د طالبانو د امربالمعروف وزارت ویاند په افغانستان کې د ولنټاین ورځې پر دودېدو خواشیني څرګنده کړې ده. هغه ویلي، دا ورځ په تېرو شلو کلونو کې دومره مشهوره شوې او«ریښې یې دومره ژورې ولاړې، چې اوس یو مسلمان ځوان او یا مسلمانه پېغله دا ورځ نمانځي».
د طالبانو د امربالمعروف او نهې عن المنکر وزارت ویاند سیفالسلام خیبر د شنبې په ورځ (د سلواغې ۲۵مه) په خپله اېکسپاڼه ولنټاین د غرب له «پرېوتې اخلاقي» فضا څخه راټوکېدلې ورځ بللې ده.
نوموړي د عاشقانو ورځ یا ولنټاین «د انسان د نفسي غرایزو د ارامولو او خړوبولو» ورځ بللې ده او په وینا یې، دغه ډول ښکارندې د افغانستان په دیني ارزښتونو او تاریخ کې مخینه نهلري.
هغه زیاته کړې: «په حقیقت کې دا ټولې ورځې د هغو خلکو له لوري جوړې او ټاکل شوې دي، چې نه د مینې، نه د اخلاقو، نه د انسانیت او نه هم د کرامت په معنا څه پېژني».
د یادونې وړ ده، چې د افغانستان په تېر نظام کې د فبرورۍ ۱۴مه، د عاشقانو ورځ کې د کابل ځينې برخې تزیین کېدې او پهکې نجونو او هلکانو قدم واهه او همداراز یې یو بل ته ډالۍ هم ورکولې.
خو طالبانو له نږدې ۵ کلونو راهیسې د دغه ډول ورځو نمانځنه منع کړې او همداراز د کابل په ځينو سیمو کې یې د ولنټاین اړوند د ځانګړو ډالۍ پلورنځي هم بند کړې دي.
طالبانو له واک ته رسېدو وروسته یو پراخ کمپاین پیل کړی چې د افغانستان ځوانان د طالباني تفکر پر لور جذب کړي، خو دې هڅو سره له دې چې د هېواد ستونزې نه دي اوارې کړي بلکې وضعیت یې لا نور ترینګلی کړی دی.
په تېرو دریو کلونو کې د دیني مدرسو شمېر د تېرو شلو کلونو پرتله پنځه برابره زیات شوی، چې اوس یې شمېر نږدې ۷۰۰۰ ته رسېدلی او لا هم زیاتېږي. افغانان اړ دي چې خپل اولادونه ښوونځي ته ولېږي، آن که دا ښوونځی مدرسه هم وي.
د طالبانو د پوهنې وزارت د مدرسو او دارالحفاظونو مشر عبدالرزاق صدیق رسنیو ته ویلي و: «افغانستان یوه مذهبي ټولنه ده او هر کس باید لومړنۍ او د لوړې کچې دیني زدهکړې ولري. له همدې امله موږ د دیني مدرسو وده ضروري بولو».
خو دا فکر آن د طالبانو دننه هم پراخ ملاتړ نه لري. ځینې طالب چارواکي وایي چې افغانستان یوازې طالب او ملا ته اړتیا نه لري بلکې انجینرانو او ډاکټرانو ته هم اړتیا ده. دا وضعیت نړۍ ته یو انزوا طلبه او افراطي افغانستان معرفي کوي چې نه یوازې کولتوري ستونزې لري، بلکې سیمه او نړۍ ته قوي امنیتي ګواښ هم پېښولی شي.
که څه هم افراطي فکرونه پراخېږي، خو ټکنالوژي دا وړتیا لري چې له افراطیت سره مبارزه وکړي. انټرنټ او رسنۍ هغه څه دي چې په اوسني عصر کې ورسره ځوانان په بېلابېلو ډولونو نښلول شوي دي. د شمېرو له مخې، د افغانستان ۶۷ سلنه وګړي لږ تر لږه میاشت کې یو ځل ټلوېزیون ګوري، چې دا ۱۲ میلیونه ماشومان او ۱۴ میلیونه ځوانان رانغاړي.
نجیب پیکان زیاتوي، چې تر ټولو مهمه مسئله له دې ځوانانو سره د اړیکو جوړول دي: «افغان ځوانان په دوو برخو وېشل کېدای شي. لومړی، تحصیلکرده او ناراضه ځوانان دي چې په میدان یوازې پرېښودل شوي او د بدلون ځواک یې له لاسه ورکړی. دا هغه ځوانان دي، چې که څه هم ناهیلې دي، خو د ځان ژغورلو یوازینۍ لاره د آزادې نړۍ سره همکاري ګڼي.دویم، هغه ځوانان دي چې د طالبانو په اداره کې دي؛ هغوی افراطي شوي. هر کال نیم میلیون طالبان له مدرسو فارغېږي او د افراطیت پر لور ګام اخلي.»
د حالاتو د بدلون لپاره باید له دواړو ډلو سره کار وشي. تر ټولو مهمه لاره دا ده چې د رسنیو، خبرو اترو، کنفرانسونو او مشورو له لارې د ځوانانو ترمنځ پل جوړ شي، ترڅو هغوی انتقادي فکر ته وهڅول شي او خپل بحثونه له دین او آخرت څخه ور هاخوا هم وغځوي.
دا ځوانان کار غواړي، او د کار موندلو لپاره اړیکو ته اړتیا لري. له هغو هېوادونو درس اخیستل کېدای شي، چې د ځوانانو کچه پکې لوړه ده، او دغه ځوانان د سمې لارې پر لور هڅول کېدای شي.