د افغان کونسلي استازولیو شورا: د واشنګټن بریدګر د ټول افغان ملت استازی نه‌شي ګڼل کېدای

په مسکو کې د طالبانو سفارت د پنجشنبې په ورځ (د لیندلۍ ۶مه) پر اېکس‌پاڼه لیکلي، چې په مسکو کې د طالبانو د حکومت سفیر مولوي گل حسن حسن د شمال- سویل ټرانسپورټي دهلیز په درېیم نړیوال فورم کې ګډون کړی.

نوموړي د خپل سفر په ترڅ کې، د استراخان له سرپرست والي سره هم کتلي او د دواړو هېوادونو ترمنځ د اقتصادي همکاریو، ټرانزیتي اسانتیاوو او په سیمه کې د افغانستان د ستراتېژیک اهمیت په اړه هم تفصیلي خبرې کړې دي.

همداراز ګل حسن حسن د روسیې د استراخان ښار له سوداګریز بندر څخه لیدنه کړې او د افغانستان لپاره د بندري اسانتیاوو د کارولو پر امکاناتو هم خبرې کړې دي.

د شمال- سویل ټرانسپورټي دهلیز درېیم نړیوال فورم د روسیې استراخان ښار کې د روان کال د نومبر په ۲۶ پیل او د همدې میاشتې تر ۲۸مې نېټې پورې به دوام وکړي.

په دې فورم کې د روسیې، ایران، افغانستان، پاکستان، هند، ختیځې او سویلي افریقا او منځني ختیځ د هېوادونو استازو ګډون کړی دی.

په دې فورم کې د شمال- سویل دهلیز د لوجستیکي، بندري، رېلي او سړک ټرانسپورټ د اړیکو او د لاجورد لارې او شپږو هېوادونو له ځمکني دهلیز سره د نښلولو پر اهمیت بحث کېږي.

نوموړي زیاته کړه، چې د امریکا د خلکو امنیت تر هر څه مخکې دی او د پخوانۍ ادارې د بې‌پروا کډوالو د مېشتولو پالیسۍ لګښت به امریکاییان نور ونه‌زغمي.

جوزف بي اېډلوف د پنجشنبې په ورځ (د لیندۍ ۶مه) پر اېکس‌پاڼه لیکلي: «د امریکا امنیت هېڅکله د معاملې وړ نه‌دی.»

د امریکا په کډوالۍ او امنیتي تګلارو کې د بیاکتنې او احتمالي بدلونونو بحثونه له هغه وروسته تاوده شول، چې پرون چهارشنبه د رحمن الله لکڼوال په نوم یوه افغان په واشنګټن ډي‌سي کې د ملي ګارد پر سرتېرو برید وکړ او دوه کسان یې ټپیان کړل.

د امریکا د کورني امنیت وزارت ویلي، چې لکڼوال په ۲۰۲۱ زېږدیز کال کې د «متحدینو د هرکلي عملیاتو» په نوم پروګرام کې په بشري ویزې امریکا ته دننه شوی و.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د ملي ګارډ پر عسکرو برید یو «ترهګریز» عمل بللی دی.

ټرمپ ویلي: «دا زموږ د ټول ملت پر وړاندې نه یوازې یو جرم دی؛ بلکې د ټول انسانیت پر وړاندې جرم دی». ټرمپ د پېښې افغان عامل «حیوان» وباله او ټینګار یې وکړ، چې د دغې کړنې بیه به پرې کړي.

د ټرمپ په خبره: «دغه برید د امریکا ملي امنیت ته یو ګواښ دی، بایډن د هېواد لپاره دغه ناورین رامنځته کړی دی.» هغه همداراز نیوکې وکړې، چې زرګونه سومالیایي وګړي هم امریکا ته داخل شوي او دغه هېواد کې یې وسله‌والې ډلې جوړې کړې دي.

د یادونې وړ ده چې د امریکا پخواني ولسمشر بارک اوباما هم په واشنګټن کې د امریکا د ملي ګارډ پر دوو عسکرو د برید په غبرګون کې ویلي، چې تاوتریخوالی په امریکا کې ځای نه‌لري.

همدا راز ځینو افغان سیاستوالو او د کډوالو ټولنو دغه برید یو شخصي عمل یاد کړی او ویلي یې دي،‌ چې دا باید له افغان ټولنې سره ونه‌تړل شي.

نور رحمان اخلاقي د امریکا په واشنګټن کې د یوه افغان له لوري د ملي ګارد د دوو غړو د ټپي کېدو په تړاو د پنجشنبې په ماښام (د لیندۍ ۶مه) په خپله اېکس پاڼه ویلي، د دغه ډول پېښو ریښه د دوحې په تړون کې ده، چې عملاً یې د ترهګرۍ ایکوسیستم پیاوړی کړی او افغانستان یې د یوې ترهګرې ډلې لاس ته سپارلی، نه هغو پناه‌ غوښتونکو ته چې د طالب له وېرې تښتېدلي دي.

هغه ویلي< چې دا پر ځای ده چې د تورن اړیکه، چې ګومان کېږي له طالبانو یا د هغوی تر ملاتړ لاندې نورو ترهګرو ډلو سره وي، باید په روښانه او مستند ډول اعلان شي.

اخلاقي ټینګار کړی، چې په امریکا کې مېشت افغان کډوالو ته ډله‌ییزه سزا ورکړه د نړۍوالو قوانینو خلاف کړنه ده او په باور یې د امریکا له امنیت سره به هېڅ ډول مرسته ونه‌کړي.

اخلاقي دا هم ویلي، تر هغې چې افغانستان له میلیونونو وګړو سره د طالبانو په نوم د یوې «ترهګرې» ډلې تر واک لاندې پرېښودل شوی وي، او امریکا یې په هر دلیل چې وي مالي ملاتړ وکړي، د نړۍوال امنیت خبرې یو خیال دی. هغه ویلي چې باید د ګواښ پر سرچینو تمرکز وشي، نه پر قربانیانو.

له دغې پېښې وروسته د امریکا ولسمشر ډونالد ټرمپ امر وکړ چې د هغو ټولو افغانانو د کډوالۍ دوسیې بیا وڅېړل شي چې د جو بایډن د حکومت پر مهال امریکا ته تللي دي.

په ورته وخت کې د امریکا د تابعیت او کډوالۍ ادارې هم اعلان کړی، چې د افغانانو د کډوالۍ ټول غوښتنلیکونه تر نامعلومې مودې پورې ځنډول شوي دي.

په هلمند کې د طالبانو د والي دفتر د پنجشنبې په ورځ (د لیندۍ ۶مه) په یوې خبرپاڼه کې ویلي، چې د دوی والي امان الدین منصور د یونېسف نړۍوال سازمان د سویل لوېدیځ زون له مسوول محمد ابراهیم شیخ سره په لیدنه کې یادې غوښتنې کړې دي.

طالبانو د ابراهیم شېخ له قوله لیکلي، چې دوی تېر کال د پوهنې په برخه کې ۲۰ ښوونځي جوړ کړي او پر ۷۰ زره زده‌کوونکو یې قرطاسیه توزیع کړې ده.

د خبرپاڼې د معلوماتو له‌مخي، یونېسف له اړوندو ادارو سره په همغږۍ په روغتیايي مرکزونو کې له ۱۲۰۰ کسانو سره لومړني طبي مرستې کړي او پر یو میلیون خوارځواکي ماشومانو مواد هم وېشلي دي.

یونېسف زیاته کړې، چې د پولیو واکسین د تطبیق پر مهال یې ۳ زره کسانو ته د کار زمینه برابره کړې ده.

په دې لیدنه کې د طالبانو والي منصور ویلي: «خیریه سازمانونه دې د روغتیا، تعلیم او نورو زېربنایي پروژو برخه کې خپله پاملرنه نوره هم زیاته کړي او په عملي ډول خپل رسالت په لا ښه ډول ادا کړي.»

نوموړي د هلمند لرې پرتو سیمو کې د تعلیمي او روغتیایي مرکزونوزیاتولو او د اوبو زېرمو جوړولو کېله یونېسف څخه د لازیاتو همکاریو غوښتنه وکړه.

د طالبانو د خبرپاڼې له‌مخې، د یونېسف ادارې مسوولینو په یادو برخو کې د همکاریو ټټر وهلی دی.

یاد پخواني جهادي قوماندان په یوه ویډیويي پیغام کې ویلي، چې له طالبانو څخه ملاتړ کوي او د بهرنيو هېوادونو په وړاندې له افغانستان څخه دفاع ته چمتو دی.

خو نوموړي د طالبانو په لیکو کې د ځینو طالب چارواکو د چلند په اړه شکایت کړی او وايي، چې له تېرو څلورو کلونو راهیسې د طالبانو له خوا سپک او توهینوونکی چلند دوام لري.

زرداد فریادي ویلي:« زه په برېتانیا کې د طالبانو د بهرنیو چارو پخواني وزیر متوکل په غوښتنه په انګریزانو باندې ونیول شوم، ډول، ډول شکنجې یې راکړې او شل کاله مې بند کې تېر کړل. ما له متوکل سره نه پیژندل او نه یې هم زه په جرم باندې نیولی وم. زه هیله لرم چې نور باید له پیغورونو تېر شو.»

زرداد فریادي ویلي، چې افغانستان د ټولو شریک کور دی او نور باید له توهینوونکي چلند څخه لاس واخېستل شي.