د پخواني ولسمشر ډاکټر نجیب لور هیله نجیب د هېواد د خپلواکۍ د ۱۰۶ کلیزې په مناسبت وايي، ملا او مذهب د هېواد د دوښمنانو لپاره تر ټولو داسې غوره وسیله ده چې ورسره هېوادوال له غربت سره مخ کړي.
هیله نجیب په خپلې اېکس پاڼې لیکلي: «۱۰۶ کاله کېږي چې شاه امان الله زموږ ازادي اعلان کړې ده او د انګلیس له لورې وشړل شو. ملا او مذهب د هېواد دوښمنانو ته تر ټولو غوره وسیله شوه، څو ورسره له هر نسل وروسته د غربت او غلامۍ دایره تکرار شي.»
د نوموړې په وینا، خپلې خپلواکۍ ته باید په نه سترګه ونه کتل شي.
هیله نجیب زیاتوي: «خپلې خپلواکۍ ته باید په نه سترګه ونه ګورو، موږ با وقاره خلک یو، خو غربت زموږ غرور تر پښو لاندې کړی ان د «هغه» ګاونډي پر وړاندې چې له لسګونو کلونو راهیسې زموږ پر هېواد بریدونه کوي او ۴ کاله مخکې یې په کابل کې خپل لاسپوڅي حاکمان کړل.»
د ۱۲۹۸ لمریز کال د زمري په ۲۸مه غازي شاه امان الله خان له انګرېزانو د افغانستان خپلواکي ترلاسه کړه او له یادې ورځې راهیسې هر کال دغه ورځ د خپلواکۍ ورځې په توګه په شاندارو مراسمو سره نمانځل کېږي.
له هرات څخه سیمه ییزو سرچینو افغانستان انټرنشنل - پښتو ته ویلي، چې دغه بس له اسلامکلا څخه کابل ته د کډوالو د لېږد پر مهال له دې پېښې سره مخ شوی دی.
د سرچینو په خبره، تر ټکر وروسته د مسافرو موټر اور اخیستی او په پېښه کې تر ۷۰ زيات مسافر وژل شوي او سوځېدلي دي.
د راپورونو له مخې، په پېښه کې ښځې او ماشومان هم شامل دي او جسدونه یې د پېژندلو نه دي.
ویل کېږي، چې د مړه شویو ماشومانو شمېر ۱۷ تنو ته رسېږي.
د بس درې تنه سپرلۍ په دې پېښه کې ټپیان شوي، خو د طالبانو یوه سیمهییز چارواکي افغانستان انټرنشنل ته ویلي چې د دوی حالت نازک دی.
د سرچینو په خبره، د دې پېښې ډېری قربانیان هغه کورنۍ دي چې له ایران څخه اېستل شوي او غوښتل یې خپلو سیمو ته ولاړ شي.
ویل کېږي، ډېری قربانیان د هېواد د شمالي ولایتونو اوسېدونکي دي.
دا پېښه هغه مهال رامنځته شوه، چې یو ۴۰۴ مسافر وړونکی بس موټر له یو موټرسایکل او یوه مازدا سره ټکر وکړ.
د دې ترافیکي پېښې لامل د بس موټر د چلوونکي بېاحتیاطي او ګړندی تګ بلل شوی دی.