د اقلیم د بدلون په اړه د ملګرو ملتونو ۲۸م کنفرانس په دوبۍ کې پیل شو

د جیو نیوز د راپور له مخې؛ هغه د پنجشنبې په ورځ په خپله وینا کې د پاکستان او بلوچستان د پرمختګ په هکله ویل چې بلاول بوټو به د ځوانانو او راتلونکي مشر وي او ملاتړ یې پکار دی.

د اصف علي زرداري په خبره؛ بلاول او اصفه به د پیپلز ګوند له مینوالو سره له پاکستان څخه ستر هېواد جوړ کړي.

د هغه په خبره؛ خلک اوس هم بلاول په دې پېژني چې هغه به د پاکستان تر ټولو کم عمره لومړی وزیر جوړ شي.

د پاکستان راتلونکې ټولټاکنې د راتلونکې فیبرورۍ پر اتمه نېټه کېږي.

د عمران خان په مشرۍ تحریک انصاف ګوند چې مشران یې له مختلفو دوسیو سره مخ دي، د دې سیالۍ ډګر یې تر ډېره پیپلز او مسلم لیګ نواز ګوندونو ته پرېښودلی دی.

روسیې په دغه برید کې له شپږو اېس- ۳۰۰ توغنديو کار اخیستی دی. 

په همدې حال کې روسي هوايي ځواک د شهید نومي بې پیلوټه الوتکو پر مټ د اوکراین په بېلابېلو سیمو بریدونه کړي دي.

د لومړنيو راپورونو له مخې؛ په راکټي بریدونو کې ټپیانو شویو کې څلور ماشومان هم شامل دي.

برید کې د استوګنې یو بلاک، نهه کورونه، د پولیسو دفتر، یو شمېر موټرونه او تمځایونه زیانمن شوي دي.

څلور کسان لا هم د زیانمن شویو کورونو د خاورو او خځلو لاندې بند پاتې دي.

په دونیتسک کې لومړۍ کرښې ته څیرمه په ملکي سیمو په مکرر ډول د روسیې توپچي او توغندیو بریدونو کیږي چې ډیری وخت په دغو بریدونو کې ملکي خلکو مرګ ژوبله اوړي.‌

د حماس یوه چارواکي د پنجشنبې په ورځ د فرانسې خبري اژانس ته ويلي، چې لس اسراییلیان به خوشې شي. له دې وړاندې ویل شوي وو، چې اته سراییلیان به خوشې شي؛ مګر د یرغمل شویو د خوشې کولو په شمېر کې زیاتوالی راغلی.

تر دې مخکې دغې ډلې ویلي وو، چې روسیه پر حماس فشار راوړي چې د اوربند پرمهال لا ډېر روسي وګړي خوشې کړي.

د خوشې کېدونکو اسرایيليانو په ډله کې یو ماشوم شپږ ښځې او د وژل شویو يرغملو درې جسدونه هم شامل دي.

د حماس له خوا د خوشې کېدونکو کسانو په اړه معلومات وروسته له هغه خپاره شول، چې د پنجشنبې لپاره د اوربند د غځېدو توافق د قطر د بهرنیو چارو وزارت له خوا د چهارشنبې ورځې اوربند له ختمېدو څو شیبې مخکې اعلان شو.

قطر د اوربند په خبرو کې منځګړیتوب کوي.

دغه اوربند به د لومړنۍ پنځه ورځې اوربند په شرایطو غځول کیږي او هره ورځ د لس اسراییلي یرغملو په بدل کې به د اسراییل په زندانونو کې بند ۳۰ فلسطینيان خوشې کیږي.

اسرايیل ویلي دي، چې اوربند به ترهغې وغځول شي تر څو چې حماس د یرغمل شویو کسانو د خوشې کولو لړۍ ته دوام ورکړي او که دغه ډله د یرغملو د خوشې کولو لړۍ ودروي نو دوی به بېرته پر غزې بمبارۍ پیل کړي.

حماس په وروستني ځل د یو بل امریکايي په ګډون ۱۴ یرغمل شوي کسان خوشې کړل.

په ټولیز ډول د اوربند په ترڅ کې د دوه ګوني تابعیت لرونکو په ګډون ۷۳ اسراییلیان او ۲۴ بهرني وکړي خوشې شوي دي.

پر اسراییل د حماس د اکټوبر د اوومې نېټې په ناڅاپي برید کې تر ۱۲۰۰ ډېر اسراییلیان وژل شوي او ۲۴۰ نور د حماس له خوا یرغمل شوي وو.

له دغه برید وروسته اسراییل پر غزې تړانګه هوايي او ځمکني بریدونه پیل کړل چې په پایله کې یې تر ۱۳۳۰۰ زیات فلسطینیان ووژل شول.

خو سرفراز بګټي د پنجشنبې په ورځ اسلام اباد کې خبریالانو ته وویل، چې د ورکو کسانو کمېسیون د ۲۵ کسانو د موندلو په هکله خپل راپور محکمې ته وړاندې کوي.

د پاکستان ستره محکمه وايي، که حکومت تر راتلونکې جنورۍ پورې ټول ورک بلوڅان و نه موندل؛ نو لومړي وزیر کورنیو او دفاع وزیرانو پر ضد به شکایتونه درج کړي

د حکومت وکيل پرون سترې محکمې ته ویلي و، چې تر اوسه پورې ۲۲ نا درکه شوي بلوڅان موندل شوي؛ خو ۲۸ نور یې لا تر اوسه معلوم نه دي.

د سترې محکمې قاضي محسن اختر کياني چې د ورکو بلوڅانو د کورنیو عریضې یې کتلې، وويل چې عدالت د دې پروا نه کوي چې د محکمې پایلې به څه وي.

د هغه په خبره، له پلټنو داسې ښکاري چې حکومت په دې برخه کې سم راپور نه دی ورکړی او زیاته ناغېړي یې کړې ده.

هغه وویل، چې حکومت ته په کار دي د نادرکه وګړو په موندلو کې هلې ځلې وکړي او له هغوی پاتې کورنیو سره باید لازمې مرستې وکړي.

د حکومت له اړخه لوی څارنوال منصور اعوان په عدالت کې وویل، چې حکومت د لادرکه کسانو د موندلو لپاره کميسون جوړ کړی او په دې کې پرمختګ هم شوی.

هغه وويل، چې مرکزي حکومت ته بايد نور وخت هم ورکړل شي چې په دې اړه د صوبايي حکومتونو سره سلا مشورې وکړي.

پخوانی لومړی وزیر شهباز شریف هم د تېر کال په سپټمبر میاشت کې په ورته یوه قضیه کې د اسلام اباد سترې محکمې ته حاضرشوی و.

هغه به محکمه کې د بې درکه شویو کسانو په پیدا کولو کې د هر راز مرستې او همکارۍ ژمنه کړې وه.

لنډمهاله لومړي وزیر انوارالحق کاکړ تېره مياشت ادعا وکړه، چې د ملګرو ملتونو د یوې فرعي کمېټې د اټکل له مخې په بلوچستان کې شاوخوا ۵۰ کسان په زوره تري تم شوي دي؛ خو هغه ویلي و چې تر ډېره یو شمېر خلک او بنسټونه په دې برخه کې پروباګنډ هم کوي.

د طالبانو "د چاپېریال ساتنې ملي ادارې" دې غونډې ته د دوی د استازي پر نه بللو نن اعتراض کړی او لیکلي یې دي، چې د اقلیم بدلون ناسته نړیوالو عملي اقداماتو ته اړتیا لري.

په خبرپاڼه کې راغلي، چې د اقلیم بدلون د افغانستان د خلکو اقتصادي او ټولنیز وضعیت خراب کړی او بې موسمي ورښتونو او سختو سېلابونو ورته ډېر ځاني او مالي زیانونه اړولي دي.

د طالبانو تر کنټرول لاندې د افغانستان د چاپېریال ساتنې ادارې په خپله اعلامیه کې لیکلي، چې د دې ډلې استازي د «سیاسي دلایلو له مخې» د ملګرو ملتونو د اقلیم بدلون په غونډه کې له ګډون څخه منع شوي دي.

دې ادارې له ملګرو ملتونو غوښتي، چې له «سیاسي ملحوظاتو پرته» له افغانستان سره خپلو مرستو ته دوام ورکړي او په نړیوالو غونډو کې د دې ډلې د استازو د ګډون ډاډ ور کړي.

په دوبۍ کې د ملګرو ملتونو د اقلیمي بدلون په غونډه کې به د نړۍ هېوادونه د اقلیم د بدلون د مهارولو لپاره د یوه ګډ دریځ خپلولو هڅه وکړي، چې د فوسیلي سونتوکو نه کارولو ته د مهالوېش ټاکل او د ککړو سونتوکو د پرېښودو لپاره مخ پر وده هېوادونو ته مالي مرسته هم پکې راځي.

په جنیوا کې د افغانستان سفارت تر دې مخکې په متحده عربي اماراتو کې د ملګرو ملتونو د اقلیم په سرمشریزه کې د افغانستان پر ګډون ټینګار کړی و.

دغه سفارت ویلي، چې افغانستان د اقلیم د بدلون له امله تر ټولو زیات زیانمن شوی دی؛ خو د طالبانو د واکمنۍ له امله د ملګرو ملتونو په تېرو دوو ناستو کې ګډون نه دی کړی.