ګراهام: د ایران د مذهبي نظام بقا د ابراهیم تړون په څېر لاسته راوړنې ګواښي

د امریکا جمهوري غوښتونکي سناتور لینډسي ګراهام وایي، چې د ایران د مذهبي نظام بقا د ابراهیم تړون په څېر لاسته راوړنې ګواښي.

د امریکا جمهوري غوښتونکي سناتور لینډسي ګراهام وایي، چې د ایران د مذهبي نظام بقا د ابراهیم تړون په څېر لاسته راوړنې ګواښي.
ګراهام د متحده عربي اماراتو له مشر شیخ محمد بن زاید سره خپلې کتنې ته په اشارې د دې هېواد د عصري کولو د بهیر او د ابراهیم تړونونو د منلو ستاینه وکړه او ویې ویل، د سیمې نور هېوادونه هم باید له هغه څه چې په اماراتو کې روان دي ملاتړ وکړي او «يوازې نندارچیان پاتې نهشي».
هغه د سیمې دولتونو ته په خطاب کې زیاته کړه: «وپوهېږئ چې تاریخ د جوړېدو په درشل کې دی. ټرمپ داسې یوه سیمه غواړي چې ډېره د اماراتو په څېر وي او لږ د ایتالله په څېر وي».
ګراهام ټینګار وکړ، سیمه یوازې هغه وخت مخکې تللی شي چې له داسې یوه لیدلوري څخه پیروي وکړي چې "رڼا مني" او بېرته تېر ته نه ګرځي.
دغه جمهوري غوښتونکي سناتور همداراز پر هغو کسانو نیوکه وکړه، چې باور لري سیمه به د اسلامي جمهوري نظام په پاتې کېدو سره هم وده وکړي. هغه وویل، که چېرې د ایران مذهبي حکومت له وروستیو بدلونونو وروسته بیا هم پر خپل ځای پاتې شي او ځپنې ته دوام ورکړي، نو د ابراهیم د تړون په څېر لاسته راوړنې به له ګواښ سره مخ شي.

د برېتانیا پولیس ارزوي چې ایا جېفري اپسټین د لندن د سټېنسټېډ هوايي ډګر له لارې ښځې په شخصي الوتنو کې لېږدولې که نه. د اېسکس پولیسو وویل چې دوی یاد هوايي ډګر ته د اپسټین ټولې دوه اړخیزې الوتنې ارزوي.
د اپسټین قضیې په برېتانیا کې پراخ غبرګونونه راپارولي دي.
په ورته وخت کې د رویټرز او ایپسوس یوې نوې سروې ښيي چې ډېری امریکایان باور لري شتمن او ځواکمن کسان ډېر کم حساب ورکولو ته اړ کېږي. دا سروې وروسته له هغه شوې، چې د اپسټین د اړیکو په اړه میلیونونه اسناد خپاره شول.
په څلور ورځنۍ سروې کې ۶۹ سلنه ګډونوالو ویلي چې دا جمله د دوی نظر «ښه» یا «ډېر ښه» بیانوي چې «د اپسټین دوسیې ښيي ځواکمن کسان په امریکا کې ډېر کم د خپلو کړنو لپاره حساب ورکوي».
نورو۱۷ سلنه ویلي چې دا نظر تر یوه بریده د دوی له فکر سره سمون لري. له جمهوري غوښتونکو او ډیموکراتانو دواړو څخه تر ۸۰ سلنې زیاتو ویلي چې دا نظر لږ تر لږه تر یوه بریده د دوی له فکر سره برابر دی.
د امریکا د عدلیې وزارت د کانګرس د امر له مخې پرلهپسې اسناد خپاره کړي چې اپسټین د سیاست، مالي چارو، پوهنتونونو او سوداګرۍ له مشهورو څېرو سره تړي. نوموړي په ۲۰۰۸ کال کې د یوې کم عمره نجلۍ د جنسي استثمار په ګډون په ځینو تورونو اعتراف کړی و. هغه په ۲۰۱۹ کال کې په نیویارک کې د زندان په کوټه کې ومړ او مرګ یې ځان وژنه وبلل شوه.
دې رسوایي د ولسمشر ډونالډ ټرمپ لپاره سیاسي ستونزې رامنځته کړې دي.
هغه له کلونو راهیسې د اپسټین په اړه شکونه راپارول، خو اوس نیوکې ور باندې کېږي چې حکومت یې ټول معلومات نه دي افشا کړي.
ځینو مشهورو کسانو له دندو استعفاوې ورکړې، خو نور لا هم پر خپلو لوړو څوکیو پاتې دي. د ټرمپ د سوداګرۍ وزیر هاوارډ لوټنیک او ډاکټر مهمت اوز په اسنادو کې یاد شوي، خو د کوم ناسم کار رسمي تور پرې نه دی لګول شوی.

د اوکراین او روسیې ترمنځ د سولې خبرې د چارشنبې په ورځ په جنیوا کې تر دوه ساعته بحثونو وروسته ناڅاپه پای ته ورسېدې. د اوکراین ولسمشر وویل چې خبرې «ستونزمنې» وې او روسیه هڅه کوي د څلور کلنې جګړې د پای ته رسېدو لپاره روان بهیر وځنډوي.
دغه خبرې چې د امریکا په منځګړیتوب کېدې، په داسې حال کې روانې وې چې د متحده ایالتونو ولسمشر ډونالډ ټرمپ په وروستیو ورځو کې دوه ځله ویلي وو چې د خبرو د بریالیتوب لپاره باید اوکراین او زیلینسکي عملي ګامونه واخلي.
زیلینسکي د چارشنبې په ورځ پر اېکس ولیکل: « پرونۍ غونډې رښتیا هم ستونزمنې وې او موږ ویلی شو چې روسیه هڅه کوي هغه مذاکرات وغځوي چې لا دمخه وروستي پړاو ته رسېدلی شوای».
له دې څرګندونو څو دقیقې وروسته، د روسیې دولتي خبري اژانس خبر ورکړ چې خبرې پای ته رسېدلې دي.
د روسیې د مرکچي پلاوي مشر ولادیمیر میدنسکي خبریالانو ته وویل چې نورې خبرې به ژر وشي، خو نېټه یې و نه ښوده.
یو اوکرایني چارواکي تایید کړه چې د جنیوا خبرې «شاوخوا دوه ساعته» وغځېدې.

د ملګرو ملتونو د روغتیا نړۍوال سازمان راپور ښيي، چې په جګړهځپلو او بېثباته هېوادونو کې د مېندواره ښځو د مړینې کچه د نورو هېوادونو پرتله پنځه برابره لوړه ده او شاوخوا دوه پر درېیمه برخه د ټولې نړۍ مېرمنې د مېندوارۍ پرمهال په دغه سیمو کې مري.
څېړنې ښيي، چې په جګړهځپلو او بېثباته هېوادونو کې د روغتیايي نظام کمزورتیا د مېندواره ښځو د مړینې اصلي لامل دی. د راپور پربنسټ؛ یوازې په ۲۰۲۳کال کې په دغه سیمو کې شاوخوا ۱۶۰زره ښځې د مخنیوي وړ مېندوارۍ ستونزو له امله مړې شوې، چې دا د نړۍ د ټولو مېرمنو د مړینې شاوخوا ۶۰ سلنه برخه جوړوي.
په جګړهځپلو هېوادونو کې د مړینې کچه ۵۰۴ ته رسېږي، په داسې حال کې چې په ټولنیز او ادارتي لحاظ بېثباته هېوادونو کې دغه کچه ۳۶۸ ده او په باثباته هېوادونو کې یوازې ۹۹ ته رسېږي.
د یاد سازمان په خبره؛ د روغتیايي نظام د پیاوړتیا او لومړني روغتیايي خدماتو پانګونه په ځانګړي ډول په جګړهځپلو او بېثباته سیمو کې د مېندواره ښځو د ژوند ژغورنې لپاره حیاتي اهمیت لري. دارنګه د معلوماتو راټولول او د روغتیايي نظامونو انعطاف منونکی جوړښت کولی شي د مړینې د مخنیوي هڅې ګړندۍ کړي، حتی په تر ټولو ننګونکو چاپېریالونو کې.

د پاکستان د تحریک انصاف ګوند بنسټګر او پخواني لومړي وزیر عمران خان کورنۍ د هغه د روانې درملنې پر څرنګوالي نیوکه لري او غوښتنه کوي، چې کورنۍ ته دې د درملنې په بهیر کې د ګډون او څار اجازه ورکړل شي.
د عمران خان خور علیمه خان له رسنیو سره په خبرو کې ویلي، دوی په هېڅ دولتي روغتون او یا هم هغو ډاکټرانو چې له حکومتي بنسټونو سره تړاو لري؛ باور نهلري. هغې ټینګار کړی، سره له دې چې هغوی خپل کورني ډاکټران ور پېژندلي وو؛ خو اجازه نهده ورکړل شوې چې د عمران خان درملنه وکړي.
نوموړې زیاته کړې، له څو ورځو راهیسې دا خبرې کېږي چې ګواکې عمران خان به روغتون ته ولېږدول شي. د هغې په وینا؛ تر دې وړاندې هم ویل شوي و، چې د هغه د روغتیايي وضعیت په اړه به یو راپور خپور شي؛ خو خپور شوی راپور «ناسم» دی، ځکه په راپور کې د درملنې واضح پلان نهدی ذکر شوی.
علیمه خان پوښتنه کړې، که مسوولین باور لري چې د عمران خان درملنه په سمه توګه روانه ده؛ نو ولې یې جزییات له خلکو پټ ساتي؟ هغې د عمران خان له پلویانو غوښتي، چې سړکونو ته راووځي او د هغه د مناسبې او شفافې درملنې لپاره غږ پورته کړي.
تر دې وړاندې د پاکستان د بشري حقونو شورا هم د عمران خان د ناوړه روغتیايي وضعیت په اړه اندېښنه څرګنده کړې وه. همداراز د هغه وکیل ویلي و، چې د عمران خان ښۍ سترګه د ړندېدو له جدي ګواښ سره مخ ده.

د امریکا مرستیال ولسمشر جيډي وېنس وایي، واشنګټن غواړي د ایران موضوع د ډیپلوماسۍ له لارې حل کړي؛ خو د اړتیا په صورت کې به امریکا له پوځي ځواک هم کار واخلي.
هغه له فاکسنیوز سره په مرکه کې ویلي، چې د امریکا حکومت هڅه کوي د ایران د اټومي پروګرام مسله د خبرو له لارې حل کړي؛ خو ټول انتخابونه لاهم پر مېز دي. نوموړي زیاته کړې، ولسمشر ډونالډ ټرمپ د ایران لپاره روښانه سرې کرښې ټاکلې چې تر ټولو مهمه یې د اټومي وسلې د ترلاسه کولو مخنیوی دی.
د هغه په وینا؛ ایران لاتراوسه چمتو نهدی چې دغه شرایط ومني. وېنس ویلي، په جېنوا کې له ایران سره شوې خبرې «له یوه اړخه مثبتې» وې او دواړو لوریو هوکړه کړې چې بیا به سره وګوري؛ خو دا هم څرګنده وه چې تهران لا د امریکا ټاکلې کرښې نهدي منلي.
د امریکا مرستیال ولسمشر خبرداری ورکړی، که ایران اټومي وسلو ته ورسېږي؛ نور هېوادونه به هم د ورته وسلې د ترلاسه کولو هڅه وکړي، چې دا به د امریکا او سیمې لپاره «ناورین» وي.
هغه ټینګار وکړ، امریکا پیاوړی پوځ لري او ولسمشر ټرمپ ښودلې چې د اړتیا په صورت کې له پوځي ځواک کار اخلي؛ خو ورته مهال د ډیپلوماسۍ له لارې د حل لپاره هم جدي چمتووالی لري.
