طالبانو ته د عاصم منیر خبرداری: پاکستان ته د وسله‌والو لېږد بند کړئ

یوې سرچینې افغانستان انټرنشنل ته نن شنبه د «زمري ۲۵مه» ویلي، چې دغه غونډه د اګېست په ۲۵مه او ۲۶مه نېټه د پاکستان په پلازمېنه اسلام اباد کې ترسره کېږي.

د سرچینې د معلوماتو له مخې: «د افغانستان په وړاندې د پاکستان په چلند کې دا بنسټیز بدلون د دې څرګندویې کوي، چې پاکستان له کلونو وروسته غواړي افغانستان لکه څنګه چې دی هغسې وګوري، نه د یوې ډلې له نظره.»

تر اوسه د طالبانو هیڅ چارواکي د ډلې مخالفینو او یا د پاکستان حکومت په رسمي ډول د یادې غونډې په تړاو په رسمې ډول څه نه دي ویلي، خو پاکستان ویلي چې "طالبان ټول افغانستان نه دی".

دا به لومړی ځل وي، چې د پاکستان په کوربتوب د طالبانو پر ضد د افغانستان د ګڼو ګوندونو او جریانونو لومړۍ عامه غونډه ترسره کېږي.

که څه هم اسلام اباد او طالبانو په تیرو څلورو کلونو کې پراخي سیاسي اړیکې درلودې، خو په افغانستان کې د تحریک طالبان پاکستان (ټي ټي پي) وسله والو حضور د اسلام اباد او طالبانو ترمنځ د مخالفت سرچینه پاتې شوې ده خو طالبانو تل د پاکستان دا ادعا رد کړې ده.

سفارت زیاته کړې، چې په دې نمانځغونډه کې د امریکا د حضور او د دوی د وتلو په اړه جوړ شوی مستند فلم هم وړاندې شو.

همدا راز دوی زیاتوي چې په دې نمانځغونډه کې د بېلابېلو هېوادونو سفیرانو، ډېپلوماټانو، د کوربه هېواد چارواکو، ځینو اکاډیمیکو شخصیتونو، افغان تجارانو او محصلینو ګډون کړی و.

دوی زیاتوي، چې په دې جوړې شوې غونډه کې په چین کې د طالبانو سفیر بلال کریمي له چین سره د ډېپلوماټیکو او نورو همکاریو په اړه وینا وکړه.

طالبانو سفارت وايي چې د نمانځغونډې په بله برخه کې د چین ولسي جمهوریت د اسیا برخې مشر لیو جین سونگ وینا وکړه او د دې ورځې په اړوند یې طالبانو ته مبارکي ورکړې.

دوی د لیو جین سونګ په حواله لیکلي، چې هغه افغانستان د چین یو ښه گاونډی وباله او له خپله اړخه یې له افغانستان سره د اړیکو او بېلابېلو برخو کې د لا زیاتو همکاریو ډاډ ورکړ.

دا په داسې حال کې ده، چې طالبان هرکال د زمري۲۴مه د خپلې ډلې د بیاځلي واک ته رسېدو له امله د بریا ورځ په توګه نمانځي.

هغه زیاتوي چې هېڅ هېواد د هغې ډلې ملاتړ نه کوي، چې له القاعده سره اړیکې لري.

دغه لوړپوړی ډېپلومات چې د موضوع د حساسیت له امله یې نه غوښتل نوم یې واخېستل شي، افغانستان انټرنشنل ته وویل:« زه فکر کوم سراج الدین حقاني په دې هېڅ نه پوهېږي، خو هغه یو ستر زیان لیدلی دی.»

د یاد ډېپلومات په اند د طالبانو د کورنیو چارو وزیر د طالبانو له مشر هبت‌الله اخوندزاه څخه د دوو میاشتو لپاره په فاصله نیولو سره «ستره تېروتنه» وکړه.

د نوموړي په خبره د طالبانو مشر په دې موده کې د حقاني په اړه هېڅ پوښتنه ونه کړه او کله چې حقاني اړ شو بېر ته یې هبت‌الله ته مراجعه وکړه، خو د خپلې واکمنۍ یوه لویه برخه یې له لاسه ورکړې وه.

دغه ډېپلومات چې تر ډېره د افغانستان پر چارو تمرکز لري زیاته کړه، د حقاني ملګرو هغه ته ویلي وو، چې له هبت‌الله څخه باید نه وای لرې شوی او کله چې یې د لرې کېدو پرېکړه کړې وه، نو باید پر خپل پرېکړه ټینګ درېدلی وای.

نوموړی وايي، د حقاني نږدې کسان هم په دې باور لري، چې د هبت الله څخه په لرې کېدو سره، حقاني یوازې خپل سیاسي دریځ زیانمن کړی دی.

دغه لوېدیځ ډېپلومات زیاته کړې، چې د حقاني د انزوا پرمهال د طالبانو د کورنیو چارو وزارت مرستیال ابراهیم صدر چې د هبت‌الله نږدې کس دی، د وزارت ټول واکونه ترلاسه کړل او لا پیاوړی شو.

یاد ډېپلومات ټینګار کړی، چې سراج الدین حقاني باید خپلې اړیکې له القاعده او د پاکستاني طالبانو سره پرېکړي.

هغه دا هم وویل چې د معلوماتو له مخې، په وروستیو کې په پنجشیر او بغلان کې د القاعده حضور زیات شوی دی.

د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ د ملي امنیت پخواني سلاکار مک ماسټر له افغانستان انټرنشنل سره په مرکه کې ویلي و، چې د افغانستان پخوانی ولسمشر حامد کرزی د تبلیغاتو تر تاثیر لاندې و.

نوموړي په دې مرکه کې زیاته کړې وه، چې کریم خُرم پخواني ولسمشر ته هغه مسایل انتقالول چې د ای اېس ای له ګمراه کوونکو معلوماتو سره یې سمون درلود.

عبدالکریم خُرم د شنبې په ورځ (د زمري ۲۵مه) له افغانستان انټرنشنل سره په خبرو کې د مک ماسټر هغه تورونه په بشپړه توګه رد کړل چې د افغان جګړې، شپنیو عملیاتو او نورو مسالو په اړه د هغه او کرزي دریځونه د پاکستان د نفوذ څخه اغیزمن شوي ول.

په ځواب کې یې وویل، چې د مک ماسټر او د دوی د سیمه‌ییزو ملګرو په څېر د خلکو پالیسۍ افغانستان په پاکستان باندې د تکیې په لور رهبري کاو.

خرم زیاته کړه: «د افغانستان په ډګر کې هرڅوک ازمایل شوي دي.»

خرم له امریکا سره د امنیتي او ستراتیژیک تړون د لاسلیک سخت مخالف و.

ځینې پخواني افغان او امریکایي چارواکي هغه د حامد کرزي او امریکا ترمنځ د اړیکو د ترینګلتیا سرچینه ګڼي او حامد کرزی د واک په وروستیو کلونو کې د امریکا ضد شخصیت شو.

خُرم ټینګار وکړ، چې هغه د امریکا د جګړې د طریقې مخالف و، هغه جګړه چې د هغه په وینا «د بې ګناه ملکي وګړو ژوند یې واخېست او کرکه او ترهګرۍ یې ځواکمنه کړه.»

هغه دا ادعا هم وکړه، مک ماسټر چې افغانستان ته د فساد سره د مبارزې لپاره لېږل شوی و، یو اړخیز چلند درلود او د هغو خلکو فساد ته یې سترګې پټې کړې چې له هغه سره همکار وو یا د هغه شریکان وو.

خُرم یادونه وکړه: «زموږ یو همکار دا موضوع ما ته د ولسمشر په شتون کې د اسنادو سره وښودله.»

هغه زیاته کړه، په ۲۰۱۷ کال کې کله چې مک ماسټر د امریکا د ملي امنیت سلاکار و په افغانستان کې یې د «بمونو مور» کارولو امر وکړ.

خُرم ادعا وکړه، چې مک ماسټر د اشرف غني په حکومت کې د ځینو خلکو سره په همکارۍ، د جمهوریت په نسکورولو کې مرسته وکړه، مګر نور جزییات یې ورنکړل.

مک ماسټر په ۲۰۱۷ کال کې د امریکا د ملي امنیت سلاکار و او د افغانستان له چارو سره له نږدې بلد دی.

دغه وزارت د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، چې په دغو تړونونو کې د پُل هاشمي او د حوت ۲۴ شهیدانو سبسټېشن جوړل او د درېیو سبسټېشتونو ترمنځ د ۲۲۰ کیلو ولټ برېښنا لېږد مزو غځول شامل دی.

طالبانو ویلي، چې له نورالجهاد سبسټېشن څخه تر پُل هاشمي او له پل هاشمي څخه د حوت ۲۴ شهیدانو سبسټېشن پورې د ۲۲۰ کیلو ولټ برېښنا لېږد مزي غځول، پُل هاشمي او د حوت ۲۴ شهیدانو سبسټېشنونو جوړول او په نورالجهاد سبسټېشن کې د (بي لاین) پراختیا د یاد تړون اساسي پروژې دي.

د طالبانو د برېښنا شرکت ویلي، چې یادي پروژې به د دوو کلونو په موده کې بشپړې شي او هرات ولایت به له ډاډمني برېښنا څخه برخمن شي.