خواجه اصف: له افغانستان سره د سوداګرۍ پرېکون به اسلام‌اباد ته زیان نه، بلکې ګټه ورسوي

اېمل ولي خان د چهارشنبې په ورځ (د لړم ۲۱مه) پر اېکس پاڼې لیکلي، چې د ډیورنډ کرښې دواړو غاړو کې پراته ملتونه له یو بل سره توپير لري.

هغه زیاته کړې، چې لوېدیځ هڅه کوي دا ټوله سیمه په یوه «ژوندي دوزخ بدل کړي.»

نوموړي زیاته کړې: «د کرښې دواړو غاړو ته پراته ملتونه له یو بل‌ څخه ډېر توپير لري، دا یو حقیقت دی که یې څوک مني او که نه، دا ټول د لوېديځ پروژې دي تر څو دا ټوله سیمه په یوه ژوندي دوزخ بدل کړي.»

هغه دا څرګندونې وروسته له هغه کړې چې ملا برادر د افغان سوداګرو او صنعتکارانو یوې غونډې ته وویل، له پاکستان سره د قرارداد لرونکي کسان دې خپل حسابونه په درېیو میاشتو کې تصفیه کړي، ځکه له دغه هېواده واردات د ټیټ کیفیت له امله باید محدود شي.

زاخېلوال پر ایکس خواله رسنۍ لیکلي، د سیاسي اختلافاتو یا ترینګلتیا له امله هېڅ هېواد نه‌شي کولای د بل هېواد د ترانزیت حق سلب کړي. هغه ټینګار کړی چې د افغانستان د حکومت اساسي دنده دا ده چې د خپلو سوداګرو او صادراتو د تېرېدو د حق ملاتړ وکړي، نه دا چې هغوی له خپلو نړیوالو حقونو «په یوطرفه او داوطلب ډول» تېر شي.

پخواني وزیر له طالبانو غوښتي چې د احساساتي پرېکړو پر ځای دې د افغانستان سوداګریزې او اقتصادي ګټې د نړیوالو اصولو او واقعي اړتیاوو پر بنسټ وساتي.

منظور احمد پشتین ویلي، چې د پښتون ژغورنې غورځنګ استازو د پېښور په امن جرګه کې د ګډون بلنه د پښتونولي له مخې منلې وه، خو په جرګه کې د ګډون پر مهال د یاد غورځنګ استازو سره د جرګې د تالار په دروازه کې سپک چلند او بې احترامي شوې ده.

نوموړي پر خپل فیسبوک پاڼه لیکلي:«په جرګه کې د سیاسي ګوندونو او ټولنیزو تنظیمونو لپاره لومړۍ څوکیو کې ځای او د خبرو کولو زمینه برابره شوې وه، خو د پښتون ژغورنې غورڅنګ استازو لپاره ځای په پام کې نه و نیول شوی.»

نوموړي ویلي، چې د امن جرګې د تنظیم کوونکو له خوا د پښتون ژغورنې غورځنګ استازو ته د وینا اجازې نه ورکولو په اړه ویل شوي وو:«پر موږ لږ فشار دی، موږ هڅه کوو.»

نوموړي زیاته کړې، چې د پښتون ژغورنې غورڅنګ پر استازو په امن جرګه کې د پاکستان د ملي سرود په احترام د نه دریدو له امله فشارونه ډېر شوي او د هغوی پر ضد تبلیغات شوي دي.

پشتین ویلي، چې د پښتون ژغورنې غورځنګ استازیو په جرګه کې تر وروستیو شیبو او انتظار کولو وروسته له جرګې سره پریکون کړی او د اعتراض په ډول د جرګې له تالار څخه وتلي دي.

منظور احمد پشتین ویلي، چې د پېښور جرګې له تالاره د پښتون ژغورنې غورځنګ استازو له وتلو وروسته د هغوی موبایلونه بند دي او بیا هېڅ ډول اړیکه ورسره نه ده نیول شوې.

منظور احمد پشتین په ټینګار سره ویلي، چې دغه ډول ستونزې به یاد غورځنګ له خپلو موخو څخه پر شا نه کړي.

پشتین زیاته کړې:«موږ د خپل مظلوم وطن او پښتنو لپاره قرباني ورکړې ده او لا هم د قربانۍ، سختې او هوډمنې مبارزې لپاره چمتو یو. موږ نه د واک شوق لرو او نه د لنډمهاله ګټو لپاره بل چاته امتیاز ورکوو، زموږ مبارزه د پښتنو د ستونزو د حل او له حقوقو څخه د دفاع لپاره ده.»

دا په داسې حال کې ده، چې نن د پښتون ژغورنې غورځنګ غړو نظیف خان اشنغر، حنیف پشتین او نورالله ترین د خیبر پښتونخوا د امن جرګې له تالار نه تر راوتلو وروسته خبریالانو ته وویل، چې دوی ته په دې جرګه کې د خبرو او وینا وخت نه دی ورکړل شوی او دوی له دې امله د اعتراض په ډول له جرګې سره پرېکون کوي. دوی ویلي، چې دا جرګه دولتي ده او د ریاست تر چتر لاندې جوړه شوې ده.

یادې ادارې د چهارشنبې په ورځ په یوه اعلامیه کې د کونړ ولایت د نورګل ولسوالۍ د زلزله‌ځپلو له وضعیت اندېښنه څرګنده کړې او ویلي یې دي چې د دوی روغتیایي ټیمونو تر اوسه د بېځایه شویو په دوو کمپونو کې له اووه زرو ډېرو کسانو ته درملنې او رواني مشورې وړاندې کړې دي.

په اعلامیه کې راغلي چې دا زلزله د تېرو لسو کلونو په اوږدو کې په افغانستان کې له تر ټولو وژونکو طبیعي پېښو څخه وه، چې له امله یې زرګونه کسان بې‌کوره او سخت اغېزمن شول.

د بې پولې ډاکټرانو د ادارې غړې ناهید نور، ویلي: «د زلزله‌ځپلو خلکو له ذهنه د زلزلې غږ او د کورونو د نړېدو صحنې نه دي وتلې. ډېری یې اوس له ژور خپګان او وېرې سره ژوند کوي.»

دغه اداره خبرداری ورکوي چې د ژمي له رارسېدو سره به په کمپونو کې د سړو، تنفسي ناروغیو، ټوخې او سرخکان په څېر موسمي ناروغۍ زیاتې شي.

د بې پولې ډاکټرانو نړېوالې ادارې له مرستندویو بنسټونو او حکومتونو غوښتي چې د بې‌ځایه شویو کورنیو د ملاتړ لپاره بېړنۍ بشري مرستې ورسوي.

نوموړې پر خپل فیسبوک لیکلي، چې « د جوزجان پوهنتون د پخوانۍ لوحې لرې کول او د ازبکي ژبې حذف کول یوازې ظاهري بدلون نه دی، بلکې د ترک‌ توکمه افغانانو هویت په رسمي ډول د حذفولو یوه هدفمنده تګلاره ده.»

هغې ټینګار کړی چې ترک‌ توکمه افغانان به هېڅکله اجازه ورنه کړي چې د دوی ژبه او کلتور د تبعیض په سیوري کې له منځه ولاړ شي، او دا اقدام یې د خلکو د حرمت او درناوي ماتولو په توګه بللی.

راحله دوستم دا څرګندونې په داسې حال کې کوي چې ځینو سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې طالبانو د جوزجان پوهنتون له لوحې څخه اوزبکي ژبه حذف کړې او پر ځای یې یوه نوې لوحه نصب کړې چې یوازې په پښتو، دري او انګلیسي ژبو لیکل شوې ده.