ملګرو ملتونو د پاکستان په پلازمېنه کې پر جومات برید په سختو ټکو وغانده

شریف په یوه رسمي بیان کې وویل، چې له دې خونړي برید وروسته د نړۍوالې ټولنې له لوري د خواخوږۍ او یووالي ګڼ پیغامونه یې ترلاسه کړې دي. هغه زیاته کړه، چې د دوستانو او نړۍوالو شریکانو ملاتړ تل د ترهګرۍ پر ضد د پاکستان په هڅو کې حیاتي رول لوبولی دی.

نوموړي دا برید «کرغېړن» بللی او څرګنده کړې یې ده، چې د دې «ناوړه جنایت طرحه‌کوونکي» او عاملین به هېڅکله خپلو شومو موخو ته ونه رسېږي او د پاکستان حکومت به په قوي توګه د ترهګرۍ پر وړاندې ودرېږي.

د شبهاز شریف په خبره، د پاکستان زړور ولس په دې حساسو شېبو کې یو موټی ولاړ دي او لکه د تېر په څېر به په کلک هوډ د ترهګرۍ پر ضد مبارزې ته دوام ورکړي او دا بلا به ماته کړي.

دا په داسې حال کې ده، چې سعودي عربستان، قطر، ناروې، جرمني، ایټالیا، هسپانیا، فرانسې، هالنډ، ترکیې، ایران او چین هم په جلا جلا بیانیو کې د ځانمرګي برید غندنه کړې او د پاکستان له خلکو سره یې د خواخوږۍ څرګندونه کړې او له هر ډول ترهګرۍ او تاوتریخوالي ډک افراطیت سره یې هم مخالفت اعلان کړی دی.

د یادونې وړ ده، چې د جمعې د لمانځه پر مهال د اسلام‌اباد ترلای سیمه کې د شیعه‌ګانو پر یوه جومات ځانمرګی برید وشو.

د رسمي معلوماتو له‌مخې، په دې برید کې تر اوسه پورې ۳۱کسان وژل شوي او تر ۱۶۹ ډېر ټپیان دي. پاکستاني چارواکو ویلي، په ټپیانو کې د ځینو وضعیت نازک دی او د مړو د ډېرېدو امکان شته.

د پاکستان د کورنیو چارو وزارت مرستیال زیاته کړې: «اوس مهال نه‌شو کولی ډېر معلومات له رسنیو سره شریک کړو، ځکه دا مهمه ده چې هغو کسانو ته ورسېږو چې د دې برید تر شا ولاړ دي. د ۷۲ ساعتونو په ترڅ کې به یو مفصل راپور خپور شي».

دا چاودنه د جمعې د لمانځه پر مهال شوې وه، چې له امله یې لږ تر لږه ۳۱ کسان ووژل شول او ۱۶۹ نور ټپیان شوي دي.

طلال چودري یو ځل بیا هند د نیوکې هدف وګرځاوه او ویې ویل، چې اسلام‌اباد له نړۍ په ځانګړي ډول د ګاونډیو هېوادونو سره د ترهګرۍ د ملاتړ اسناد شریک کړي او دا یې ثابته کړې، چې «ترهګري د هند له‌خوا تمویلېږي».

هغه زیاته کړه: «موږ داسې شواهد لرو چې هند په دې برخه کې خپله پانګونه درې برابره زیاته کړې ده. دا ترهګر د دین لپاره برید نه کوي، بلکې د ډالرو لپاره بریدونه ترسره کوي؛ که هغه د بلوچستان د ازادۍ پوځ وي، که تحریک طالبان پاکستان وي او که بله هره ډله وي، ټول د ډالرو په بدل کې جګړه کوي».

د پاکستان د کورنیو چارو وزارت مرستیال همدارنګه وویل، چې اسلام‌اباد څو ځله له افغان طالبانو غوښتي، چې ترهګرو ته پناه ورنه‌کړي او د هند د لاس اله ونه ګرځي. هغه خبرداری ورکړ: «دا نیابتي ډلې به هم له هماغه برخلیک سره مخ شي، له کوم سره چې هند د تېر کال د مې په میاشت کې مخ شو».

تر دې وړاندې د پاکستان د دفاع وزیر خواجه اصف هم ویلي وو، چې ځانمرګی بریدګر افغانستان ته په تګ‌راتګ کې و او د هند او طالبانو ترمنځ د اړیکو او همکارۍ نښې نښانې ترلاسه شوې دي.

وروسته له هغه چې د پاکستان د دفاع وزیر خواجه اصف په اسلام‌اباد کې د شیعه‌ګانو پر یوه جومات برید د هند او طالبانو ترمنځ د همکارۍ پایله وبلله، د هند د بهرنیو چارو وزارت د یوې اعلامیې په خپرولو سره دغه ادعا بې‌بنسټه وبلله.

د هند د بهرنیو چارو وزارت په خپره شوې اعلامیه کې په اسلام‌اباد کې پر یوه جومات شوی برید غندلی او د دغه برید له امله پر اوښتې مرګ‌ژوبلې یې خواشیني څرګنده کړې ده.

د هند د بهرنیو چارو وزارت په اعلامیه کې راغلي: «دا د افسوس ځای دی چې پاکستان د هغو ستونزو د جدي حل پر ځای چې ټولنیز جوړښت یې ځپلی، پر نورو باندې د خپلو کورنیو ناخوالو د پړې اچولو له لارې ځان غولوي. هند دغه ډول تورونه ردوي؛ دا بې‌بنسټه او بې‌معنا دي».

پر همدغه مهال د طالبانو د دفاع وزارت هم په اسلام‌اباد کې له وروستي ځانمرګي برید سره د افغانستان تړاو رد کړی دی.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت په داسې حال کې دغه برید غندلی، چې د پاکستان د دفاع وزیر خواجه محمد اصف ویلي، په اسلام‌اباد کې د شیعه‌ګانو پر جومات چاودنه یو ځانمرګی برید و. هغه وویل، چې افغانستان ته د بریدګر سفر ثابت شوی او د هند او طالبانو ترمنځ د اړیکو او همکارۍ نښې نښانې شتون لري او پاکستان به په خپل ټول ځواک سره د دې برید ځواب ورکړي.

د طالبانو د دفاع وزارت ویاند د پاکستاني چارواکو هغه څرګندونې غندلي، چې په اسلام‌اباد کې یې د شیعه‌ګانو پر یوه جومات د شوي برید تړاو افغانستان ته ورکاوه. عنایت‌الله خوارزمي ویلي، پاکستان باید افغانستان ته د ګوتې نیولو پر ځای پر خپلو امنیتي ناکامیو فکر وکړي.

بلخوا، د افغانستان د ملي امنیت پخواني مشر رحمت‌الله نبیل ویلي، چې په اسلام‌اباد کې د جمعې په ورځ د شیعه‌ګانو پر جومات کې شوی ځانمرکی برید د پاکستان د څارګرې ادارې (ای‌اېس‌ای) د «پټو لاسونو» له لارې تنظیم شوی دی. نبیل زیاتوی، چې دا برید د حرکت‌المجاهدین ډلې پر مټ ترسره شوی دی.

تراوسه کومې وسله‌والې ډلې د برید مسوولیت نه دی منلی.

چاودنه د جمعې د لمانځه پرمهال وشوه او لږترلږه ۳۱ کسان یې ووژل او ۱۶۹ نور یې ټپیان کړي دي.

رویټرز د جمعې په ورځ (د سلواغې ۱۷مه) راپور ورکړی، صفا چې د حزب‌الله د اړیکو او همغږۍ د واحد مشري یې کوله او له امنیتي ادارو سره د همکارۍ مسوول و، د ۲۰۲۴ کال په اکتوبر کې د اسراییل له‌خوا د ترور له یوې هڅې ژوندی پاتې شوی و.

رویټرز ته یوې سرچینې ویلي، چې «دا استعفا او د هغې منل د داخلي بیا جوړونې د بهیر برخه وه» چې تېر کال له اسراییل سره په جګړه کې د حزب‌الله له اوښتو زیانونو وروسته پیل شوه. سرچینې همداراز زیاته کړې، چې د سوېلي سیمې قوماندان حسین عبدالله د صفا د ځای ناستي په توګه ټاکل شوی دی.

اسراییل او لبنان په ۲۰۲۴ کال کې د امریکا په منځګړیتوب پر اوربند هوکړه وکړه، څو د اسراییل او حزب‌الله ترمنځ له یو کال څخه زیاتې سرحدي نښتې پای ته ورسېږي. دا نښتې تر هغه وروسته سختې شوې، چې اسراییل داسې بریدونه وکړل چې د ایران ملاتړ لرونکې وسله‌واله ډله یې په جدي ډول کمزورې کړه. له هغه وخت راهیسې دواړو خواوو یو پر بل د اوربند د سرغړونې تورونه لګولي دي.

لبنان د امریکا او اسراییل له خوا د حزب‌الله د بې‌وسلې کېدو لپاره له زیاتېدونکي فشار سره مخ دی او د دې هېواد مشران وېره لري، چې اسراییل ښايي د هېواد په کچه پراخ بریدونه وکړي، څو د لبنان مشران دې ته اړ کړي چې د حزب‌الله وسلې په چټکۍ سره ضبط کړي.