د ډېپلوماتیکو ماموریتونو د همغږۍ شورا: طالبانو قصداً مېرمنې له ټولنیزو ازادیو محرومې کړي

په هاوايي ټاپو کې د اورلګېدنې له امله د وژل شويو کسانو لومړني نومونه يوه اوونۍ وروسته له هغې د چارواکو له خوا خپاره شول، چې په هاوايي ټاپو کې لږ تر لږه ۱۰۶ کسان ووژل شول.

د نیویارک ټایمز د راپور له مخې په دغه اور کې د هاوايي ایالت د لاهاینا تاریخي ښار لویه برخه سوځېدلې ده او د پلټنې او ژغورنې ډله د قربانیانو د جسدونو په لټه ده .

د دغه ایالت والي جوش ګرین امریکايي رسنیو ته ویلي، چې ښايي په راتلونکو لسو وروځو کې د مړو په شمېر کې د پام وړ زیاتوالی راشي.

نوموړی زیاتوي، چې د مړو د پېژندلو پروسه ستونزمنه ده او د DNA یوې متخصصې ډلې ته اړتیا لري.

د دغه ایالت د والي په خبره، چې د لاهاینا ښار د سوځېدلې سیمې ۳۲ سلنه برخه د پلټنې د سپیو له خوا پلټل شوې او په نورې پلټنې کار روان دی.

بلخوا د هاوايي د مایوي ښار د بېړنیو پېښو ادارې ویلي، چې دغې اورلګېدنې نېږدې ۵.۵۲ میلیارده ډالره زیان اړولی دی.

د راپورنو له مخې؛ دا د امریکا په تېر سل کلن تاریخ کې بې ساری اور دی، چې د هاوايي ایالت ګڼې برخې یې سوځولي او درانه مالي او ځاني زیانونه یې اړولي دي.

د هالنډ اوسېدونکې او د انګلنډ ملي لوبډلې روزونکې سرینا وایګمن چې ۲۰۱۹ کې یې خپله ملي لوبډله تر پایلوبې رسولې وه، د انګلنډ په نننۍ بریا سره لومړنۍ روزونکې شوه چې د دوو مختلفو هېوادونو لوبډلې د نړیوال جام تر پایلوبې رسوي.

د انګلنډ د ښځو لوبډلې تر دې مخکې د اروپا جام پایلوبه ګټلې ده.

که د ښځو نړیوال جام هم وګټي، نو اول ځل به په یوه کال کې دوه نړیوالې اتلولۍ په خپل نوم کړي.

تېرو دوو نړیوالو جامونو کې د انګلنډ ښځینه لوبډله نیمه پایلوبه کې له لوبغاړي اېستل شوې وه.

په سږنیو سیالیو کې د اسټرالیا د ښځو لوبډله هم اول ځل نیمه پایلوبې ته رسېدلې وه او اوس به د دریم مقام د ګټلو لپاره له سوېډن لوبډلې سره سیالي کوي.

د ۲۰۲۳ کال د فوټبال نړیوال جام سیالیو کې اول ځل ۳۲ لوبډلې ګډون لري. دا سیالۍ د اسټرالیا او نوي زیلنډ په کوربتوب روانې دي.

نوموړي نن سې شنبه(د زمري ۲۵) په کابل کې ملت ته د دولت د حساب ورکونې په پروګرام کې رسنیو ته ویلي، چې په افغانستان کې تجربو ښودلې، چې سیاسي ګوندونه د افغانستان د خلکو لپاره په ګټه نه دي.

شرعي وايي: “سیاسي ګوندونه نه شرعي بڼه لري، نه د ملت په ګټه دي او نه یې هم ملت غواړي، زموږ تجربو هم ثابته کړه چې دا ملت څومره وران دی؟ یوازینۍ لامل یې همدا سیاسي احزاب دي، نو یو شی چې نه شرعي وي، نه ملي ګټې په کې خوندي وي او نه یې ولس غواړي، نو دا به څومره د منلو وي چې جواز ورکړو، مطلق بند دي، په هېڅ صورت نه جواز ورکوو او نه یې ورکولای شو”.

نوموړی دا خبرې په داسې مهال کوي، چې له تېرو دوو کلونو راهیسې په افغانستان کې هېڅ سیاسي ګوند په افغانستان کې فعالیت نه لري.

د طالبانو د عدلیې سرپرست وزیر د افغانستان د پخواني جمهوري نظام قوانینو ته په اشارې وايي، چې په پخوانیو قوانینو کې یوه ماده هم د اسلام له دین سره برابره نه وه.

شرعي وايي: “ د پخوانیو قوانینو هېڅ داسې ماده به ماته څوک ونه ښيي، چې د هغې استناد کتاب الله ته شوی وي او یا هم سنت رسول ته شوی وي”.

دا په داسې حال کې ده، چې د پخواني اسلامي جمهوري دولت چارواکو په بېلابېلو وختونو کې ویلي، چې د افغانستان د اساسي قانون په شمول ټول فرعي قوانین د قران کریم او احادیثو په رڼا کې جوړ شوي دي.

مېرمن باهوس د سې شنبې په ورځ، د اسد پر ۲۴ چې د اګسټ له ۱۵ سره سمون لري، پر افغانستان د طالبانو د واکمنۍ د دوه کلنېدو په مناسبت بیان کې ویلي: «له افغان نجونو او ښځو سره د ملګرو ملتونو ژمنه نه ماتېدونکې او لازمي ده.»

هغې پر طالبانو غږ وکړ چې په تېرو دوو کلونو کې یې د افغانستان پر اوس او راتلونکي کوم څه تپلي د هغه تاوان دې هم وسنجوي.

دې چارواکې خپل بیان کې لیکلي: «طالبانو له ۵۰ ډېرو فرمانونو او بندیزونو سره د ښځو د ژوند یوه برخه هم بې لاسوهنې نه ده پرېښودلې او یو ډول ازادي یې هم ترې په امن نه ده پاتې. هغوی داسې سیستم جوړ کړی چې د ښځو پر ځپلو ولاړ دی او په پراخ ډول جنستي تبعیض ګڼل کېږي.»

مېرمن باهوس د افغان مېرمنو د ډېر ملاتړ غوښتنه وکړه او د هغوی پر غږ اوچتولو، د دوی د وړاندیزونو او لومړیتونو په شمول د دوی د اړتیا وړ خدمتونو پر مالي تامین یې ټینګار وکړ.

تسنیم خبري اژانس د چارشنبې په ورځ لیکلي، د شاه چراغ بریدګر رحمت الله نوروزوف چې په داعش کې په سلمان اسلمیار مشهور دی د انټرنېټ له لارې د داعش له یوه مشر سره اشنا شوی دی.

نوموړی د دې اشنايي له لارې د عملیاتي همکارۍ لپاره ترکیې ته تللی او هلته د داعش پر غړي بدل شوی دی.

د دې خبری اژانس د راپور له مخې، تاجک توکمه نوروزوف بیا افغانستان ته ستون شوی او هلته داعش درې میاشتې روزلی او ایران ته یې د «ترهګریز برید» لپاره لېږلی و.

د فارس د فجر سپاه قومندان یدالله بوعلي سې شنبه وویل، چې دا بریدګر له داسې شبکې سره تړلی چې په څو هېوادونو کې فعالیت کوي.

د نوموړي په خبره، په دې تړاو تر لسو ډېر کسان نیول شوي دي.

تر دې مخکې د ملګرو ملتونو د کارپوهانو یوې ډلې وویل، چې داعش د افغانستان او سیمې لپاره نوی ګواښ دی او خپله عملیاتي وړتیا یې ډېره کړې ده.

پر افغانستان د طالبانو په واکمنېدو پسې ځینې ګاونډي او د منځنۍ اسیا هېوادونه تل په دغه هېواد کې د وسلوالو ډلو په تېره داعش پر شتون اندېښنه ښيي.

که څه هم طالب چارواکي ادعا کوي چې داعش په افغانستان کې عملیاتي وړتیا له لاسه ور کړې ده، خو تېرو میاشتو کې یې بیا بیا د دې ډلې د غړو د وژلو خبره کړې ده.

داعش هم تېرو څو میاشتو کې پر طالب چارواکو د بریدونو مسوولیت منلی دی.