مشعل دراني ته: هغوی چې د سیمې حالات څاري پوهېږي چې د ترهګریزو لارو تاریخي سرچینې چېرې دي

د پي ټي ایم غړو ویلي چې د ډیورنډ کرښې په دواړو غاړو کې پاکستاني پوځ بمبارۍ کړي چې د ملکي خلکو د مرګ‌ژوبلې او بې‌ځایه کېدو سبب شوې دي.

دوی له ملګرو ملتونو، نړیوالو بشري سازمانونو او لوېدیځو هېوادونو وغوښتل چې په دې اړه پر پاکستان فشار زیات کړي او د ملکي خلکو د خونديتوب تضمین وکړي.

لاریونوالو زیاته کړې چې د پاکستان پوځ او د جاسوسې ادارې د پښتنو ځوانانو، علماوو، قومي مخورو او سیاسي اشخاصو هدفي وژنې کوي، چې دا د پښتونو د نسل وژنې یو منظم پلان دی.

دوی ټینګار کړې چې لسګونه پښتانه فعالان، د غورځنګ ملاتړي او عام وګړي لا هم په جبري ډول تری تم دي. دوی د نړیوالو څارونکو له لوري د یوه خپلواک تحقیقاتي میکانیزم غوښتنه وکړه ترڅو معلومه شي چې دغه کسان چېرته دي او د هغوی د کورنیو عدالت غوښتنې ختمې نه شي.

لاریون کوونکو په خپلو ویناوو کې وویل چې په پاکستان کې افغان کډوال د شکنجې، نیونې، زنداني کېدو او جبري شړلو له ګواښ سره مخ دي. دوی دا وضعیت د نړیوالو قوانینو ښکاره سرغړونه وبلله او غوښتنه یې وکړه چې باید نړیواله ټولنه د دغې لړۍ د ودریدو لپاره جدي اقدام وکړي.

په خوست کې د طالبانو د والي ویاند مستغفر ګربز د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، چې عبدالله مختار د یاد ولایت په ګربزو ولسوالۍ کې د پاکستان په هوايي بریدونو کې د وژل شویو کسانو د فاتحې په مراسمو کې ګډون کړی او له هغوی سره یې خپل غمشریکي څرګنده کړي.

د خوست والي ویلي، چې پر ښځو او ماشومانو برید د تعجب او شرم وړ دی.

د خوست والي د پاکستان خلک پوښتلي دي چې :«ایا دا د شرم ځای نه دی چې د دوی په رایه واک ته رسیدلي پر کمزورو، ښځو او ماشومانو بریدونه کوي؟»

نوموړي دا څرګندونې پرداسې مهال کړې، چې څو ورځې وړاندې د پاکستان هوايي ځواکونو د افغانستان پر درېیو ولایتونو بریدونه وکړل چې له امله یې یوه مېرمنه او ۹ ماشومان ووژل شول، خو د پاکستان پوځ لي، چې په افغانستان کې وروستي بریدونه دوی نه دي کړي.

نوموړي ویلي، چې د نړیوالې ټولنې او په ځانګړې توګه د افغانستان نږدې ګاونډیان لپاره د بیړنۍ اقدام اړتیا ده.
دا په داسې حال کې ده، چې د تاجکستان د بهرنیو چارو وزارت تېره ورځ وویل، چې د افغانستان له خاورې په یوه برید کې د «شاهین ایس‌اېم» د سرو زرو د استخراج شرکت درې چینایي کارکوونکي وژل شوي دي. تاجکستان ویلي، چې د افغانستان په خاوره کې جنایتکارې ډلې لا هم د سرحدي وضعیت د ګډوډولو هڅې کوي.

دغه وزارت په یوې اعلامیه کې ویلي و، چې دا برید د چهارشنیې په شپه د افغانستان له پولې د شمس‌الدین شاهین ولسوالۍ په پوله کې د یاد شرکت د کارکوونکو پر استوګنځي شوی دی.

د پاکستان په ګډون د سیمې هېوادونو یاد برید غندلی دی.

په ورته مهال د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت نن جمعې په ورځ، د لېندۍ ۷مه د تاجکستان د ختلان ولایت په شمس الدین شاهین سیمه کې د درېیو چینایي وګړو وژنه غندلې ده. دغه وزارت وايي، د پېښې د عواملو موندلو په موخه له تاجکستان سره د معلوماتو تبادلې، تخنیکي همکارۍ او ګډې ارزونې ته بشپړ چمتووالی لري.

د بهرنیو چارو پخوانی وزیر محمد حنیف اتمر نن جمعه د لیندۍ ۷مه په اېکس خواله رسنۍ لیکلي، چې د د دې ترهګریز عمل ځواب باید د اخلاقو، حکمت او ګډ مسؤلیت له مخې رهبري شي او د مرتکب او مرسته کوونکي دواړو لپاره بشپړ، شفاف تحقیقات اړین دي او موندنې یې باید عامه شي.

اتمر لیکلی:«په میلیونونو افغانان په اسیا، منځني ختیځ، اروپا، شمالي امریکا او اسټرالیا کې په سوله ییز ډول ژوند کوي او په مثبت ډول یې په ټولنه کې ونډه اخیستې ده. هیڅ داسې شواهد نشته چې د دوی ترمنځ د جرم کچه لوړه وي.

د یادونې وړ ده، چې د رحمان الله لکڼوال په نوم یوه افغان دوه ورځې وړاندې په واشنګټن کې د ملي ګارډ دوه عسکر په ډزو ټپیان کړل چې یوې یې د سختو ټپونو له امله په روغتون کې ساه ورکړې ده.

د ډونالډ ټرمپ حکومت د یادې پېښې په غبرګون کې پر افغانانو هر ډول د کډوالۍ پروګرامونه د نامعلومې مودې لپاره بند کړل او همدا راز تر ۲۰۲۱کال وروسته دغه هېواد ته د ورغلو افغانانو د قضیو بیا پلټنو امر یې کړی دی.

طاهر اندرابي ویلي، چې په پاکستان کې د داعش شتون له حقیقت څخه لرې او ظالمانه ادعا ده.

اندرابي زیاته کړې:«دا یوه تخیلي خبره ده، چې د افغان طالبانو د رژیم له لوري کېږي. افغان اړخ هڅه کوي، د ترهګرۍ دا ګواښ چې د دوی په خاوره کې او دوی په خپله جوړ کړی دی، د مختلفو سازمانونو په نومونو باندې یاد کړي او د پاکستان په غاړه یې واچوي. په پاکستان کې د هر ډول تندلارو او ترهګرو عناصر سره زموږ د قوانینو په اساس چلند کیږي.»

د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت ویاند دا څرګندونې پر داسې مهال کړې، چې وړاندې افغان طالبانو د پاکستان د بلوچستان ایالت په مستونګ سیمه کې د داعش ډلې د روزنیزو کمپونو په اړه ادعاوې کړې وي، خو پاکستان د طالبانو دغه ډول ادعاوې تل رد کړې دي.

پر همدغه مهال طاهر اندرابي ویلي، چې پاکستان په درېیمو هېوادونو کې د میشتېدو په تمه افغانانو په اړه اندېښنه لري او یاد هېوادونه دې ژر تر ژره په پاکستان کې مېشت افغانانو ته د ویزو پروسه چټکه کړي.

اندرابې زیاته کړې:« هغه هېوادونه چې د افغان وکړو د بیا میشتېدنې ژمنه یې کړې ده، ژر تر ژره دې له پاکستان څخه وباسي. پاکستان دا مسله په مکرر ډول له یادو هېوادونو سره شریکه کړې ده.»

د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت ویاند د افغان کډوالو په اړه یادې څرګندونې داسې مهال کړې، چې حکومت یې په یاد هېواد کې د افغان کډوالو د نیولو او بېرته افغانستان د ستنولو په اړه پراخ عملیات پیل کړي دي.