جاوید لودین، معاون وزارت خارجه حکومت پیشین برای اشتراک در مراسم امضای قرارداد تولید برق میان اداره طالبان و شرکت عزیزی انرژی، به کابل رفته است. بر بنیاد گزارشها، آقای لودین اکنون در گروه شرکتهای میرویس عزیزی، بازرگان افغان کار میکند.
در تصاویری که ارگ طالبان و شرکت عزیزی گروپ روز چهارشنبه، ۲۲ دلو از مراسم امضای این قرارداد منتشر کردند، جاوید لودین، معین سیاسی وزارت خارجه در حکومت پیشین در صف نخست در کنار مقامات طالبان دیده میشود.
جاوید لودین در حکومت حامد کرزی، به عنوان سخنگوی رئیسجمهور، رئیس دفتر رئیسجمهور و سفیر افغانستان در کانادا کار کرده است. او در زمان ماموریت خود به عنوان معین سیاسی وزارت خارجه در سال ۱۳۹۱ در نشستی با مقامات امریکایی در واشنگتن خواسته بود ایالات متحده طالبان را در فهرست گروههای تروریستی قرار دهد.
آقای لودین در آن زمان گفته بود کسانی که به افغانستان انتحاری میفرستند و غیرنظامیان را میکشند، باید به عنوان دهشتافگن شناخته شوند.
معاونیت اقتصادی طالبان چهارشنبه از گشایش کار عملی پنج پروژه تولید برق توسط شرکت سرمایهگذاری عزیزی انرژی در افغانستان خبر داد. آقای لودین در این مراسم به عنوان کارمند شرکتهای عزیزی اشتراک کرده است.
پولیس گفته است که پس از فراخوان درخواست اطلاعات، تاکنون حدود ۵۰ گزارش مردمی درباره این قتل دریافت کرده است.
پیشتر افغانستان اینترنشنال گزارش داد که مقتول عضو قطعه ۲۲۲ سابق افغانستان بود. او در سال ۲۰۲۱ با همسرش به ناروی رفت و در منطقه آرنای شهر برگین زندگی میکرد.
مقامهای پولیس گفتند که آنها معتقدند این قتل هدفمند بوده و احتمالاً تهدیدی از سوی عامل آن متوجه دیگران نیست. اینگر لیسه هویلند، دادستان پولیس، روز سهشنبه در یک نشست خبری گفت: «شیوهای که قتل انجام شده نشان میدهد که هدف آن فرد مقتول بوده است.»
در این حمله، همسر این نظامی پیشین نیز زخمی شده است.
مقامهای پولیس همچنین احتمال دادند که افراد دیگری نیز در ترور این نظامی پیشین دست داشته باشند.
خانم هویلند افزود که سابقه نظامی مقتول در تحقیقات پولیس مورد توجه است، با این حال، این نیرو همچنین بررسی میکند که «آیا این قتل به روابط خصوصی او در اینجا مرتبط بوده است یا نه.»
در همین حال، یکی از نزدیکان مقتول به افغانستان اینترنشنال گفت که این نظامی پیشین هیچگونه خصومت شخصی با کسی نداشته است.
پولیس گفت که تاکنون از چندین نفر که با فرد کشتهشده ارتباط داشتند، بازجویی کرده و «تمام سرنخها را دنبال میکند.»
چشمدید شاهدان
رسانههای ناروی با برخی شاهدان این رویداد که حوالی ساعت ۸:۳۰ شب یکشنبه، ۱۹ دلو، در ساحه حضور داشتند، گفتوگو کردهاند.
کریس آندره ایساگر، همسایه مقتول، به انآرکا، شبکه دولتی ناروی گفت با شنیدن صدایی از خانه بیرون شد و مردی را در کنار مردی افتاده بر زمین دید. او گفت که سپس با خدمات اضطراری تماس گرفت.
ایساگر همچنین گفت که سپس مرد دیگری را دید که در حال فرار از صحنه بود و به باور او، این فرد همان عامل قتل است.
او گفت: «این حادثه یکی از بدترین چیزهایی بود که تجربه کردم. دیدن آن صحنه را برای هیچکس آرزو نمیکنم.»
افغانهای ساکن ناروی «ترسیدهاند»
شبکه انآرکا گزارش داد که بسیاری از افغانهای ساکن ناروی پس از این رویداد در بهت و وحشت به سر میبرند.
زکیه محمدی، دوست مقتول گفت این نظامی پیشین افغان «فردی دلسوز و مهربان بود که با آرزوی زندگی بهتر و امنتر به ناروی آمده بود.»
او در ناروی بسیار زود زبان این کشور را آموخت و بهعنوان مکانیک آموزش دید.
انآرکا در گزارش خود افزود که پیشینه نظامی قربانی باعث نگرانی پناهجویان افغان در ناروی شده است.
با این حال، دادستان پولیس گفت: «شواهدی وجود دارد که نشان میدهد هدف این اقدام [فقط] فرد مقتول بوده است. این به نظر من نشان میدهد که دیگران نباید بترسند. اگر این اقدام هدفمند بوده باشد، [ضارب] نمیتواند افراد را به طور تصادفی هدف قرار دهد.»
خانم هویلند در پاسخ به این سوال مبنی بر ارتباط قتل با پیشینه نظامی مقتول در افغانستان و نگرانی سایر افغانهایی که سابقه مشابه دارند، گفت: «این یکی از مواردی است که ما در حال بررسی آن هستیم، اینکه زمینه [قتل] چه بوده است.»
با این حال، او تأکید کرد که پولیس باور ندارد خطری متوجه افراد دیگر باشد.
یک منبع به افغانستان اینترنشنال گفت که مقتول در اکثریت عملیاتهای ضدتروریستی در کابل نقش داشت. این منبع افزود که این نظامی پیشین بهویژه در مقابله با حمله به هتل انترکانتیننتال کابل در سال ۱۳۹۶ «از خود شایستگی نشان داد.»
طالبان در ناروی
حکومت ناروی در ماه حمل سال جاری، سفارتخانه افغانستان در این کشور اروپایی را به طالبان واگذار کرد؛ اقدامی که با واکنش تند فعالان افغان و بسیاری از شهروندان مواجه شد.
وزارت خارجه ناروی گفت که نجیبالله شیرخان، دیپلومات گماشته طالبان، را بهعنوان سکرتر اول سفارت افغانستان در ناروی پذیرفته و به او کارت اقامت یکساله صادر کرده است.
به دنبال این اقدام، پناهجویان افغان در ناروی درباره به خطر افتادن امنیت و اطلاعات محرمانه خود ابراز نگرانی کردند.
یک منبع، قتل نظامی پیشین در ناروی را مرتبط با سابقه نظامی او در افغانستان دانست و از احتمال دست داشتن طالبان سخن زد.
ترور نظامیان پیشین از ایران به اروپا رسید
طالبان پس از بازگشت به قدرت در اسد ۱۴۰۰، به اقدامات انتقامجویانه علیه نظامیان حکومت پیشین، شامل بازداشت، شکنجه و قتل این افراد در داخل افغانستان ادامه داده است.
پیش از این، دستکم سه تن از نظامیان حکومت پیشین افغانستان در ایران نیز ترور شدهاند. در آخرین مورد، کرامالدین سریع، فرمانده پولیس تخار در حکومت پیشین، و محمدامین الماس، نظامی سابق، در اوایل ماه جدی در شهرک ولیعصر در قلب تهران ترور شدند.
مخالفان طالبان و برخی از نظامیان حکومت پیشین، طالبان را به ترور نظامیان پیشین در ایران متهم کردهاند.
پیش از این، معروف غلامی، چهره سیاسی-نظامی نزدیک به اسماعیل خان، از رهبران مخالف طالبان، در ۲۲ سنبله در دفتر کارش در خیابان مفتح شهر مشهد ایران به ضرب گلوله کشته شد.
جمهوری اسلامی که متحد نزدیک طالبان است، با گذشت ماهها تاکنون نتایج تحقیقات خود درباره ترور نظامیان پیشین افغانستان در ایران را منتشر نکرده است.
سعید خوستی، رئیس کنونی ثبت آثار و اسناد جهادی در وزارت اطلاعات و فرهنگ که پیشتر سخنگوی سراجالدین حقانی، وزیر داخله این گروه بود، در ماه ثور ۱۴۰۲ مخالفان طالبان در خارج را تهدید به مرگ کرد.
او در یادداشتی در شکبه اکس نوشت که «فراریها» و کسانی که علیه طالبان تبلیغ میکنند را «بکشید.» او هشدار داد طالبان، صدها داوطلب برای هدف قرار دادن مخالفان خارجنشین خود دارد.
خوستی گفته بود که افراد طالبان در اروپا و امریکا «فقط به دنبال انسجام و رهبریاند.»
همچنین، محمدنبی عمری، معین وزارت داخله طالبان در ماه دلو پارسال گفته بود اگر نیاز باشد طالبان میتواند با ۵۰۰ روپیه پاکستانی مخالفان خود را در خارج از مرزها هدف بگیرد.
با این حال، روشن نیست که ترور نظامی پیشین در ناروی کار طالبان است یا خیر.
نماینده ویژه پاکستان در امور افغانستان روز چهارشنبه، ۲۲ دلو در یادداشتی در شبکه اجتماعی اکس نوشت که در دیدار با نماینده سازمان ملل درباره تحولات مربوط به وضعیت حقوق بشر و چالشهای امنیتی بحث و گفتوگو کرده است.
ریچارد بنت اخیرا برای شرکت در کنفرانس «اسما جهانگیر» در لاهور به پاکستان رفته و با شماری از مسئولان حکومتی و نهادها دیدار کرده است. او پیشتر در این کنفرانس نسبت به پیامدهای اخراج مهاجران به افغانستان هشدار داد.
او گفت که پاکستان باید به تعهدات بینالمللی خود پایبند باشد و از بازگرداندن اجباری افراد در معرض خطر خودداری کند. اسلامآباد اما باوجود این درخواستها، روزانه هزاران مهاجر افغان بدون مدرک را بازداشت میکند.
