امرالله صالح: د پاکستان د ترهګرۍ ضد ستراتیژي بې معنا ده

د تابیاد د سیاسي، امنیتي او ټولنیزو چارو مرستیال «مهدي رجبي» د جمعه په ورځ (د وږي ۱۴مه) رسنیو ته ویلي: «په تېرو ۷۰ ورځو کې د ناقانونه افغان کډوالو د ستنولو طرحې د پلي کېدو پر مهال، د هغوی د درناوي او له عزت سره د ایستلو لپاره له ټولو امکاناتو څخه د دوغارون بندر کې استفاده شوې ده.»

نوموړي زياته کړې، چې د افغان کډوالو د شړلو لړۍ لا هم دوام لري او ۹۰ سلنه یې په خپله خوښه افغانستان ته ستانه شوي دي.

رجبي ویلي: «د دوغارون پوله ناقانونه افغان کډوالو د بېرته تګ لپاره تر ټولو مهم او لومړنی سرحدي بندر دی. د ټولو خدمت‌ رسونکو، اجرائیه، امنیتي، نظامي، پولیسو، اردو، خیریه بنسټونو او ولسي ډلو په همکارۍ، د کډوالو د درناوي او عزتمند ستنیدو زمینه برابره شوې ده.»

د هغه په خبره، چې په دوغرون کې اوس د ناقانونه افغان کډوالو د انتظار وخت د قانوني مراحلو له پوره کولو وروسته، تر یو ساعت کم شوی دی.»

پاکستان او ایران نږدې هره ورځ په زيات شمېر افغان کډوال په جبري ډول له خپلو هېوادونو باسي.

د دواړو هېوادونو دغه اقدام نړیوالو بنسټونو، د کډوالۍ عالي کمېشنرۍ او نورو نهادونو غندلی او غوښتنه یې کړې، چې باید دا پروسه په سم ډول تر سره شي.

سرچینو د جمعې په ورځ (د وږي ۱۴مه) افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته وویل، چې د هغه د راتګ او وینا په اړه له یوې ورځې وړاندې خلکو ته خبر ورکړل شوی و او ګڼ شمېر مینوال یې د جمعه لمانځه ته ورغلي وو.

د سرچینو په خبره، د لمانځه پر مهال د امر بالمعروف مسوولینو نوموړي ته د وینا او امامت اجازه ورنه کړه.

مولوي نورالدین اغا د خپلو ټولنیزو او د خلکو د ستونزو اړوندو ویناوو له امله په افغانستان او په ځانګړي ډول په کندهار کې پراخ شهرت او محبوبیت لري، چې له همدې امله د هغه د خبرو اورېدو لپاره ګڼ شمېر ځوانان او د ټولنې بېلابېل قشرونه راټول شوي و.

د خلکو په وینا، د طالبانو دا پرېکړه د مولوي نور الدین اغا د زرګونو مینوالو د زړه‌خوږۍ لامل شوی او ګڼ شمېر کسانو د طالبانو دا کار غندلی دی.

هغوی وایي، د داسې دیني عالمانو ویناوې چې د ټولنې په اصلاح او د خلکو په راویښولو کې مهم رول لري، باید د هغوی پر وینا محدودیت ونه لګول شي.

تر دې دمه د طالبانو د اړوندو ادارو له‌ خوا په دې اړه رسمي څرګندونې نه دي شوي.

دغه وزارت د جمعې په ورځ په یوه خپره کړې اعلامیه کې ویلي: «هر ډول څرګندونې چې د مقابل لوري له خوا کېږي، د دې مسلې جديت نه شي کمولای.»

په اعلامیه کې ټینګار شوی چې طالبان د پاکستان ضد وسله‌ والو ډلو، په ځانګړي ډول د تحریک طالبان پاکستان (ټي‌ټي‌پي)، د شتون موضوع د بې ځایه او طنزیه خبرو په وسیله نه شي پټولای.

یاد وزارت زیاته کړې، چې د ملا یعقوب مجاهد وروستۍ څرګندونې د « پیغور او کنایې» تکرار دی.

د پاکستان بهرنیو چارو وزارت یو ځل بیا یادونه کړې چې د دغو ډلو پټنځایونه د دواړو هېوادونو ترمنځ یوه «جدي موضوع» ده او په لوړه کچه د دواړو لوریو ترمنځ پرې خبرې شوې دي.

په اعلامیه کې راغلي، د افغانستان په خاوره کې د وسله‌والو شتون د دواړو هېوادونو اړیکې ترینګلې کړې دي او د اړیکو د پراختیا پر وړاندې یې «ستر خنډ» رامنځته کړې ده.

په همدې حال کې، ملا یعقوب مجاهد په یوه وروستۍ مرکه کې ویلي وو چې پاکستان غواړي د خپلو امنیتي ځواکونو کمزوري د افغانستان پر غاړه واچوي.

د هغه په وینا، د پاکستان دننه بریدونه سلګونه کیلومتره د افغانستان له پولې لرې ترسره کېږي.

هغه همداراز زیاته کړې وه چې د پاکستان او افغانستان ترمنځ ترینګلې اړیکې د دواړو هېوادونو په زیان دي.

نړیوالو څارونکو بیا ویلي، نږدې شپږ زره د «ټي‌ټي‌پي»جنګیالي او د ځینو نورو ترهګرو ډلو غړي دا مهال په افغانستان کې مېشت دي او د روزنې فعالیتونه هم لري.

د«ټایم اینډ ډیټ» ویبپاڼې د مهالویش له مخې، په افغانستان کې به دا سپوږمۍ‌ نیونه د ماښام په ۷:۵۸دقیقو پیل شي او تر شاوخوا ۱۰:۴۱بجو پورې به سپوږمۍ په بشپړ ډول د ځمکې په سیوري کې پټه وي.

دا حالت به څه باندې یو ساعت او ۲۲دقیقې دوام وکړي او سپوږمۍ به په دې موده کې سور رنګه ښکاري.

د نسا کارپوهان وايي، د سپوږمۍ دا سور رنګ د لمر د وړانګو د ځمکې د فضا له لارې د تېرېدو پایله ده.

په دې بهیر کې د لمر نیلي وړانګې خپرېږي او یواځې سرې وړانګې د سپوږمۍ سطحې ته رسېږي.

نسا ټینګار کړی، چې د دې پېښې ننداره د سترګو لپاره هېڅ زیان نه لري او د لمر نیونې په څېر د ځانګړو حفاظتي عینکو اړتیا نه شته. له همدې امله، د افغانستان خلک کولای شي د دې اسماني ښکلا ټول پړاوونه په خپلو سترګو خوندي ډول وګوري.

د طالبانو په ولکه کې د افغانستان برېښنا شرکت وايي، په دغه کنفرانس کې چې د برېښنا شرکت په نوښت پیلېږي په برېښنا سکټور کې شته فرصتونه، ننګونې او حل لارې د کنفرانس له ګډونوالو سره شریکې او همداراز به د برېښنا ثبات په برخو کې کارنده ګامونه پورته شي.

د برېښنا شرکت د معلوماتو له مخې، په دغه کنفرانس کې به د ۲۲ هېوادونو استازي، د نړۍوالو بنسټونو غړي، ملي او نړۍوال پانګوال، د طالبانو د دولتي ادارو استازي او خصوصي سکتور فعالان ګډون ولري.

د سرچینې په وینا، دغه کنفرانس، چې په پايله کې به یې د پانګونې فرصتونه، ننګونې او حل لارې په ګوته شي،

د برېښنا شرکت وايي، «د دغه کنفرانس له لارې به د ملي او نړۍوالو پانګوالو، ملي او تجارتي بانکونو او همداراز پانګوالو تر منځ همغږي رامنځته شي، څو په برېښنا سکتور کې شته ستونزې وپېژندل شي او د تولید، لېږد او وېش برخو ته د لویو پانګونو زمینه برابره شي.»

د پوهنتون ځینې استادان او د اقتصادي چارو شنونکي وايي، له برېښنا سکتوره ملاتړ او د پانګونو جلب کنفرانس به نه يوازې د افغانستان د اقتصادي ودې لپاره نوې لارې او فرصتونه پرانیزي، بلکې د سیمه‌ييزو هېوادونو ترمنځ به د همکارۍ اړیکې لا پیاوړې کړي.

دغه هڅې په داسې حال کې دي چې د افغانستان د ډېریو ولایتونو او په ځانګړي توګه د کابل په ګډون د لویو ښارونو اوسېدونکي د برېښنا له دوامداره پرچاویو شکایت لري او وايي، سره له دې چې برېښنا نه لري، خو بیا یې هم بېلونه لوړ راځي.

د افغانستان برېښنا تر نیمايي ډېره یې وارداتي ده او له منځنۍ اسیا او ایرانه تمویلېږي.