طالبانو یوناما د اسلامي احکامو په ناپوهۍ او د افغانانو عقایدو ته په سپکاوي تورنه کړه

نوموړی وايي، د یادو ژغورل شویو کسانو روغتیايي حالت ښه دی او لومړنۍ مرستې ورسره شوې دي.

د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد له لوري په خپرو شویو ویډیوګانو کې یو طالب چارواکی وايي، یاده الوتکه د ټایلنډ څخه د روسیې په لوري روانه وه چې د تخنیکي ستونزو له امله په بدخشان کې وغورځېدله.

دغه طالب چارواکی په خپلو خبرو کې وايي دوه ورځې یې د پلټنې عملیات ترسره کړل او د ژغورنې عملیاتو په لړ کې یې تېره شپه یاد کسان وموندل چې څلور کسان پکې ژوندي او دوه تنه یې مړه شوي وو.

تر دې وړاندې طالبانو ویلي وو چې یاده الوتکه له هندوستان څخه د روسیې په لور روانه وه او په بدخشان ولایت کې غورځیدلې وه.

همدارنګه د طالبانو کډوالو چارو وزارت وايي، تېره ورځ ۳۶ کورنۍ افغان کډوال د تورخم له لارې په جبري ډول له پاکستانه ستانه کړل شوي دي.

د دغه وزارت د معلوماتو له مخې د یادو کورنیو د ټولو غړو شمیر ۱۷۸ تنه دی.

د طالبانو کډوالو چارو وزارت وايي افغانستان ته تازه راستانه شوي دغه کډوال یې د ملګرو ملتونو عالي کمیشنرۍ او د کډوالو نړیوال سازمان ته د مرستو ترلاسه کولو په موخه ور پيژندلي دي.

همدارنګه د طالبانو کډوالو چارو وزارت ویلي چې له شلو زرو څخه ډیرو هغو کورنیو سره چې په جبري ډول له ګاونډیو هیوادونو څخه راستنې شوې او له داخلي بیځایه شويو سره د خوراکي توکو، ژمنیو جامو، نغدو پيسو او روغتیايي کڅوړو مرسته هم کړې ده.

دا په داسې حال کې ده چې څو ورځې وړاندې پاکستاني رسنیو راپور ورکړی و، چې د ۲۰۲۴ کال د جنورۍ میاشتې تر ۱۸ نېټې پورې له پاکستانه د ستنو شویو بې اسناده افغانانو شمیر ۴ لکه ۷۰ زره او ۹۹۹ تنو ته رسېدلی دی.

د پاکستان د ګمرک یوه چارواکي افغانستان انټرنشنل پښتو څانګې ته ویلي چې په تېرو لسو ورځو کې چې د تورخم دروازې د پرانیستلو په برخه کې چې کومې ناستې او خبرې شوې ټولې بې پایلې دي.

تېره ورځ پاکستاني رسنیو راپور ورکړی و چې شاوخوا ۹۰ لارۍ له کینو، کچالو او نورو توکو بار وې، د شبنې په ورځ بېرته له مالونو ډکې پېښور ته راستنې شوې دي.

سرچینې وايي، د اسلام اباد او طالبانو تر منځ په یو لړ سیاسي مسلو د مخالفتونو له امله دغه لویه لاره یوازې د سوداګریزو چارو په وړاندې تړل شوې چې زیان یې هم یوازې سوداګرو ته رسیږي.

د حکیم شینواري په نوم د یوې لارۍ موټر چلوونکی افغانستان انټرنشنل پښتو څانګې ته وايي، چې د لارې تړل کېدو له امله نه کورته تللی شي او نه هم سفر ته اجازه ورکړل کیږي: «ګاډی مې بار ولاړ دی، مالک راته وايي ورسره پاتې شه لاره خلاصیږي، خو دلته نه لاره خلاصیږي او نه کورته ترې تللی شم، ډیر انتظار نور نه کیږي څه وکړو، حکومتونه دې خپلې مسلې حل کړي، زموږ لاره دې نه بندوي.»

د دواړو خواوو متقابل عمل د دې لامل شوی چې د افغانستان او پاکستان تر منځ په دغه مهمه لاره باندې له یوې اوونۍ زیاتې مودې راهیسې سوداګریزې چارې ودرول شي.

د پاکستان ګمرک یوه چارواکي مجیب الله شینواري رسنیو ته ویلي، چې په تورخم کې د سوداګریزو فعالیتونو د ټکني کېدو له امله سوداګرو ته میلیارډونه پاکستانۍ کلدارې زیان رسېدلی دی.

هغه خبرداری ورکړی چې ښايي په دې سره پاکستاني توکي په افغان مارکېټ خپل ارزښت له لاسه ورکړي، ځکه چې يو شمېر افغان سوداګرو تېره اوونۍ له خپلو ايراني سيالانو د اړينو توکو د واردولو غوښتنه کړې ده.

د (ډبلیو ايچ او) په وینا د جاپان د همکاریو نړیوال سازمان (جایکا) سره به د ساري ناروغیو په دغه ګډه پروژه کې له ۷۶ زره څخه زیاتو افغانانو ته خدمات وړاندې کړي.

د روغتیا نړیوال سازمان د دوشنبې په ورځ د (مرغومي۲مه) نېټه پر خپله ایکس پاڼه لیکلي چې، په افغانستان کې د روغتیا نړیوال سازمان استازي ډاکټر لوو داپینک د جاپان د همکارۍ نړیوال سازمان سره د ۶،۹ میلیونو امریکايي ډالرو ګډه پروژه په جاپان کې لاسلیک کړه.

د روغتیا نړیوال سازمان وايي، په دغه ګډه پروژه کې به په افغانستان کې د ساري ناروغیو د اغېزو د مخنیوي او کمولو په برخه کې له ۷۶ زره څخه ډیر کسانو ته خدمتونه وړاندې کړي.

د جاپان د همکاریو نړیوال سازمان استازي کیوشي امادا د یادې ګډې پروژې د لاسلیک پرمهال ویلي: «زه هیله لرم چې دا پروژه به د میندو، ماشومانو او نورو په ګډون د خلکو روغتیا ته اغیزمنه تمامه شي او د دوی ژوند به خوندي کړي چې په افغانستان کې له بشري امنیت سره مرسته وکړي.»

د روغتیا نړیوال سازمان ویلي، د جاپان او د روغتیا نړیوال سازمان تر منځ ګډې هڅې په افغانستان کې د روغتیایي خدمتونو وړاندې کولو او د ساري ناروغیو سره د مبارزې په برخه کې د همکارانو دوامداره ژمنې څرګندوي.

د دوی په خبره نوې پیاوړې شوې ملګرتیا به د افغانستان د خلکو لپاره په یوه خوندي او سالمه راتلونکې کې مرسته وکړي.

طالب چارواکي وايي، د طالبانو د مشر ملا هبت الله د حکم له مخې به د افغانستان په هره ولسوالۍ کې له دریو څخه تر لسو پورې دیني مدرسې جوړې شي.

واک ته د طالبانو تر رسیدو وروسته، د ميليونونو ډالرو په لګښت ډېر جوماتونه او ديني مدرسې جوړې شوې او لا هم جوړېږي.

د طالبانو کډوالو او بېرته راستنېدونکو چارو وزير خليل الرحمن حقاني د مرغومي نهمه، د پکتيا په يوه جهادي مدرسه کې وويل، چې ديني مدرسې بايد يوازې د ديني مسايلو په تدريس پورې محدودې نه شي.

ښاغلي حقاني وویل چې په ښوونځیو کې باید د دیني زده‌کړو ترڅنګ جهادي او نظامي فکر ته هم کاروشي.