د پاکستان بهرنیو چارو وزارت وايي، د افغان کډوالو په هکله یې پالیسي نه ده بدله شوې

د طالبانو د ملي دفاع وزیر محمد یعقوب مجاهد نن پنجشنبه د (تلې ۱۳مه) د پولیسو د څوارلسمې لېسانس دورې د زده‌کړیالانو فراغت‌ غونډه کې د خپلې وینا پرمهال د پاکستان له خلکو او علماوو وغوښتل، چې خپل حکومت له دې پرېکړې راوګرځوي.

‏همدارنګه ښاغلي مجاهد پر نړۍوالو سازمانونو او بنسټونو غږ کړی، چې پاکستان کې د افغان کډوالو پر وړاندې د دغه هېواد له لوري د «روان ظلم او بربریت» مخه ونيسي.

هغه له افغان سوداګرو وغوښتل، چې خپله پانګه افغانستان ته ولېږدوي.

‏⁧‫تر ده وړاندې تېره ورځ د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد هم دغه پرېکړه د نه منلو وړ بللې وه.

د هغه ترڅنګ د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت سیاسي مرستیال هم رسنیو ته په یوه استول شوي بیان کې ویلي و:« د پاکستان دغه پرېکړه د دواړو هېوادونو ترمنځ د شخړو د پیلېدو په مانا ده.»

بل خوا د بښنې نړۍوال سازمان او د ملګرو ملتونو عالي کمېشترۍ هم د دغې پرېکړې په اړه اندېښنه څرګنده کړې وه او ویلي یې و، چې ژر تر ژره دې دغه پرېکړه لغوه کړي.

په ورته مهال نن پاکستانۍ رسنۍ عرب نیوز راپور ورکړی، چې د پاکستان د پولیسو چارواکي ویلي چې روان کال د پاکستان په ۷۵سلنه بریدونو کې افغانان ښکېل دي؛ خو دا هغه ادعاوې دي، چې طالبانو تل ردې کړې دي.

د پاکستان د بشري حقونو خپلواک کمېسیون د چهارشنبې په ورځ په یوه بیانیه کې چې پر اېکس ټولنیزې شبکې یې خپره کړې وویل:"د حکومت پرېکړه چې په ۳۰ ورځو کې دننه له یو میلیون څخه ډېر غیرقانوني مهاجرینو شړل، په دې دلیل چې دوی له ترهګرو او جنایي ډلو سره اړیکې لري. دا نه یوازې د رحم نشتوالی ښیي، بلکې د ملي امنیت په اړه لنډ لید او محدود نظر څرګندوي".

یاد کمېسیون زیاته کړې، چې د دغو کسانو ډېری هغه بې وزله او بې وطنه کډوال دي، چې له نسلونو راهیسې په پاکستان کې مېشت دي.

په بیانیه کې ویل شوي: «دا د منلو وړ نه ده، چې دوی د ځینو اشخاصو د غلطیو لپاره مسوول وګڼو. دوی اخلاقي حق لري چې دې هېواد کې پناه واخلي او له دوی سره دې له وقار او خواخوږۍ سره چلند وشي.»

د پاکستان د بشري حقونو کمېسیون وايي؛ هڅه کوي د پاکستان حکومت دې ته اړ کړي، چې دغه پرېکړه لغوه کړي او د ۱۹۵۱ میلادي کال د کډوالو کنوانسیون لاسلیک کړي.

د پاکستان پوځي او ملکي مشرانو په یوه غونډه کې چې د جمعې په ورځ د تلې میاشتې پر اومه نېټه له دوو ځانمرګو بریدونو وروسته جوړه شوې وه، تر یو میلیون زیاتو افغان کډوالو ته له هېواده د وتلو لپاره یوه میاشت مهلت ورکړ.

په بلوچستان کې د حضرت محمد ص د زوکړې پر مراسمو په برید کې ۵۵ کسان وژل شوي او په خیبر پښتونخوا کې په جلا جلا بریدونو کې لږ تر لږه پنځه کسان وژل شوي دي. د پاکستان د موقت حکومت د کورنیو چارو وزیر ویلي دي چې یو تن ځانمرګی بریدګر افغان وګړی و.

سرفراز بوګتي د سې شنبې په ورځ (د تلې په۱۱ مه) په یوه خبري غونډه کې زیاته کړه، چې د ۲۰۲۳میلادي کال له جنورۍ راهیسې په دغه هېواد کې د ۲۴ځانمرګو بریدګرو له ډلې ۱۴ یې افغانان دي.

د طالبانو غبرګون

طالب چارواکو هم د پاکستان د حکومت د دې پرېکړې په وړاندې چټک غبرګون ښودلی دی. د دې ډلې وياند ذبيح الله مجاهد دا پرېکړه "د نه منلو وړ" بللې او ويلي يې دي، چې افغانان نه بايد پر پاکستان د امنيتي ستونزو پړه وبلل شي.

د طالبانو د بهرنیو چارو مرستیال وزیر شیر محمد عباس ستانکزي هم خبرداری ورکړی، چې د افغان کډوالو د ویستلو په اړه د پاکستان پرېکړه له دغې ډلې سره د جګړې د پیل په معنا ده.

هغه ویلي دي، چې افغانانو په پاکستان کې د خپل ۴۵ کلنې استوګنې پر مهال کومه امنیتي ستونزه نه ده پېدا کړې، اوس څنګه «ترهګر» او د دغه هېواد امنیت ته ګواښ جوړ شول؟

په پاکستان کې د اټکل له مخې؛ ۱.۷۳ میلیونه افغان کډوال په ناقانونه توګه ژوند کوي. د پاکستان موقت حکومت دغو مهاجرو ته د نومبر تر لومړۍ نېټې وخت ورکړی، چې له دې هېواده ووځي؛ که نه نو دوی به په زوره بېرته واستول شي.

ښاغلي مسعود وویل: «پر طالبانو سخت سیاسي فشار هغه څه دي، چې موږ ورته اړتیا لرو؛ خو نه عملي کیږي.»

ظاهراً دا غونډه د چهارشنبې په ورځ د اروپا د پارلمان د محافظه کارانو او اصلاح غوښتونکو له پارلماني ډلې سره ترسره شوې.

دغې ډلې پر اېکس ټولنیزې شبکې د دغې غونډې انځورونه خپاره کړي او لیکلي یې دي چې د اروپا په پارلمان کې د ښاغلي مسعود د حضور هرکلی کوي او تر څنګ یې ولاړ دي.

د مقاومت جبهې مشر په دې وروستیو کې د خپل کتاب (زمونږ ازادي) خپراوي لپاره فرانسې ته سفر کړی و.

تر دې مخکې ښاغلي مسعود ویلي وو، چې د مقاومت جبهې خپل جنګي تاکتیکونه بدل کړي او پلان لري، چې خپل چریکي بریدونه زیات کړي؛ څو طالبان د خبرو اترو میز ته کیني.

ښاغلي مسعود ویلي وو، چې د مقاومت جبهه له کومې سرچینې پوځي مرستې نه ترلاسه کوي او په افغانستان کې د وسلو په شته زېرمو تکیه کوي.

د ملګرو ملتونو د راپور له مخې؛ په څه باندې دوو کلونو کې چې طالبان پر افغانستان واکمن دي، په دغه هېواد کې د القاعدې او داعش په څېر ترهګرې ډلې زیاتې شوې دي او همداراز پر ښځو د کار او زده کړې د سختو بندیزونو د لګولو تر څنګ ډېری افغان نارینه په ویره کې ژوند کوي.

د چاغي پولیسو رسنیو ته دغه پېښه تایید کړې او ویلي یې دي، چې یاده پېښه نن چهار شنبه ( د تلې ۱۲مه) مازیګر ناوخته هغه مهال رامنځته شوه، چې د ایف سي موټر د چاغي بازار په ډرم سیمه کې د ګزمې په حال کې و.

د پاکستان جیو نیوز ته پولیسو ویلي، چې په ټپیانو کې د یوه سرتېري روغتيايي حالت نازک دی او د پېښې په اړه پلټنې روانې دي.

تر دا مهاله د دغې پېښې مسوولیت کومې وسلوالې ډلې پر غاړه نه دی اخیستی؛ خو په بلوچستان کې د بلوچ بیلتون پالې ډلې ته نېږدې کانالونو په ټیلګرام کې دغه پېښه د دوی د ملګرو کار بللی.

په پاکستان کې د امنیتي څېړنو مرکز د تېرې یکشنبې په ورځ خبر ورکړی و، چې په پاکستان کې د امنیتي ځواکونو وروستي تلفات په تېرو اتو کلونو کې بې ساري دي.

په پاکستان کې د چاودنو او بریدونو له زیاتېدو وروسته پاکستاني چارواکو ادعا وکړه، چې د پاکستان د ناامنیو په پېښو کې افغانان لاس لري، خو طالبانو بیا دا ادعا رد کړې ده.

ایرنا خبري اژانس په یوه راپور کې لیکي، چې ابراهیم رییسي د اسلامي وحدت په اوم نړۍوال کنفرانس کې نن چهار شنبه ( د تلې ۱۲مه) ویلي، چې له افغانستان څخه د امریکا وتل په اوسني عصر کې یو ښه فرصت دی.

هغه زیاته کړې، چې دا ‌مهال په افغانستان کې څه باندې ۳۵زره معلول کوچنیان ژوند کوي، چې دا د هغو کسانو د موجودیت پایله ده، کومو چې د بشري حقونو دعوې کولې.

ابراهیم رییسي وویل : “شل کاله امریکا په افغانستان کې وه، کورونه یې وران کړل، ښځې او نارینه یې ووژل، دوی له ویجاړۍ پرته ګټه نه ده رسولې”.

نوموړي پر طالبانو غږ کړی، چې له دغه فرصت څخه دې ګټه واخلي او په افغانستان کې دې د ټولو قومونو او مذهبونو حقونو ته درناوی وکړي.

رییسي په افغانستان کې د طالبانو له خوا پر ښځو د لګېدلو بندیزونو په اړه څه نه دي ویلي؛ زیاته کړې یې ده، چې قومي، مذهبي او ژبني تعصبات د شخړو او جګړو پرته بله پایله نه لري.

همداراز نوموړي د اسلامي مذهبونو د نږدې والي نړۍواله شورا په استازیتوب د افغانستان په روانې کشالې کې د هر اړخیزې همکارۍ اعلان هم وکړ.

تر دا مهاله امریکايي چارواکو د ایران د ولسمشر د دغه ډول څرکندونو په اړه څه نه دي ویلي او نه هم طالبانو د ایران د ولسمشر له خوا د اسلامي مذهبونو د نږدې والي نړۍوالې شورا د همکارۍ په اړه رسنیو ته څه ویلي دي.

د یادونې وړ ده ، چې په ۲۰۲۱ کال کې له افغانستان څخه د بهرنیو ځواکونو له وتلو وروسته د ایران ولسمشر په یوې خبري غونډې کې په افغانستان کې د امریکا د ماتې اعلان وکړ.