د طالبانو د کار وزیر په ایران کې افغان کارګرو ته د ضمانت او عادلانه مزد ورکولو غوښتنه کړې

د ډله‌ییز امنیت تړون سازمان د ډسمبر پر۲۳مه اعلان وکړ، چې تاجکستان د ۲۰۲۵ کال د نومبر د ۲۶ او ۳۰مې نېټې له پېښو وروسته د سازمان له غړو هېڅ ډول بېړنۍ مرسته نه ده غوښتې. سازمان دا راپورونه «ناسم او ګمراه کوونکي» وبلل.

د ډله‌ییز امنیت تړون سازمان په وینا، د تاجکستان او د دغه سازمان د غړو هېوادونو ترمنځ همکاري د ۲۰۲۴ کال داستانه ښار د ډله‌ییز امنیت تړون سازمان د امنیت شورا د تصویب شوي ځانګړي بین‌الدولتي پروګرام پر بنسټ روانه ده.

دغه پروګرام د تاجکستان ـ افغانستان د پولې د امنیت د پیاوړتیا لپاره طرح شوی او له ۲۰۲۵ کال څخه د پنځو کلونو لپاره پلی کیږي.

په همدې چوکاټ کې، تاجکستان د اړتیا وړ وسلو او امنیتي تجهیزاتو یو نوملړ د ډله‌ییز امنیت تړون سازمان ته سپارلی، چې دا مهال د غړو هېوادونو له‌خوا تر ارزونې لاندې دی.

د سازمان سلاکار پاول سرکیسیان تایید کړې چې دا اقدام د منظمو امنیتي همکاریو برخه ده.

د نومبر په پای کې، د افغانستان له خاورې څخه د تاجکستان پر سرحدي سیمو دوه ځله بریدونه وشول، چې په پایله کې یې پنځه چینایي وګړي ووژل شول او پنځه نور ټپیان شول. وژل شوي کسان د شوکین ایس ایم په نوم د یوې پروژې کارکوونکي وو.

د تاجکستان ولسمشر امام علي رحمان دا بریدونه «پاروونکي او خطرناک» وبلل او خپلو امنیتي ادارو ته یې امر وکړ چې د پولې د خوندیتوب نوې لارې چارې وڅېړي.

د تاجکستان د بهرنیو چارو وزارت هم د طالبانو له ادارې وغوښتل چې د پولې د ثبات لپاره عملي اقدامات وکړي.

تاجکستان له افغانستان سره د منځنۍ اسیا تر ټولو اوږده پوله لري چې شاوخوا ۱۳۴۴ کیلومتره کیږي.

طالبانو تېره اونۍ اعلان وکړ، چې د بدخشان په مرکز فیض‌اباد کې یې پر چینایي وګړو په بریدونو تورن کسان په نښه کړي او عملیات یې پرې کړي دي. د طالبانو اړوند رسنۍ «المرصاد» وویل، چې یو شکمن بریدګر ژوندی نیول شوی او د لومړنیو پلټنو له مخې برید «له افغانستان څخه بهر» پلان شوی و.

خو تر اوسه د طالبانو ویاند ذبیح‌الله مجاهد او یا هم د دې ډلې د کورنیو چارو او استخباراتو ادارو په رسمي ډول دا معلومات نه دي تایید کړي.

د چینایي وګړو وژل کېدل د تاجکستان او طالبانو دواړو لپاره اندېښمنوونکې مساله ده.

بیجینګ په تاجکستان او افغانستان دواړو کې مهمې زیربنایي او د کان‌کېندنې پروژې لري او د خپلو وګړو امنیت خپله سره کرښه ګڼي.

سره له دې چې د تاجکستان حکومت او د ډله‌ییز امنیت تړون سازمان ټینګار کوي، چې دوشنبې مرستې نه دي غوښتې، خو د امنیتي ګواښونو شدت مخ پر زیاتېدو دی.

مدویدیف دا څرګندونې د «رودینا» (یا مور‌وطن) مجلې لپاره په یوه تحلیلي مقاله کې کړې دي.

هغه لیکلي: «راځئ رښتیا ووایو: د طالبانو غورځنګ، چې د اوږدې مودې لپاره په تور لېست کې و، روسیې ته د هغو بنسټونو په پرتله ډېر لږ زیان رسولی، چې زموږ د هېواد د له منځه وړلو لپاره د ‘ځپل شویو د ملاتړ’ تر پلمې لاندې فعالیت کوي».

مدویدیف زیاته کړه: «دوی یوازې یو هدف تعقیب کړی دی او هغه د روسیې د څو قومي ولس وېشل دي».

د یادونې وړ ده چې د روان کال په اپرېل میاشت کې د روسیې سترې محکمې د طالبانو پر غورځنګ لګېدلی بندیز وځنډاوه.

طالبان تر دې مخکې د روسیې د ترهګرو سازمانونو په لېست کې شامل وو.

د روسیې او طالبانو ترمنځ په دې وروستیو کې اړیکې رغېدلې او مسکو لومړنی هېواد دی، چې د طالبانو حکومت یې په رسمیت پېژندلی دی.

له دې وړاندې د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین طالبان د خپلو متحدانو په توګه یاد کړي دي.

روسیه طالبان دداعش پر وړاندې په جګړه کې خپل متحدان ګڼي.

هغه ویلي، د ایران سرحدي ځواکونو د څار پرمختللو وسایلو په کارولو سره هغه کسان ژغورلي چې د سړې هوا له امله د مرګ له ګواښ سره مخ وو. د نوموړي په وینا؛ سره له دې چې د ناقانونه تګ راتګ په اړه په وار، وار خبرداری ورکړل شوی، خو د نه پاملرنې له امله ۱۰ کسان د سړې هوا له کبله مړه شوي دي.

هغه زیاته کړه، چې د مړو شویو کسانو جسدونه د قانوني بهیر تر بشپړېدو وروسته د دوغارون له لارې طالب چارواکو ته سپارل شوي دي. هغه یو ځل بیا ټینګار کړی، چې په ناقانونه لارو تګ جرم دی او افغانان باید یوازې د قانوني اسنادو او رسمي دروازو له لارې ایران ته داخل شي.

تېره اوونۍ د افغانستان انټرنشنل د راپور تر خپرېدو وروسته په هرات کې د طالبانو د والي ویاند هم د ایران پولې ته د تېرېدو پر مهال د یو شمېر افغان کډوالو د مړینې خبر پخلی کړی و. محمدیوسف سعیدي ویلي و، چې درې افغانان د کهسان په پوله کې ایران ته د ناقانونه کډوالۍ پر مهال مړه شوي دي.

تر دې وړاندې ځايي سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي وو، چې یو شمېر افغان کډوال د ایران پر لور د تګ پر مهال د ایران په خاوره کې د سختې یخنۍ له امله مړه شوي دي. د دغه سرچینو په وینا؛ د لږ تر لږه ۱۵ کسانو جسدونه د هرات ولایت د کهسان او ادرسکن ولسوالیو ته لېږدول شوي دي.
خو د طالبانو د والي ویاند په هرات کې د جمعې په ورځ (د لېندۍ ۲۶مه) د طالبانو تر واک لاندې باختر خبري اژانس ته وویل، چې په یاده پېښه کې درې کسان مړه شوي دي.

نوموړي د جمهوریت تر پرځېدو وروسته د پوځ یوه الوتکه هم ازبکستان ته لېږدولې وه. علي د افغان هوايي ځواک پخوانی پیلوټ و، چې د خپل پلار په څېر یې د امریکایي ځواکونو ترڅنګ دنده کړې وه. هغه له ګارډین سره په مرکه کې د کابل د سقوط ورځې په اړه ویلي، چې د هوايي بریدونو درېدو سپارښتنه د سیاسي بدلون نښه وه او څو ساعته وروسته کابل سقوط وکړ.

علي اوس په امریکا کې ټکسي چلوونکی دی او هم‌‌مهاله د هوایي چلند اړوند زده‌کړو ته یې هم دوام ورکړی. د هغه کورنۍ ګاونډي هېواد ته تللې؛ خو د هغه د ژوند ملګرې لا هم د طالبانو تر واک لاندې افغانستان کې ژوند کوي.

د ۲۰۲۵کال د جنورۍ په ۲۵مه علي په رسمي توګه پناه واخیسته او هغه تمه لرله، چې راتلونکی کال به گرین‌کارت هم ترلاسه کړي چې له مخې به یې د قانوني پیلوټ په توګه ورته د دندې د دوام او د کورنۍ د لېږد زمینه برابره شي؛ خو د امریکا د کډوالۍ تګلارې ناڅاپي بدلون د هغه هیلې مړاوې کړې.

علي وویل: «کلونه مې د امریکا د ځواکونو په خدمت تېر کړل او د هغوی ساتنه مې وکړه؛ خو اوس احساس کوم چې غلط شوی یم.» هغه ټینګار وکړ، چې د امریکا د خلکو او د دولت سیاستونه بېل دي او د امریکا د خلکو مرسته د هغه لپاره هېڅکله نه هېرېدونکې ده.

له بل پلوه تېره ورځ د امریکا د کانګرس دوو غړو په کالیفورنیا کې د افغان کلتوري ټولنې له استازو سره ناسته کې ژمنه کړې، چې د بشردوستانه، د کورنیو د یوځای کېدو او د ځانګړې کډوالۍ ویزو (SIV) درېدلې لړۍ د بیا فعالولو لپاره به عملي ګامونه واخلي.

د امریکا په کالیفورنیا ایالت کې د افغان کلتوري ټولنې په کوربه‌توب، د افغان کډوالو د ویزو د ستونزو په اړه د امریکا د کانګرس غړو جاش هارډر او ادم ګرې، ځایي چارواکو، د مدني او کډوالۍ بنسټونو استازو، رسنیو او د افغان ټولنې غړو ناسته وکړه.

د هغه په وینا؛ په دغه عملیاتو کې یوه لویه د انساني قاچاق شبکه هم له‌منځه وړل شوې او د دغه شبکې مشر نیول شوی، چې د څېړنو لپاره امنیتي ادارو ته سپارل شوی. د کرمان د امنیتي او انتظامي چارو مرستیال رحمان جلالي ویلي، چې دغه عملیات په پلان شوي ډول د بې‌اسناده کډوالو د راټولولو او لېږد پر ځایونو ترسره شوي دي. هغه خلکو ته خبرداری ورکړی، چې د بې‌اسناده کډوالو لپاره د کورونو، بانکي کارتونو، موټرو، سیم‌کارټونو او د کار زمینې برابرول باید سملاسي ودرول شي.

دا په داسې حال کې ده چې تېره ورځ د بلوچستان ځایي چارواکو ویلي و، ۱۷۹ تنه افغانان چې ښځې او ماشومان هم په‌کې شامل دي؛ د پاکستان خاورې ته د ناقانونه داخلېدو او له دغه هېواده په ناقانونه لارو ایران ته د تګ په تور نیول شوي دي.

د دغه چارواکو په وینا؛ یاد کسان د بلوچستان ایالت په چاغي سیمه کې نیول شوي دي.