له شهباز شریف سره په دغه سفر کې یو لوړ پوړی پلاوی هم ملګری دی چې ددغه هېواد د پوځ مشر عاصم منیر هم پکې شامل دی.

شریف وویل، « موږ د اوبو، تجارت او د ترهګرۍ ضد مبارزې په څېر مسایلو کې له هند سره د خبرو لپاره چمتو یو، په دې شرط چې هغوی هم ریښتینې اراده ولري. خو که هغوی پر موږ برید وکړي، موږ به هم خپله دفاع وکړو. که هغوی سوله ومني، دا به وښيي چې هغوی رښتیا هم جدي دي».

شهباز شریف وايي، چې دا سفر یې د ولسمشر مسعود پزشکیان په بلنه ترسره کړی.

شهباز شریف دا څرګندونې داسې مهال کوي، چې هند ویلي دوی له پاکستان سره هیڅ ډول خبرې اترې نه لري.

هند یو پلاوی ګومارلی ، چې له هېوادونو سره د پاکستان له اړخه د ورپېښې ترهګرۍ په تړاو خپلې اندېښنې ور ورسوي.

دغه شپږ تنه، چې د مرستو د لاریو امنیت یې ساته، د اسراییل په یوه هوايي برید کې ووژل شول.

یوه بل سازمان چې ځان ته «فلسطینی مقاومت» وایي، څرګنده کړې، چې اووه نور مشکوک کسان هم تعقیبوي.

په ورته وخت کې د جنوبي غزې یوه قبیلوي مشر حماس ننګولی او وایي، خپله وسله‌واله ډله جوړوي چې د مرستو کاروانونه خوندي کړي.

مرستندویه لاریو تر نړیوال فشار لاندې د اسراییل تر نرمښت وروسته، تېره اونۍ غزې ته ننوتل پیل کړل.

مرستندویه ادارو ویلي، چې د مرستو رسونه د لوټ له امله له خنډونو سره مخ ده، خو دوی اسراییل مسوول بولي چې خلک یې دومره وږي ساتلي، چې لوټ ته لاس اچوي.

اسراییل پر حماس تور پورې کړی چې د مرستو مواد غلا کوي، خو حماس دا تور رد کړی.