د طالبانو کاڼه غوږونه؛ متقاعدین څلور کاله پرله‌پسې اعتراضونه کوي، خو غږ یې نه اورېدل کېږي

د بلخ لپاره د طالبانو د والي مطبوعاتي دفتر د شنبې په ورځ (د زمري ۲۵مه) ویلي، چې دا جومات د یوسف وفا په امر او د ملي سوداګرو په مالي ملاتړ جوړ شوی دی.

په خبرپاڼه کې لیکل شوي، چې یاد جومات د ۴۵۰ لمونځ کوونکو ظرفیت لري او هغه جومات چې د طالبانو والي د خپل دفتر په انګړ کې جوړ کړی د ۲۵۰ کسانو ظرفیت لري.

طالبانو په تېرو څلورو کلونو کې د دولتي دفترونو په انګړ کې د میلیونونو افغانیو په لګښت لسګونه جوماتونه جوړ کړي دي.

طالبان دغه جوماتونه په داسې حال کې جوړوي، چې د هېواد له نیمایي څخه ډېر نفوس په خورا بېوزلۍ کې ژوند کوي او په میلیونونه خلک پر بشري مرستو تکیه کوي.

په غور ولایت کې د طالبانو د امنیه قومندانۍ مسوولین وايي، د دغه ولایت په دولینه ولسوالۍ کې یې د شنبې په ورځ «د زمري په ۲۵مه» د نشه يي توکو ۳ کاروباریان د «اېف» په نوم له ۹۰ کیلوګرامه نشه يي توکو او یوه سراچه موټر سره یو ځای نیولي دي.

په ورته وخت کې د ننګرهار ولایت لپاره د طالبانو د امنیه قومندانۍ مسوولین هم وايي، په تېره اونۍ کې یې ۱۱ کسان د نشه يي توکو د قاچاق او پلور په تور یې نیولي دي.

د مسوولینو په وینا، له دغو کسانو ۱۲۶۷ زیکپ نشه يي ټابلېتونه، ۱۴۰ ټابلېتK، ۸ کیلوګرامه چرس او ۲۰۰ ګرامه «شیشه» هم ترلاسه شوي دي.

دغه کسان به تر لومړنیو پوښتنو او ګروېږنو وروسته د طالبانو عدلي او قضايي بنسټونو ته وسپارل شي.

د افغانستان د اسلامي وحدت ګوند مشر محمدمحقق د شنبې په ورځ (د زمري ۲۵مه) پر خپلې فېسبوک پاڼې لیکلي: «زلمی خلیلزاد او د هغه یهودي الاصله مېرمن شرل بنات پر افغانستان د واکمنو طالبانو څخه غېري منطقي ملاتړ کوي او د بیان د ازادۍ او ډېموکراسۍ خلاف دريځونه نیسي، چې د خلکو لپاره د حیرانتیا وړ دي.»

محقق ویلي، خلیلزاد په پاکستان کې د افغان ښځو د سیاسي او مدني غونډې مخالفت کړی او له اسلام‌اباد څخه یې غوښتي، چې د دې غونډې د ترسره کېدو اجازه ور نه کړي.

محقق لیکلي: «په پاکستان کې مدني او سیاسي غونډه چې د افغان ښځو له خوا تنظیم شوې، زلمی خلیلزاد یې بد فال ګڼي او مخالفت یې کوي، هغه پر پاکستان نیوکه کړې چې ولې د دې کنفرانس ترسره کېدو ته اجازه ورکوي.»

محقق د خلیلزاد د انځور په خپرولو سره له هغه پوښتلي: «تاسو څوک یاست؟ او د کوم هېواد په استازیتوب دا ډول غېرمسولانه څرګندونې کوئ.؟»

محقق ویلي، چې خلیلزاد باید دا پوښتنه هم ځواب کړي: «که افغانې ښځې یوه غونډه تنظیموي تاسو ورباندې د زور کارونې تور لګوئ؟ نو ستا په اند څوک حق لري، چې کنفرانس جوړ کړي؟ داعش؟ د طالبانو امربالمعروف اداره؟»

دا په داسې حال کې ده، چې د افغانستان د سولې لپاره د امریکا پخواني ځانګړي استازي زلمي خلیلزاد د پاکستان په کوربه توب د غېر طالب سیاستوالو او په دغه هېواد کې د افغان ښځو په کډون جوړېدونکې غونډې ته په غبرګون کې ویلي، په اسلام اباد کې له یادې جوړېدونکې غونډې د پاکستان ملاتړ ناسم کار او قصدي پارونه ده.

په دغه پرېکړه لیک کې محصلینو او استادانو ته په جدي ډول سپارښتنه شوې، چې ږیره پرېږدي او خولۍ په سر کړي او همداراز د وزارت او پوهنتونونو له ټولو اداري کارکوونکو غوښتل شوي، چې په بشپړ ډول «متشرع» وي.

په دغه پرېکړه لیک کې د لوړو زده کړو وزارت اړوند ټولو محصلینو، استادانو او کارکوونکو ته خبرداری ورکړل شوی، چې که په یوه میاشت کې دغه پورته مسایل مراعات نه کړي نو سمدستي به له دغه بنسټه منفک شي.

دا په داسې حال کې ده، چې په دې وروستیو کې د طالبانو امنیتي او دفاعي بنسټونو بیا ټولو نظامي منسوبینو او کارکوونکو ته د یونیفورم چې درېشۍ ته ورته دي، د اغوستلو سپارښتنه کړې، خو په لوړو زده کړو وزارت کې بیا د درېشۍ یا پتلون اغوستل منع شوي دي.

خو له دې سره سره، د طالبانو ځينو پولیسو بیا خپل یونیفورم ته لمن ورکړې ده چې د نړۍ په هېڅ هېواد کې د نظاميانو دغه ډول لمن داره یونیفورم نه وي.

دا په داسې حال کې ده، چې تر دې مخکې هم طالبانو له استادانو او محصلینو غوښتي و، چې پوهنتون ته دې له بګړۍ، خولۍ، محلي جامو او یوې قبضه ږیرې سره ورشي.

طالب چارواکو اعلان کړی، چې دا اقدامات د امربالمعروف وزارت د قانون د پلي کولو سره سم ترسره کېږي.

دا قانون له پراخو کورنیو او نړۍوالو نیوکو سره مخ شوی دی، ځکه چې ښځې یې په عملي ډول په کورونو کې بندیانې کړي او تر دې قانون لاندې د ټولنیزو ډلو نیول او ځورول هم ترسره کېږي.

دغه قانون پر رسنیو سخت محدودیتونه لګولي او ټولنیز او کلتوري ازادۍ یې ترې اخیستې دي.

له دې سره، تر دې وړاندې طالبانو په دولتي ادارو کې هم د ږیرې پرېښودل، خولۍ او د افغاني جامو اغوستل لازمي کړي وو.

کارپوهان په دې باور دي، چې طالبان په تدریجي ډول د ۱۹۹۰ لسیزې خپلې سخت دريځه تګلارې بیا راژوندۍ کوي.

یادې ډلې په هغه وخت کې هم پګړې او افغاني لباس په پوهنتونونو او حتی ښوونځیو کې جبري کړي وو.

د طالبانو له لارښوونو سره سم ماشومان او تنکي ځوانان هم اړ دي، چې لنګوټې وتړي.

دغه بنسټ د اوسني وضعیت په اړه اندېښنه ښودلې او ویلي یې دي، چې میلیونونه افغانان لا هم له پرله پسې ناورینونو سره مخ دي.

دا څرګندونې ورلډ ویژن د شنبې په ورځ (د زمري ۲۵مه) په خپلو ټولنیزو پاڼو کې په یوه یاداښت کې لیکلي.

دغه بنسټ ویلي: «د ۲۰۲۱ د اګسټ څخه تر دې دمه مو د ۳.۷ میلیونه ماشومانو په ګډون مو له ۶ میلیونه څخه ډېرو افغانانو ته حیاتي او اوږدمهاله ملاتړ چمتو کړی دی.»

دې بنسټ ټینګار وکړ، چې د ننګونو په حل کې به د افغانانو تر څنګ درېږي.

ورلډ ویژن زیاته کړې، چې له ۲۰۲۳ کال راهیسې له څلورو میلیونو څخه ډېر افغانان له ایران او پاکستان څخه اړ شوي، چې هېواد ته ستانه شي.

دې بنسټ افغانستان د اقلیمي بدلونونو پر وړاندې شپږم زیان منونکی هېواد بللی او ویلي یې دي، چې دا هېواد د هغو هېوادونو په ډله کې دی چې د دې ګواښ سره د مبارزې لپاره تر ټولو په ټیټه کچه چمتوالی لري.

د یاد بنسټ په وینا، تر ۹ میلیونه ډېر کسان په افغانستان کې د اقلیمي ټکانونو تر اغېز لاندې راغلي دي.

د اروپايي ټولنې د ملکي ساتنې او بشري مرستو ادارې په دې وروستیو کې ویلي، چې په افغانستان کې له ۲۳ میلیون څخه ډېر خلک بشري مرستو ته اړتیا لري.

د همدې بنسټ په وینا، افغانستان د هغو ۱۵ هېوادونو څخه یو دی چې د ماشومانو د خوارځواکۍ لوړه کچه لري او له لسو څخه څلور مېرمنې په خوارځواکۍ اخته دي.