
یونسکو: په افغانستان کې تر دوه مېلیونو ډېرې نجونې له منځنیو زدهکړو بېبرخې دي
د ملګرو ملتونو ښوونیزې، علمي او کلتوري ادارې (یونسکو) ویلي، په افغانستان کې تر دوه مېلیونو ډېرې نجونې لاهم له منځنیو زدهکړو بېبرخې دي.

د ملګرو ملتونو ښوونیزې، علمي او کلتوري ادارې (یونسکو) ویلي، په افغانستان کې تر دوه مېلیونو ډېرې نجونې لاهم له منځنیو زدهکړو بېبرخې دي.

په خیبر پښتونخوا کې د ماشومانو پر وړاندې د جنسي تېري او تاوتریخوالي پېښې په بېساري ډول زیاتې شوې دي. د رسمي شمېرو له مخې، د روان کال په لومړیو اوو میاشتو کې په دغه ایالت کې لږترلږه ۳۷۰ داسې پېښې ثبت شوې، چې پهکې ۱۰ ماشومان تر تېري وروسته وژل شوي دي.

د ملګرو ملتونو د بشري مرستو د همغږۍ دفتر «اوچا» وايي، په داسې حال کې چې د افغانستان په ختیځ کې د زلزلې یو کال پوره کېږي؛ لاهم ګڼې کورنۍ په خېمو کې د ژوند سخت حالت تېروي. زلزله ځپلې کورنۍ د خوندي پناه ځایونو، پاکو اوبو، خوړو، اړینو توکو او نورو مرستو غوښتنه کوي.

د خوړو د وضعیت څار یوه تازه ارزونه ښیي، چې د ۲۰۲۶کال ښو حاصلاتو او د خوراکي توکو نسبتاً ثابتو بیو په افغانستان کې خوراکي توکو ته د خلکو لاسرسی تر سپټمبر میاشتې پورې ښه کړی؛ خو د څو کلونو وچکالۍ او کمزورو اقتصادي فرصتونو اغېزې لاهم پر ډېرو کورنیو پاتې دي.

د افغانستان رسنیو ملاتړ سازمان «امسو» د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره د طالبانو له زندانه د افغان خبریال شکېب نظري د خوشې کېدو هرکلی کړی او دا یې یو مثبت ګام بللی دی. یاد سازمان ویلي، د خبریالانو او رسنیزو کارکوونکو نیول او بندیانول د بیان ازادۍ خلاف عمل دی.

د خیبر پښتونخوا د پوهنې وزارت په یوه نوي راپور کې ویلي، چې په دغه ایالت کې تر ۳زره او ۷۰۰ ډېر دولتي ښوونځي له برېښنا بېبرخې دي. دغه شمېره د دغه ایالت د ټولو ښوونځیو نږدې ۱۱ سلنه جوړوي. په راپور کې راغلي، چې له دې ډلې مانسهره او کوهستان د نوملړ په سر کې دي.

د پښتونخوا ملي عوامي ګوند مشر محمودخان اڅکزي په کوټه کې درې ورځنۍ جرګې ته د وینا پرمهال وویل، د افغانستان له امن سره د پاکستان امن تړلی دی او د سیمې د ثبات لپاره د افغانستان امنیت ډېر مهم دی.

د افغانستان متحدې جبهې په دوو جلا خبرپاڼو کې ویلي، چې ځواکونو یې په کابل او سرپل ولایتونو کې د طالبانو پر غړو دوه هدفي بریدونه کړي دي. یادې جبهې ادعا کړې، چې د کابل په برید کې د طالبانو د امر بالمعروف ادارې یو غړی او په سرپل کې د طالبانو یو بل غړی وژل شوي دي.

د چهارشنبې په سهار ۴.۴ درجې زلزلې د افغانستان ځینې سیمې ولړزولې. د امریکا د ځمکپوهنې ادارې د معلوماتو له مخې، دغه زلزله د تخار ولایت د فرخار ولسوالۍ په ۳۳ کیلومترۍ کې شوې ده. د یادې زلزلې ژوروالی د ځمکې له کچې ۲۱۲.۶ کیلومتره ژور ښودل شوی دی.

د خیبر پښتونخوا د تیرا درې بېځایه شویو د خپلو غوښتنو په ملاتړ په باړه کې د دغه ایالت د سر وزیر دفتر مخې ته د احتجاجي پرلت اعلان کړی دی. د تیرا د بېځایه شویو غورځنګ ویاند صحبت خان اپریدي ویلي، زرګونه کورنۍ له اتو میاشتو راهیسې له خپلو کورونو لرې په ناوړه حالت کې ژوند کوي.

یو لوړپوړي امریکايي چارواکي فاکس نیوز ته ویلي، چې د تهران له غچاخیستونکو بریدونو وروسته د ټولو امریکايي ځواکونو وضعیت معلوم دی او امریکا د ایران «د ډېرو» توغول شويو توغندیو مخه نیولې ده.

د کاناډا «دي ویلرس» وېبپاڼې په خپل تازه راپور کې چې د سېشنبې په ورځ (د وږي ۱۰مه) خپور شوی ويلي، په افغانستان کې د ښځو پر تګراتګ، زدهکړو او روغتیايي خدمتونو د طالبانو محدودیتونه د ښځو او ماشومانو روغتیا ته جدي زیان اړوي.

د پاکستان د شخړې او امنیتي مطالعاتو انسټیټیوټ په خپل تازه راپور کې ویلي، چې په تېرې اګسټ میاشت کې په پاکستان کې د وسلهوالو بریدونو کچه د جولای میاشتې پرتله ۳۸ سلنه لوړه شوې ده. د دغه راپور له مخې، په یاده موده کې په پاکستان کې لږترلږه ۳۷۸ کسان وژل شوي او ۲۱۷ نور ټپیان دي.

د امریکا د کډوالۍ او ګمرک ادارې لهخوا د یوه پخواني افغان سرتېري تر نیول کېدو وروسته د نوموړي مړینې د هغه افغانانو د برخلیک په اړه اندېښنې راپارولې، چې په افغانستان کې یې له امریکايي ځواکونو سره اوږه په اوږه کار او جګړه کړې وه.

د بدخشان له درواز نه سرچینې وايي، چې د جمعهخان فاتح له تسلیمېدو څه باندې دوه اوونۍ وروسته هم د نسي، مایمي او شکي ولسوالیو په بېلابېلو سیمو کې کور په کور د تالاشۍ لړۍ روانه ده. خلک وايي، طالبان د روزل شوو سپیو په وسیله د خلکو کورونه تالاشي کوي.

د پښتونخوا ملي عوامي ګوند ایالتي مرستیالې وړانګې لوڼۍ ویلي، د پښتنو د ستونزو حل او د راتلونکي په اړه د پرېکړو لپاره په جرګو کې د ټولنې د نیمایي برخې یعنې ښځو ګډون اړین دی. هغه زیاتوي، په افغانستان کې د ښځو او نجونو د زدهکړو، کار او ټولنیز ژوند محدودول د ټولنې د پرمختګ مخه نیسي.

د ترکیې پولیسو د سېشنبې په ورځ په بایبورټ ولایت کې د پنځو افغان پناهغوښتونکو د نیولو خبر ورکړی. پولیسو ویلي، په دغه عملیاتو کې دوه هغه کسان هم نیول شوي چې په ناقانونه ډول یې پناهغوښتونکي ترکیې ته لېږدول او د هغوی لپاره یې د اوسېدو اسانتیاوې برابرولې.

د ایران سپاه پاسداران وايي، د عراق په اربیل کې یې د امریکا پر پوځي اډو ګډ موشکي او بېپیلوټه برید کړی دی.

د سره صلیب نړیوالې کمېټې عملیاتي مشره یاسمین پراز د سیموز وايي، د افغانستان خلک له سخت بشري بحران او جدي روغتیايي ستونزو سره مخ دي.

د پاکستان په کراچۍ کې د نشهيي توکو پر وړاندې د مبارزې پولیسو او د فدرالي استخباراتو ادارې په ګډو عملیاتو کې د نشهيي توکو د قاچاق شبکې د افغانالاصله ډاکټر او یوه پولیس سرتېري په ګډون اته غړي نیول شوي دي.

د خیبر پښتونخوا حکومت وایي، د تورخم ـ پېښور پر لویه لار د بند پاتې افغان کډوالو او نورو اړمنو کسانو لپاره یې د لنډي کوتل په مرکزي روغتون کې لنډمهاله ۲۰ بستریز استوګنیز مرکز جوړ کړی دی.