د سپینې ماڼۍ د ملي امنیت سلاکار ویلي، امریکا له افغانستانه د دې لپاره وتلې چې له روسیې او چین سره مقابلې ته چمتو شي. جیک سالیوان زیاتوي، دا پرېکړه افغانانو او امریکايي ځواکونو ته ستونزمنه وه، خو له راتلونکو ګواښونو سره د مخ کېدو لپاره امریکا ته اړینه وه، چې د وتلو تصمیم ونیسي.
دغه امریکايي چارواکي په دې وروستیو کې فارن افیرز یا د بهرنیو چارو په مجله کې له افغانستان څخه د امریکا د وتلو د پرېکړې د لاملونو په اړه په یوه یادښت کې لیکلي، چې په ۲۰۰۸ او ۲۰۱۴ کلونو کې پر ګرجستان او اوکراین د روسیې بریدونه او همدارنګه د چین د پوځي ځواکونو ناڅاپي پیاوړتیا د دې لامل شوه، چې امریکا خپله دفاعي تګلاره بدله کړي.
د سپینې ماڼۍ د ملي امنیت سلاکار په خپل یادښت کې ویلي، چې د جوبایډن موخه له افغانستانه د خپل هېواد د پوځي ځواکونو اېستل او د هېواد تر ټولو اوږدې جګړې ته د پای ټکی اېښودل دي، چې له شته واقعیتونو سره پکې د واشنګټن د دفاعي سیاستونو پلي کول او له سترو قدرتونو -چین او روسیې- سره د مقابلې لپاره چمتووالی هم شامل دی.
ښاغلي سالیوان د ۲۰۲۲ کال په فبروري کې پر اوکراین د روسیې برید ته په اشارې سره لیکلي، چې که امریکا په افغانستان کې جګړې ته دوام ورکړی وی، نو امکان موجود و، چې امریکا به لا هم په دې سیمه کې بوخته وه او د اوکراین په جګړه کې به یې اغېزناک تمرکز نه شو کولی.
دغه امریکايي چارواکي زیاته کړې، چې له افغانستان څخه د امریکا له وتلو سره - سره دغه هېواد خپلو پوځي عملیاتو ته دوام ورکوي، چې له امله یې په کابل کې د ایمن الظواهري ووژل شو او په سومالیا ،سوریې او نورو ځایونو کې د ترهګرو ډلو فعالیتونه په نښه شول .
هغه څرګنده کړه چې له دې ستراتیژۍ سره امریکا په اوږدمهاله جګړو کې له ښکیلتیا ډډه کولی شي او دا د امریکا په وړاندې د ګواښونو د کمولو په برخه کې ګټور ثابتېدی شي.
نوموړي د امریکا په مقابل کې د چین د ګواښونو په اړه ویلي، چې په دې وروستیو لسیزو کې د امریکا د مهمو منرالونو لپاره د اکمالاتو لړۍ په زیاتېدونکي ډول په هغو نه اټکلېدونکو بهرنيو بازارونو پورې تړلې ده، چې ډېری یې د چین په واک کې دي.
هغه په خپله يادونه کې له چين سره د اړيکو د چينلونو پر جوړولو او د کړکېچ او ټکرونو د مخنيوي لپاره د ډېپلوماتيکو اړيکو پر پياوړتيا ټينګار وکړ.
د سپینې ماڼۍ امنیتي سلاکار زیاته کړې، چې امریکا باید د حساسې ټېکنالوجۍ په ساتنه او په دې برخه کې پر چین د تکیه کمولو ته پام وکړي.
د رویټرز په حواله؛ د غزې د روغتیا وزارت د سې شنبې په ورځ (د اکټوبر په ۲۴مه) وویل، چې د اسراییل په شپنیو هوایي بریدونو کې له ۷۰۰ زیات فلسطینیان وژل شوي دي.
اسراییل چې د حماس د جنګیالیو د ځپلو لپاره د هوايي عملیات پیل کړي او د اکټوبر له اومې نېټې یې پر غزې خونړي حیرانوونکي بریدونه کړي، دا په تېرو ۲۴ ساعتونو کې تر ټولو لوړه مرګ ژوبله ده.
اسراییل ویلي، چې په محاصره شوې سیمه کې یې د حماس لسګونه جنګیالي وژلي؛ خو زیاته کړې یې ده، چې حماس اسلامي ډلې د له منځه وړلو لپاره به یې جګړه اوږد مهاله شي.
د اکټوبر په اومه حماس د اسراییل په سویلي برخو برید وکړ او له امله یې ۱۴۰۰ کسان چې ډېری یې ولسي خلک وو ووژل، د حماس د برید په ځواب کې د غزې تړانګه د اسراییل د سختو بریدونو لاندې راغله.
مرستندویه سازمانونو په غزه کې د بشري ناورین د رامنځته کېدو خبرداری ورکړ؛ خو د فرانسې ولسمشر امانویل مکرون اسراییل ته تللی او له دې هېواده یې خپل ملاتړ اعلان کړی.
هغه د اسراییل لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو سره په کتنه کې وویل، فرانسه له حماس سره په جګړه کې له اسراییل سره «اوږه په اوږه» ولاړه ده. هغه زیاته کړه چې «له قوانینو پرته» جګړه باید ونه شي.
ملګرو ملتونو هم له اسراییل وغوښتل، چې غزې ته د لا زیاتو مرستو د داخلېدو اجازه ورکړي او ویلي یې دي، چې دې مرستو تر اوسه د ځپل شویو خلکو د اړتیا یوه کوچنۍ برخه پوره کړې ده.
د امریکا پخواني ولسمشر د غزې په تړانګه کې پر فلسطینیانو د اوبو، خوړو، او برېښنا پرېکولو غبرګون ښودلی.
هغه وویل چې ښايي په غزه کې د اسراییل ځینې کړنې له اسراییل نړۍوال ملاتړ کمزوری کړي.
ملګرو ملتونو دې ته په اشارې چې سيمې ته د مرستې رسولو پر مهال به یې کارکوونکي خوندي وي یا نه وویل، چې د اسراییل او حماس له جګړې لسیزې تېریږي او تل په دې خونړيو بریدونو کې د اوربند امکان په ځنډ لیدل شوی.
د غزې د روغتیا وزارت ویلي، چې د اکټوبر له اومې نېټې راپه دې خوا د حماس تر ولکې لاندې سیمو کې د اسراییل د بریدونو په پایله کې د۲۳۶۰ ماشومانو په ګډون لږ تر لږه ۵ زره ۷۹۱ تنه فلسطینیان وژل شوي دي.
یوازې په تېرو ۲۴ ساعتونو کې ټولټال ۷۰۴ تنه وژل شوي دي.
د دغه وزارت ویاند اشرف القدره ویلي، دا په تېرو دوه اونیو کې چې اسراییل پر غزې بریدونه کړي، په تېرو ۲۴ ساعتونو کې د مرګ ژوبلې تر ټولو زیات شمېر دی.