د طالبانو د یوه شنونکي هغه خبرې لانجمنې شوې چې پاکستانیان یې د امریکایانو تښتولو ته هڅولي

په ننګرهار کې د طالبانو د والي رسنیز دفتر د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، چې د تورخم د شل بستریز روغتون سره د روغتیا نړۍوال سازمان له‌خوا په ورکړل شویو پنځه قلمه طبي وسایلو کې پرمختللي طبي وسایل او د ټلوېزیوني معاینې یو پرمختللی ماشین هم شامل دی.

په خبرپاڼه کې ویل شوي، چې د یادو طبي وسایلو مجموعي بیه د ۱۶۸۰۰ ډالره دی، چې په دې سره به د راستنېدونکو کډوالو او د سیمې د اوسیدونکو د ناروغیو په تشخیص کې اسانتیاوې رامنځته شي.

د روغتیا نړۍوال سازمان تر دې وړاندې هم د افغانستان په بېلابېلو ولایتونو کې د طبي وسایلو او درملو په برخه کې مرستې کړې دي.

دا په داسې حال کې ده، چې د طالبانو او پاکستان ترمنځ له شخړې وروسته د افغانستان او پاکستان ترمنځ هر ډول سوداګري په ټپه درول شوې او همدارنګه افغانستان ته د پاکستاني درملو پر واردولو هم د طالبانو له‌خوا سخت بندیزونه لګول شوي، چې له امله یې اوس افغانستان د درملو له کمښت سره مخ شوی او د درملو بیې خورا لوړې شوې دي.

تر دې وړاندې افغانستان د طبي درملو او وسایلو په برخه کې تر ډېره پر پاکستان تکیه و.

طالبانو له تېرو دوو میاشتو راهیسې د هغو درملو د له‌منځه وړلو کمپاین پیل کړی، چې پر قاچاقي لارو افغانستان ته واردېږي.

د طالبانو د عامې روغتیا وزارت ویاند شرافت زمان د یادې ډلې تر واک لاندې ملي ټلوېزیون ته ویلي، چې د تېر کال پرتله په تنفسي ناروغیو د اخته کسانو شمېر زیات شوی دی.

د طالبانو د عامې روغتیا وزارت ویاند شرافت زمان ویلي، چې سږکال د تېر کال پرتله په تنفسي ناروغیو اخته کسانو شمېر ډېر شوی او شاوخوا پنځه میلیونو کسانو روغتونونو ته مراجعه کړې ده.

نوموړي زیاته کړه: «د تېر کال پرتله له موږ سره پېښې یو څه زیاتې شوې دي؛ بدبختانه په تېرو درېیو میاشتو کې شاوخوا پنځه میلیونه کسانو چې په تنفسي ناروغیو اخته وو، روغتونونو ته مراجعه کړې ده».

نوموړي ویلي، په یاد شمېر ناروغانو کې د ۳،۱ میلیون کسانو عمرونه له پنځو کلونو زیات دي او د ۱،۹ میلیونو ناروغانو عمرونه له پنځو کلونو څخه کم دي.

ورته مهال روغتیاپالانو ویلي، چې تنفسي ناروغۍ ساري دي او روغ کسان باید له ناروغانو سره واټن وساتي.

خو د چارو کارپوهان وايي، چې د طالبانو له‌خوا د ککړې هوا په برخه کې د لازمو لارو چارو د نشتون له امله ګڼ کسان په تنفسي ناروغیو اخته شوې دي.

له پېښو سره د مبارزې په چارو کې د طالبانو د چمتووالي ادارې د چهارشنبې په ورځ د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، چې د کونړ ولایت له پېښو سره د مبارزې چمتووالي ادارې ریاست پر ۲۴۲۶ زلزله‌ځپلو او جبري راستنو شویو کورنیو باندې خوراکي او غېر خوراکي مرستې وېشلې دي.

دغې ادارې زیاته کړې، چې د یادو مرستو په لړ کې پر ۳۳۱ جبري راستنو شویو کورنیو د دوی له لوري، پر ۱۰۰۰ کورنیو د افغان ـ جاپان موسسې او پر نورو ۱۰۹۵ کورنیو د AADA موسسې له خوا مرستې ووېشل شوې.

په دغو مرستو کې هرې کورنۍ ته وریجې، غوړي، خرما، د خوراکي توکو کڅوړې (کېټونه)، کمپلې او د ماشومانو لپاره اړین توکي شامل دي.

سره له دې چې طالبان او نړۍوالې مرستندویه ادارې نږدې هره ورځ پر اړمنو افغانانو مرستې وېشي، خو خلک وايي چې د دغو لنډمهالو مرستو ترڅنګ دې ورته د دایمي کار زمینه برابره شي، ترڅو په خپلو پښو ودرېږي او له مرستو اخیستلو بې‌نیازه شي.

د طالبانو د یاد وزارت په خبرپاڼه کې راغلي، چې دغه لیدنه کې د پولیو ناروغۍ د تشخصی اړوند لابراتور، د کارکوونکو پر ظرفیت لوړونې او د روغتیایي خدمتونو پر پراختیا باندې خبرې شوې دي. نور جلال جلالي ویلي، چې د پولیو لابراتور څانګې باید پراخې شي او د روغتیا نړۍوال سازمان دې په دغه برخه کې د دوی ملاتړ وکړي.

افغانستان او پاکستان په نړۍ کې دوه یوازیني هېوادونه دي، چې لا هم په‌کې د پولیو مثبتې پېښې شته او د دغه ویروس د له‌منځه وړلو لپاره لا تر اوسه هڅو کومه جدي پایله نه ده ورکړې. د رسمي معلوماتو له‌مخې، په افغانستان کې ډېری د ګوزڼ مثبتې پېښې په هغو ماشومانو کې لیدل شوي، چې له پاکستان څخه راستانه شوي دي.

د طبي کارکونکو په وینا، اوسمهال چې له پاکستان څخه د افغانانو د اېستل کېدو بهیر چټک شوی،‌ نو افغانستان ته د دغه ویروس د لېږد ګواښ هم ورسره زیات شوی دی. د پولیو بېړني مرکز خبر ورکړی، چې دوی پر ډیورنډ کرښه بېابېلو سیمو کې ګرځنده ټیمونه لري او له پنځو کلونو کم هر هغه ماشوم واکسین کېږي چې هېواد ته راستنېږي.

نوموړي همداراز له ایراني لوري غوښتي، چې افغانستان ته د نفتي توکو او مایع ګازو د لېږد لپاره د ایران له لارې لازمې ټرانزیټي اسانتیاوې برابرې کړي. د طالبانو یاد وزارت د خبرپاڼې له‌مخې، نورالدین عزیزی د ایران د نفتو وزارت د نړۍوالو او سوداګریزو چارو له مرستیال سید محمد موسوي او مل پلاوي سره لیدنه او خبرې اترې کړې دي.

په دې لیدنه کې سیدمحمد موسوي افغانستان ته د نفتي توکو او مایع ګازو د صادراتو د زیاتوالي لپاره د ایران د چمتووالي خبر ورکړی دی. هغه همدارنګه د افغانستان د تېلو د تصفیې خونو د کارکوونکو د تخنیکي وړتیاوو د لوړولو په برخه کې پر همکارۍ هم ټینګار کړی دی.

په دې کتنه کې د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزیر یو ځل بیا له ایران څخه د صادرېدونکو نفتي توکو د کیفیت پر لوړولو، د بیو پر راکمولو او افغانستان ته د ځانګړي تخفیف پر ورکولو ټینګار وکړ. هغه همداراز غوښتنه وکړه، چې د ایران له لارې افغانستان ته د دغو توکو د لېږد په برخه کې لا ډېرې ټرانزیټي اسانتیاوې رامنځته شي.

دې لیدنه کې د ایران د نفتو وزارت مرستیال له نورالدین عزیزی څخه وغوښتل، چې د ایران اسلامي جمهوریت ته رسمي سفر وکړي. طالبان داسې مهال د ایراني نفتو او ګازو پر کیفیت ټینګار کوي، چې په فراه او هرات کې د دغه ډلې د ګمرک چارواکو څو څو ځله ایران ته بې‌کېفیته تېل او ګاز بېرته ورګرځولي دي.