په بادغیس کې د افغانستان د پخوانۍ ملي اردو یو قوماندان نیول شوی

هغه چې د طالبانو د غړو د نظامی زده کړو د ۱۷ مې دورې فراغت په مراسمو کې خبرې کولې، پاکستان ته په غیر مستقیم ډول اشاره وکړه او ویې ويل چې « زه د دفاع وزارت د ویاند په توګه ګاونډیو هېوادونه ته ډاډ ورکوم چې د افغانستان خاوره به د هیچا پر ضد ونه کارول شي او ګاونډي هېوادونه باید خپل امنیت پخپله ټینګ کړي او د خپلو امنیتي ناکامیو پړه دې پر افغانستان نه اچوي».

خوارزمي زیاته کړه، ګاونډي هېوادونه دې اندېښنه نه کوي، ځکه دده په وینا، طالبان هېڅ ډلې او هېڅ لوري ته اجازه نه ورکوي چې د افغانستان خاوره د ګاونډیو او نورو هېوادونو پر ضد وکاروي.

په دې وروستیو کې د طالبانو او پاکستان ترمنځ اړیکې تل د بحث موضوع پاتې شوې ده.

پاکستاني چارواکي وخت ناوخت ادعاوې کوي چې طالبان د دغه هېواد پر ضد د وسله والو ډلو، په ځانګړي ډول تحریک طالبان پاکستان (ټي ټي پي)، فعالیت ته اجازه ورکوي. طالبانو بیا تل دا ادعاوې رد کړې او وايي چې د افغانستان خاوره د هېڅ بهرني هېواد پر ضد د وسله والو د استعمال لپاره نه ده کارول شوې.

د طالبانو د دفاع وزارت دا څرګندونې داسې مهال دي، چې تازه د پاکستان ولسمشر اصف علي زرداري ویلي، چې طالبانو د ۲۰۰۱ کال د سپټمبر له ۱۱مې نه بد وضعیت رامنځته کړی دی.

امرالله صالح نن یکشنبه، د سلواغې پر ۱۹مه په اېکس کې لیکلي، چې په پاکستان کې چارواکو اعلان کړی، چې دوی د فبروري په ۶مه په اسلام اباد کې د ترهګریز برید تر شا اصلي طراح نیولی دی او که ریښتیا وي نو تعقیب دې یې کړي.

هغه لیکلي:« که ریښتیا وي نو دا کره شواهد ، یا د ټوپک ګرم میل دی. اوس چې تاسې د هغو کسانو په اړه کره شواهد لرئ چې د پلازمېنې په زړه کې یې لمونځ کوونکي ووژل، نو پوځ بسیج کړئ او هغوی تعقیب کړئ،که هر څوک او هر چېرې وي.»

امرالله صالح پاکستان ته په خطاب کې ویلي، چې «ستاسې ټوپکونه دې غوسه ښکاره کړي، نه ستاسو ټویټونه».

له برید یوه شپې وروسته د پاکستان امنیتي ادارو ادعا وکړه، چې د اسلام اباد وروستي برید طراح په ګډون د هغوی ۴ همکاران یې د عملیاتو پرمهال نیولی دي ، خو وروسته یې وویل چې بریدګر افغان نه دی ، خو افغانستان ته یې سفرونه کړي دي.

ددغه برید مسوولیت داعش وسله والې ډلې پر غاړه اخېستی دی.

د طالبانو په ولکه کې د افغانستان بانک د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، چې دغه بانکنوټونه نن یکشنبه، د سلواغې په ۱۹مه، په هرات ولایت کې په یوه ځانګړي ځای کې له منځه یووړل شول.

د خبرپاڼې له مخې، سوځول شوي بانکنوټونه د ۱۰، ۲۰، ۵۰، ۱۰۰، ۵۰۰ او ۱۰۰۰افغانیو له بېلابېلو ډولونو څخه وو، چې د ډېرې کارونې له امله زاړه او د استفادې وړ نه وو .

د بانک لپاره د طالبانو دویم مرستیال ملا محمد اخوند ویلي چې د مندرس بانکنوټونو پر ځای به نوي بانکنوټونه بازار ته وړاندې شي، څو خلک وکولای شي پرته له ځنډه خپلې ورځنۍ معاملې او راکړه ورکړه وکړي.

نوموړي له خلکو غوښتي چې افغاني بانکنوټونه سم وساتي.

کېنډلر دا څرګندونې د پاکستان په لاهور ښار کې د «اساسي حقونو زوال او سرحدي مقاومت» تر سرلیک لاندې په یوه کنفرانس کې کړې دي.

هغې په خپلو خبرو کې د افغان کډوالو د حقوقي ملاتړ او انساني کرامت په خوندي ساتلو ټینګار وکړ او زیاته یې کړه چې د ملګرو ملتونو اداره له خپلو شریکانو سره په همکارۍ د افغان کډوالو د حقونو د خوندي کولو هڅې کوي.

دا په داسې حال کې ده چې د پاکستان حکومت د افغان کډوالو د نیولو او اخراج عملیات لا پسې زیات او چټک کړي دي.

د ملګرو ملتونو د کډوالو د عالي کمېشنرۍ په یوه راپور کې ویل شوي چې په ۲۰۲۵کال کې لږ تر لږه ۲.۸میلیونه افغان کډوال له ایران او پاکستان څخه افغانستان ته ستانه شوي دي، چې په دې کې ۱.۸میلیونه له ایران او شاوخوا ۹۳۰زره له پاکستان څخه شړل شوي دي.

ملګرو ملتونو په ټینګار سره غوښتنه کړې چې افغان کډوال باید په پاکستان کې د قانوني ملاتړ او خوندي چاپېریال تر چتر لاندې وساتل شي.

د طالبانو د ریاست الوزرا اقتصادي مرستیال ملا عبدالغني برادر نن یکشنبه، د سلواغې پر ۱۹مه د طالبانو د ملي دفاع وزارت اړوند نظامي پوهنتون د حضرت معاذ بن جبل (رض) نظامي اکاډمۍ د اوولسمې دورې په فراغت غونډه کې وویل، چې د اوږدمهاله سیاسي او اقتصادي ګټو د خوندي کولو لپاره لازمه ده، چې هیوادونه د یو او بل ارزښتونو او حریمونو ته درناوی ولري.

ملا برادر له ټولو هېوادونو وغوښتل، چې د ارزښتونو او اصولو په چوکاټ کې دې له افغانستان سره د تعامل هڅه وکړي او هغه انرژي او امکانات، چې د یو او بل په تخریب ضایع کېږي، ښه ده چې د یو او بل په ملاتړ او د مشترکو ټکو په پیاوړي کولو مصرف شي.

د روان کال د تلې پر ۷مه، پاکستان پر کابل هوايي برید وکړ، چې د دغه هیواد او طالبانو ترمنځ یې اړیکې ترینګلې کړې.

له هغه وروسته قطر او ترکیې د کړکیچ د کنټرول لپاره هڅې پیل کړې. که څه هم په دوحه او استانبول کې د افغان طالبانو او پاکستاني حکومت ترمنځ د خبرو اترو درې پړاوونه د دواړو خواوو ترمنځ اوربند ته ورسیدل خو د دواړو خواوو ترمنځ لاهم ستونزې اوارې نه دي.

ملا عبدالغني برادر وویل، چې دوی د اقتصاد محوره سیاست په چوکاټ کې په سیمه ییز او نړیوال مشارکت باور لري او د خپلو اصولو په چوکاټ کې له هر هیواد سره تعامل ته ژمن دي.

هغه زیاته کړه: «افغانستان نه چاته ضرر رسول غواړي او نه یې له چا مني. خو که څوک ناولې ارادې ورته لري، نو بیا خپل پور چا ته نه پرېږدي. تاریخ ګواه دی چې دا هېواد غوړه ګوله نه، بلکې د زقوم ونه ده؛ د سترو امپراتوریو مرۍ یې ور ترخې کړې، نو زیږي ماشومان به یې هېڅکله هضم نشي کړای.»

ملا عبدالغني برادر وویل چې په نږدې ورځو کې به کورنیو او بهرنیو پانګوالو ته په نویو سکتورونو کې د پانګونې اندازې ته په کتو له یو تر پنځو کلونو پورې بشپړ مالیاتي معافیت اعلان کړي.

نوموړي زياته کړه، په دې سره به له یوه لوري نوي سکتورونه پرمختګ وکړي او له بل لوري به د هیواد په اقتصادي وده او خودکفایۍ کې پام وړ اغېز ولري.

ملا برادر وویل چې د صنعت او سوداګرۍ وزارت ته جدي لارښوونه شوې چې د کوچني، متوسط او لوی صنعت لپاره د ځمکو د توزیع پروسه ګړندۍ او لازم امکانات ورته برابر کړي.