فیلم پیکار داوود هلمندی به عنوان نماینده هالند به اسکار میرود

صندوق فیلم هالند اعلام کرد که فیلم «پیکار» ساخته داوود هلمندی، فیلمساز افغان، بهعنوان نماینده رسمی هالند برای اسکار انتخاب شده است.

صندوق فیلم هالند اعلام کرد که فیلم «پیکار» ساخته داوود هلمندی، فیلمساز افغان، بهعنوان نماینده رسمی هالند برای اسکار انتخاب شده است.
داوود هلمندی روز سهشنبه با تایید این خبر به افغانستان اینترنشنال گفت که فیلم به زبان فارسی است، در افغانستان ساخته شده و کارگردان آن هم از افغانستان است.
آقای هلمندی میگوید که این فیلم بعد از یک رقابت و تحقیق جدی از میان فیلمهای هالندی، به عنوان نماینده رسمی این کشور در اسکار انتخاب شد.
فیلم پیکار پیش از این از جشنواره ایدفا ۲۰۲۵ سه جایزه برده بود و از Hot Docs نیز جایزه گرفته بود.
قرار است برگزیدگان جوایزه اسکار در ۱۵ دسامبر امسال و نامزدیها در ۲۱ جنوری سالپیش رو اعلام شود. مراسم اسکار در چهاردهم مارچ ۲۰۲۷ برگزار و برگزیدگان اعلام خواهند شد.
فیلم پیکار یک مستند ۹۷ دقیقهای است که داوود هلمندی آن را درباره تاریخچه خانواده خودش، مهاجرت، دوری از وطن و بهویژه رابطهاش با پدر سالخورده و سختگیرش ساخته است. او پس از سالها دوری، به ایران و افغانستان برمیگردد و تلاش میکند رابطهاش با پدرش را دوباره برقرار کند. فیلم به فارسی و هالندی ساخته شده است.
این فیلم موفقیت بسیار چشمگیر در جشنواره بینالمللی مستند آمستردام (IDFA) در سال ۲۰۲۵ به دست آورد. «پیکار» در این جشنواره سه جایزه گرفت: بهترین فیلم اول (Best First Feature)، جایزه فیپرشی (FIPRESCI) و تقدیر ویژه در بخش بهترین فیلم هالندی.
داوران ایدفا فیلم را اثری شجاعانه توصیف کردند که به پیچیدگی خانوادهای میپردازد که نسلها تحت تأثیر جنگ و آوارگی بوده است. آنها همچنین رابطه پدر و پسر در فیلم را روایتی شاعرانه و فراتر از مرزها و سنتها دانستهاند.
جذابترین وجه «پیکار» این است که صرفاً یک فیلم درباره افغانستان یا مهاجرت نیست؛ یک روایت خانوادگی است که از طریق رابطه پدر و پسر، موضوعات بزرگتری مثل جنگ، تبعید، هویت، تعلق، خانه و آزادی را بررسی میکند.
داوود هلمندی کیست؟
داوود هلمندی یک فیلمساز، عکاس و پژوهشگر افغان است که بخشی از زندگیاش در افغانستان، ایران و هالند گذشته و آثارش به موضوعاتی مانند مهاجرت، هویت، خانواده، مرز و مفهوم «خانه» میپردازد.
او از آکادمی فیلم هالند (NFA) در آمستردام فارغ شده و برادر ابوذر امینی، فیلمساز افغان، است.
«سفر به مکان صفر»
یکی از آثار مهم قبلی او مستند «سفر به مکان صفر» است که در سال ۲۰۱۶ ساخته شد. این فیلم را نمیتوان بهسادگی در یک ژانر مشخص قرار داد و از ترکیبی از تصاویر خانوادگی، آرشیوی، فیلمبرداری دستی و عناصر ویدیوآرت استفاده میکند.
برخی منتقدان هلمندی را فیلمسازی توصیف میکند که خودش نوعی «شخصیت چهلتکه» دارد: بخشی افغانستان، بخشی ایران و بخشی هالند؛ و همین چندپارگی به موضوع فیلمهایش نیز راه پیدا میکند.
فیلمهایی درباره تجربه افغانبودن
در سال ۲۰۲۵، مستند ۹۷ دقیقهای «پیکار» نقطه عطف کارنامه داوود هلمندی شد. فیلم درباره چند نسل از خانواده هلمندی و تجربه مهاجرت، دوری از وطن و جستوجوی تعلق، امنیت و آزادی است. هسته اصلی داستان رابطه خود داوود با پدر سالخورده و سختگیرش است.
برخی کارشناسان میگویند هلمندی بیشتر از اینکه درباره افغانستان فیلم بسازد، درباره تجربه «افغان بودن» در میان چند خانه و چند جهان فیلم میسازد.
در «سفر به مکان صفر»، مسئله چندپارگی هویت و جستوجوی خانه پررنگ است؛ در «پیکار»، این جستوجو به رابطه پدر و پسر و تاریخ یک خانواده تبدیل میشود. بنابراین موفقیت «پیکار» را میتوان ادامه یک مسیر هنری دانست، نه یک موفقیت ناگهانی.
پیشینه حضور افغانستان در اسکار
افغانستان از سال ۲۰۰۲، پس از سقوط نخستین دوره حاکمیت طالبان، حضور رسمی خود را در بخش بهترین فیلم بینالمللی اسکار آغاز کرد.
نخستین نماینده افغانستان فیلم «رقصنده آتش» ساخته جاوید واسل بود. پس از آن، فیلمهایی چون «اسامه» ساخته صدیق برمک، «خاکستر و خاک» عتیق رحیمی، «جنگ تریاک» صدیق برمک، «چند متر مکعب عشق» جمشید محمودی، «نامهای به رئیسجمهور» رویا سادات و «حوا، مریم، عایشه» صحرا کریمی به اسکار معرفی شدند.
با وجود معرفی ۱۴ فیلم تا سال ۲۰۱۹، هیچ فیلمی که به نمایندگی از افغانستان معرفی شده، به نامزدی نهایی اسکار نرسیده است. برخی آثار نیز پیش از مرحله نهایی از رقابت کنار رفتند یا رد صلاحیت شدند.
با این حال، سینمای افغانستان در خارج از این مسیر نیز در اسکار دیده شده است؛ از جمله «نانآور» (The Breadwinner) درباره یک دختر افغان و «فرار» (Flee) که هر دو نامزد اسکار شدند، اما این فیلمها نماینده رسمی افغانستان نبودند.