امریکا او ایران؛ ایران پنځه امریکايي وګړي خوشې کړل او ۶ میلیارده کنګل ډالر یې تر لاسه کړ

سرګي لاوروف د یکشنیې په ورځ د (وږي په ۲۶مه) د راشیا ۱ تلویزیون سره په مرکه کې ټینګار وکړ: «امریکا يې چې هر څومره رودوي، خو په اوکران کې له روسیې سره جنګیږي.»

نوموړي کییف ته د امریکا د اوږده واټن ویشتونکو توغندیو د استولو د احتمال په اړه دپوښتنې په ځواب کې وویل: «له کلونو راهیسې، امریکا د روسیې د ماتولو لپاره د اوکراین له لوري د نیابتي جګړې لپاره چمتوالی نیسي.»

نوموړي د خپلو څرګندونو د توجیه کولو لپاره وویل، چې «امریکا اوکراین ته بېلابېلې وسلې، مهمات او معلومات ورکړي دي.»

د راپورونو له مخې، شونې ده چې امریکا به ډېر ژر کیف ته د ۳۰۰ کیلومترو واټن ویشتونکي توغندي د هغو وسلو سربېره ورکړي چې اوکراین ته یې له مخکې ورکړې دي.

په دې وروستیو کې پولیټیکو ورځپاڼې د یوې سرچینې په حواله لیکلي چې اوکراین غواړي دغه توغندي ژر تر ژره ور وسپارل شي.

ټاکل شوې د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زیلنسکي په نیویارک کې د ملګرو ملتونو د ۷۸مې عمومي غونډې په څنډه کې له امریکايي چارواکو سره وګوري.

د ګورګان ولایت امنیه قومانداني وايي، چې د دزجاني روغتون په سیمه کې د چاودنې او د یوه څیز د غورځیدو پیښه څیړل کیږي.

په همدې حال کې تسنیم خبري اژانس، چې سپاه پاسداران ته نږدې یوې رسنۍ ده لیکلي، دا پېښه د ګورګان په بلوارد ستندرد سیمه کې شوې او دغه څیز د شهید دزجاني روغتون ته څېرمه لوېدلی دی.

د تسنیم د راپور له مخې، یو شمېر خلکو او د پېښې عیني شاهدانو ویلي، چې د ښار په څو برخو کې څو ناپیژانده ټوټې یو بل ته نژدي ولویدلې.

د ایران کورنیو رسنیو په ګورګان کې د "غورځیدلي څیز" انځورونه هم خپاره کړي دي.

د اناتولي خبری اژانس د راپور له مخې، د ترکیې امنیتي ځواکونو په اډانا ولایت کې له داعش سره د همکارۍ په تور د یاد شمېر کسانو د نیولو لپاره عملیات کړي.

د ترکیې د کورنیو چارو وزیر ویلي چې د عملیاتو په ځای کې لاسي بمونه او بېلابېلې وسلې هم موندل شوې دي.

په ورته وخت کې د ترکیې پوله ساتو ځواکونو په حتای ولایت کې د داعش یو غړی چې غوښتل یې له سوریې څخه په ناقانونه توګه ترکیې ته ننوځي، پېژندلی او نیولی دی.

د ترکیې صباح ورځپاڼې د روان کال د زمري په میاشت کې خبر ورکړی و چې د دغه هیواد استخباراتو په ټوله نړۍ کې د داعش د څه باندې لس زره غړو د هویت معلومات ترلاسه کړي دي.

د ملګرو ملتونو ۷۸مه عمومي غونډه سبا (سې شنبه د وږي ۲۸مه) تر سره کیږي او موضوع يې د نړیوال باوراو پیوستون جوړولاو دوامدارې پراختیا ته د رسېدو په موخه د ۲۰۳۰ کال د اجنډا په پلې کولو کې د حکومتونو د اقداماتو ګړندي کول دي.

د ملګرو ملتونو عمومي منشي انټونیو ګوتریش د چهارشنبې په ورځ (وږي ۲۲مه) د افغانستان انټرنشنل خبریال ته ویلي و چې د افغان ښځو د حالت موضوع به د هېوادونو له مشرانو سره یاده کړي.

په اوکراین کې د سولې راوستل هم یوه له هغو نورو مسلو څخه ده چې د ملګرو ملتونو سرمشریزه ورسره مخ ده.

ښاغلي ګوټریش مخکې ویلي و چې اوس د روڼ سبا لپاره د جوړجاړي وخت دی.

د اسمبلۍ په لومړۍ ورځ له برازیل وروسته د ملګرو ملتونو د دغې غونډې دکوربه هيواد امریکا ولسمشر جوبایډن د ملګرو ملتونو د عمومي اسامبلۍ د کلنۍ غونډې دویم ویناوال دی.

سي بي ایس نیوز رسنۍ راپور ورکړی چې ښاغلی بایډن د ملګرو ملتونو د عمومي اسامبلې په غونډه کې د ګډون لپاره د یکشنبې په شپه نیویارک ته ورسېد.

د سویلي کوریا، ترکیې،ایران، سریلانکا، نایجیریا، د کویټ لومړی وزیر، د پاکستان لومړی وزیر، د سعودي عربستان د بهرنیو چارو وزیر او د لسګونو نورو هېوادونو ولسمشران هم په تیرو دوو ورځو کې نیویارک ته رسېدلي دي.

پر افغانستان د طالبانو تر واکمنۍ وروسته د تېر حکومت ډیپلومات نصیر احمد فایق په ملګرو ملتونو کې د افغانستان استازیتوب کوي.

نوموړي تېر کال د دغه سازمان په ۷۷ مه عمومي غونډه کې وینا ونه کړه.

هغه مهال سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي و چې ښاغلي فایق د طالبانو د ملاتړو هېوادونو تر فشار لاندې د ملګرو ملتونو په عمومي غونډه کې له وینا کولو ډډه وکړه.

دغې نامتو ایرانۍ فعالې د یکشنبې په ورځ په اېکس ټولنیزه شبکه کې ولیکل چې، «موږ د یوې سیکولرې ډیموکراسۍ مستحق یو، نه د اسلامي ترهګریز رژیم.»

دا اوونۍ د امریکا د استازو مجلس د "مهسا امیني" په نامه لایحه په ۴۱۰ موافقو او ۳ مخالفو رایو سره تصویب کړه.

د دغې لایحې له مخې پر علي خامنه اي او ابراهیم رئیسي د بشري حقونو د سرغړونو له امله بندیزونه لګول کیږي.

دا لایحه د سنا مجلس تصویب او د امریکا د ولسمشر توشیح ته اړتیا لري.

نوموړې د یکشنبې په ورځ، په خپلې اېکس ټولنیزې شبکه کې ولیکل چې، د مهسا ژینا امیني د وژنې په لومړۍ کلیزه کې، دا لایحه کولی شي «اسلامي جمهوریت د جرمونو په تړاو ځواب ورکولو ته مجبوره کړي.»

مهسا ژینا امیني هغه ځوانه ایرانۍ نجلۍ وه چې د تېر کال د وږي میاشتې په ۲۵ نېټه د اسلامي جمهوریت د جبري حجاب د نه پر ځای کولو له امله د ارشاد ګزمې د افسرانو له خوا ووژل شوه.

آغلې علينژاد د دې لایحې په وړاندې د مېرمن الهان په رایه نیوکه وکړه او زیاته یې کړه، «دا د مایوسۍ وړ ده چې یوه امریکایي میرمن آزادي لري او باید د ایراني میرمنو دفاع وکړي چې ورته ازادي غواړي، خو د هغه قانون په وړاندې چې د ښځو د خوندیتوب لپاره جوړه شوې، هغه مخالفه رایه کاروي.»

نوموړې د کانګرس استازې ته ولیکل: «په داسې حال کې چې ټوله نړۍ د مهسا او ایراني میرمنو تر څنګ ولاړه ده، تاسو د ظالمانو په څنګ کې و درېدلئ.»

هغې یو ځل بیا په سویلي کوریا کې د اسلامي جمهوریت د ۶ ملیارد ډالرو د پیسو په خلاصون نیوکه وکړه.

میرمن علینژاد څو ورځې وړاندې دا هم ویلي وو چې "امریکا د جنسيتي توپیر رژیم ته شپږ ملیارده ډالره، ډالۍ کړي او همداراز یې د مهسا وژونکو ته ویزې ورکړي دي."

د مسیح علينژاد اشاره د بندیانو د تبادلې د هوکړې په چوکاټ کې د ایران د شپږو میلیارډ ډالرو د پیسو ازادول او دغه راز د ایران ولسمشر ابراهیم رئیسي ته د امریکې د سفر او د ملګرو ملتونو په عمومي غونډه کې د ګډون لپاره د ویزې ورکولو ته ده.

دغه فعاله ایرانۍ میرمن د نړۍ له ټولو ښځو غواړي څو په ایران کې د جنسیتي توپیر د ختمولو لپاره له دوی سره یوځای شي.