شهاب الدین دلاور په افغاني سره میاشت کې ډېری ګومارنې له لوګر او وردګو کړې دي

د ملي مرکې بنسټ په یوه خبرپاڼه کې ویلي، چې تېره ورځ یې د کاناډا په ټورنټو ښار کې ناسته کړې او د ناستې ګډونوالو په افغانستان کې پر یوه مشروع او قانونمند حکومت ټینګار کړی دی.

دغه بنسټ ویلي، چې د اتباعو له اساسي حقونو، په ځانګړي ډول د نجونو د زده‌کړې له حق څخه دې سرغړونه سملاسي پای ته ورسیږي.

ددغه بنسټ په غونډه کې ویل شوي، «د ښځو فعال حضور د دې ناستې یو مهم ټکی و، چې په سیاسي، اقتصادي، ټولنیزو او تعلیمي بنسټونو کې د د دوی د برابرې ونډې په اړه د ولسي ارادې او غوښتنې څرګندونه کوي».

ملي مرکې په خپله خبرپاڼه کې ویلي:« په دې ناسته کې وړاندیز وشو چې د افغانستان د راتلونکي لپاره یوه جامع لارنقشه جوړه شي، چې سیاسي اصلاحات، اقتصادي بیا رغونه، تعلیمي پراختیا او ټولنیز عدالت پکې شامل وي».

د ناستې ګډونوالو د داسې حکومت پر جوړېدو ټيڼګار کړی، چې د ټولو خلکو لپاره د منلو وړ وي، ملي او نړیوال مشروعیت ولري، اساسي قانون ولري او د ښځو فعاله ونډه تضمین کړي.

دغه بنسټ ویلي، چې هڅه کوي د افغانانو نظریات او حللارې راټولې کړي، او په پای کې دا ملي مرکه په یوه لویه جرګه بدله کړي، چې د افغانستان او افغانانو راتلونکی په شفاف ډول ترسیم کړي.

د یادونې وړ ده، چې د ملي مرکې بنسټ ځینو غړو څو وارې افغانستان ته هم سفرونه کړي دي او د طالبانو له چارواکو سره یې په لیدنه کې د افغان نجونو د تعلیم د حق په اړه خبرې کړې دي، خو ددې سفرونو نتایج تراوسه نه دي په ډاګه شوي.

د افغانستان کرېکټ بورډ په یوه خبرپاڼه کې ویلي چې د ډاکټرانو د راپور پر بنسټ، د نوین الحق اوږه لا هم په بشپړه توګه نه ده رغېدلې او له همدې امله یې په دغو مهمو سیالیو کې ګډون ناشونی شوی دی.

د بورډ د معلوماتو له مخې، نوین به د ډاکټرانو د سپارښتنې له مخې د غوره درملنې لپاره انګلستان ته ولېږل شي، څو د اوږې د ټپونو د یوه نړیوال متخصص تر څارنې لاندې یې درملنه وشي.

د افغانستان کرېکټ بورډ همداراز تایید کړې چې د نوین الحق پر ځای عبدالله احمدزی، چې مخکې د احتیاطي لوبغاړو په ډله کې و، د اسیا جام لپاره اصلي نوملړ ته اضافه شوی دی.

احمدزي په دې وروستیو کې خپله لومړنۍ نړیواله لوبه ترسره کړې او د لوبډلې د راتلونکو هیلو برخه بلل کېږي.

د پاکستان د علماوو شورا رییس تېره ورځ وویل، چې طالبان دې په خپله خاوره کې د هند او اسراییل مخه ونیسي، چې له هغه ځایه په بلوچستان کې مداخله کوي.

طاهر اشرفي وویل:« تاسې چې کومې جګړې ګټلې، دا مو زموږ د قربانیو له امله ګټلې دي، په خدای قسم دا ستاسې مشرانو ته معلومه ده او که نه یاست خبر، پوښتنه وکړئ ایا موږ ستاسې جګړه ګټلی شو، بیا د خپل د وطن دفاع نشو کولای؟.»

نوموړي پر افغان طالبانو غږ کړی، چې له افغانستان څخه خلک پاکستان ته ځي او هلته خلک وژني.

هغه وویل:« څوک چې په قل هو الله بلد نه دي هغوی فتوا ورکوي، تاسې زموږ شاګردان یاست، موږ مو نه یو.»

اشرفي په تونده لهجه وویل چې پاکستانیان خپله پرېکړه پخپله کوي او افغان طالبان څوک دي، چې ددوی په هېواد کې مداخله کوي. هغه دغه راز د پاکستان د قانون او دولت په اړه وویل، چې کله تقي عثماني وايي، چې تر دې ښه اسلامي نه شي کېدای، نو دوی د افغان طالبانو ومني؟

طالبانو تراوسه په رسمي ډول د پاکستان د علماوو شورا رییس طاهر اشرفي دې څرګندونو ته کوم غبرګون نه دی ښودلی.

دا څرګندونې وروسته له هغه کېږي، چې په وروستیو کې تحریک طالبان په روانو جګړو کې د پاکستان پوځیانو ته زیاته مرګ ژوبله اړولې ده.

څو ورځې وړاندې د پاکستان لومړي وزیر شهباز شریف د ۱۲ پاکستاني سرتیرو په جنازه کې تر ګډون وروسته په بنو ولسوالۍ کې د یوې امنیتي ناستې پر مهال ویلي و، چې افغانستان دې خپل انتخاب وکړي چې د پاکستان ترڅنګ درېږي یا د ترهګرو.

د طالبانو د اوبو او برېښنا وزارت کې سرچینو نن دوشنبه د (وږي ۲۴مه) وویل چې نوموړی تېره ورځ په کابل کې نیول شوی دی او د کابل نظارت خونې ته وړل شوی دی.

دوی همد اراز زیاتوي، چې د فاروق اعظم له نیول کېدو وروسته د هغه دوسیه د کابل نظامي محکمې ته لېږل شوې ده.

سرچینه وايي، « نوموړی په دې وروستیو کې لیکنې کولې او په شخصي مجلسونو کې یې د امارت د پالیسۍ خلاف څرګندونې کولې نو له همدې امله نیول شوی دی.»

د طالبانو د اوبو او برېښنا وزارت سلاکار فاروق اعظم پر فیسبوک په خپل وروستي پوسټ کې لیکلي:«ښځینه روغتیاپالانې دې کونړ ته ورشي څو هغو طالبانو ته یو درس شي، چې د مېرمنو تعلیم ګټور نه بولي او دا به په ټولنه کې د ښځې د تعلیم د اهمیت عملي ښه بېلګه هم وي.»

هغه د هېواد دننه او بهر پر ښځینه روغتیایي پرسونل غږ کړی و، چې که یې امکان وي عاجل دې د کونړ زلزله‌ځپلو ته د مرستې لپاره ورشي.

نوموړي د پوښتنې په ډول لیکلي و، «ایا زمونږ تعلیم یافته ښځې په ټولنه کی د خپل مقام د تثبیت لپاره ابتکار او قرباني ورکولای شي؟ که ځواب هو وي نو دا یې وخت دی».

له دې وړاندې د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت سیاسي مرستیال ویلي و چې د نجونو پر مخ د ښوونځیو او پوهنتونونو د تړلو پرېکړه په شریعت کې هېڅ بنسټ نه لري او نوموړي د نجونو او ښځو پر زده کړو بندیز یوازې د طالبانو د مشر هبت الله اخوندزاده شخصي نظر بللی و.

د عباسي ستانکزي له دې څرګندونو وروسته ملاهبت الله د نوموړي د نیولو امر صادر کړ، خو ستانکزی دوبۍ ته وتښتېد او نږدې کال پوره کېږي چې بېرته افغانستان ته نه دی راګرځېدلی.

سویاتوسلاو کاویرین یوې روسۍ رسنۍ ته په مرکه کې ویلي، چې ښايي دی د ۲۰ کاله وړاندې چاپ شویو هغو پوسټکارتونو له امله نیولی شوی وي، چې ده په یوه پلورنځي کې پېرلي وو او د پلټنې پرمهال ورسره وموندل شول.

هغه وویل چې د نیول کېدو پېښه یې «په تصادفي ډول، افغانستان کې د وروستي ورځې پر مهال» وشوه.

کاویرین وايي، «د ښار په دروازه کې یو امنیتي مامور، چې د استخباراتو کس و، له ما نه تذکره وغوښته، خو ما ورته وویل چې تذکره نه لرم، یوازې پاسپورت لرم، هغه مې ورته وښود، هغه یې وکوت، بیا یې زما سمارټ فون راواخیست او ویې ویل چې پنځه دقیقې وخت لګیږي. وروسته یې د سختې تلاشي په ترڅ کې بې اساسه تورونه ولګول».

نوموړی زیاتوي،« لومړی یې قاچاق کوونکی وبللم، بیا یې تور ولګاوه، چې په فارسي ژبه د داعش راتلونکو غړو ته درس ورکوم، په ټولیزه توګه، د پېښې پر مهال جوړ شوي بې اساسه تورونه وو».

کاویرین همدا راز وویل چې طالبانو پر هغه «دوسیه» لرله، ځکه هغه شپږم ځل افغانستان ته تللی و.

هغه په ورته وخت کې د طالبانو ستاینه کړې او وايي، اوسنی وضعیت د افغانانو له لیدلوري، پرمختګ کچې او اړتیاوو سره سمون لري.

هغه وايي، چې دوه واړه بکسونه یې ورک شوي، چې د ۳۰۰ ډالرو په ارزښت قیمتي توکي پکې وو او دغه راز یې خپلو ملګرو ته ډالۍ اخېستې وې، هغه هم د نیولو پرمهال ورکې شوې دي.

نوموړي زیاته کړې، «پاوربانک، د لپټاپ چارجر، هارډ ډرایو او میموري کارتونه ټول ورک شول. ما ته ډاډ راکړل شوی و چې د توقیف پر مهال به مې حتا یوه ستنه هم ضایع نه شي، خو هغه ستنه چې د سمارټ فون د خلاصولو لپاره کارېږي هم ورکه شوې ده».