د افغانستان او پاکستان ترمنځ د ډیورند کرښې په اوږدو کې د لارو له بندېدو سره سم، د هوايي شرکتونو د ټکټونو بیې هم دوه تر درې برابره لوړې شوې، خو اوس د طالبانو د ټرانسپورټ وزارت وايي، د کابل-اسلاماباد ترمنځ د ټکټ بیه ۱۴۰ ډالره ده او هېڅوک یې د لوړې پلورنې حق نهلري.
د وړمې پنجشنبې د تلې ۱۷مې راهیسې کله چې د پاکستان هوايي ځواکونو پر پلازمېنه کابل او پکتیکا بمبار وکړ او تر هغې وروسته د ډیورند کرښې په اوږدو کې د دواړو لورو تر منځ جګړې پیل شوې، نو ورسره جوخت پاکستان د ډيورند کرښې په اوږدو کې له افغانستان سره ټولې لارې وتړلې.
د دغو لارو له تړل کېدو سره سم د کابل او اسلاماباد ترمنځ د مسافرو په وینا، د هوايي شرکتونو د ټکټونو بیې تر درې برابره لوړې شوې او بالاخره د طالبانو د ټرانسپورټ او هوايي چلند وزارت د اریانا- افغان هوايي شرکت او کام اېر هوايي شرکت ته امر وکړ، چې د ټکټونو وروستۍ بیه ۱۴۰ امریکايي ډالره ده او تر دې یې په لوړه بیه نهشي پلورلی.
د اریانا- افغان هوايي شرکت رييس بخت الرحمان شرافت د یکشنبې په ورځ (د تلې ۲۷مه) هم په خپله اېکس پاڼه وویل: «څو چې د بولدک او تورخم دروازې خلاصېږي له کابل څخه اسلاماباد ته د اریانا- افغان او کام اېر دواړو شرکتونو د ټکټونو بیه ۱۴۰امریکایي ډالر ده، هېوادوال دې هېڅ ټرېول اېجنسۍ یا کوم بل ټکټ پلورونکي ته له ۱۴۰ ډالرو زیاتې نه ورکوي.»
د کندهار د سپین بولدک ولسوالۍ د سوداګرۍ او پانګونې خونې رییس ویلي، چې تر راتلونکو درېیو ورځو به د سپین بولدک دروازه د سوداګرۍ پر مخ پرانېستل شي، خو لا هم روښانه نه ده چې د سپین بولدک او تورخم په ګډون نورې لارې به څه وخت د مسافرو پر مخ پرانېستل شي.
له پاکستان څخه یو شمېر راستانه شوي افغانان چې دمګړی په لوګر ولایت کې مېشت دي وايي: «څو کاله وړاندې له پاکستان څخه هېواد ته راستانه شوي، خو تر دې مهاله د استوګنې نمرې نه دي ورکړل شوې.»
د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت سرپرست د یکشنبې په ورځ (د تلې ۲۷مه) په لوګر کې د مېشتو راستانه شویو افغانانو له استازو سره په کتنه کې وویل، دوی د حشر په ډول د راستانه شویو کډوالو لپاره د ښو خدمتونو د وړاندې کولو په موخه ټولو ادارو ته سپارښتنې کړې دي.
نوموړي لوګر ته د راستنو شویو وړاندیز ته په اشارې وویل: «له ارزونې او اداري پړاونو له بشپړولو وروسته به ورته د ځمکو وېش ته لاره هواره شي.»
هغه یو ځل بیا ژمنه وکړه، چې د اوسنیو او پخوانیو راستنو شویو هرې ستونزې ته به رسېدنه کوي.
د یوه بل خبر لهمخې، د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت له کورنیو او بهرنیو موسسو سره د څه باندې یو میلیون او ۴۸ زره ډالرو په ارزښت د همکاریو شپږ هوکړې لاسلیک کړې.
د دغه وزارت د خبرپاڼې لهمخې، دغه پیسې په کابل، ننګرهار، کونړ، دایکندي، بامیان، پکتیا، کندهار، هرات، جوزجان، بغلان، کندوز او نیمروز ولایتونو کې ۶ زره ۹۴۷ بې ځایه شویو، راستانه شویو او کوربه کورنیو لپاره د دایمي سرپناوو، د ودانیزو بستو وېش، نغدو پیسو، د خوراکي توکو، تغذیه کوونکو موادو، د سرپناوو په جوړولو، زده کړو او روغتیايي بستو د وېش په برخو کې ولګول شي.
د طالبانو د کورنیو چارو وزارت د مقام د دفتر رييس زینالله عابر وايي، د دوی کابینې پرېکړه کړې چې په ټول هېواد کې سمنټي موانع لرې کړای شي او د دغې چارې مسوولیت هم کورنیو چارو وزارت ته سپارل شوی دی.
د نوموړي په وینا، د کورنیو چارو وزارت د رهبرۍ په سپارښتنه په لومړي سر کې د دغه وزارت له قرارګاه د سمنټي دېوالونو یا موانعو د لرې کولو بهیر پیل شو.
زینالله عابر زیاتوي: «دا د دې ښکارندويي کوي چې په کابل او په عموم کې په ټول افغانستان کې امن راغلی او اوس دې شي ته موږ ضرورت نه احساسوو، ځکه ولس ته یې ستونزې جوړې کړي، لارې یې بندې کړي نور به دغه موانع په لارو او سړکونو کې نه وي.»
د کابل ښاریانو په وینا، په تېر جمهوري نظام او د طالبانو د واکمنۍ په لومړیو کې هم ورته بهیر څو ځلي پیل شو، خو له څه ځنډ وروسته بېرته یاد موانع د دولتي بنسټونو او ان د طالبانو د کورونو په شاوخوا کې کېښودل شول.
د کورنیو چارو وزارت د مقام د دفتر رييس زینالله عابر بیا وايي: «له نن تاریخ څخه چې د یکشنبې ورځ ده، دغه اغاز به کېږي هغه موانع چې د هر نهاد یا ارګان مخې ته وي هغه به لرې کېږي او مصونو ځایونو ته به لېږدول کېږي. کورنیو چارو وزارت دغې پرېکړې عملي کولو ته متعهد دی.»
یو شمېر کابل مېشتي د طالبانو له دغې چارې په هرکلي سره په ټينګار وايي، دغه بهیر له کومې استثنا پرته باید په ټول هېواد او په ځانګړې توګه په پلازمېنه کابل کې عملي شي.
د دوی په وینا، په دې سره ښاري ښکلا رامنځته کېږي او د فرعي سړکونو په پرانېستل کېدو سره به په عمومي سړکونو کې له ګڼې ګوڼې هم مخنیوی وشي او ورسره ټرافیک هم منظم کېږي.