طالبانو د 'افغان ټرانس' ریل پټلۍ پروژې د تخنیکي مطالعې د پیل هوکړه لاسلیک کړه

د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزارت ویاند عبدالسلام جواد د سې شنبې په ورځ د (کب لومړۍ) نیټه ویلي، چې یاد شمېر هوکړه لیکونه په بېلابېلو برخو کې له منځنیو او کوچنیو متشبثینو سره د ۵۴ میلیونه او ۵۳۷ زره ډالرو په ارزښت لاسلیک شوي دي.

د نوموړي په خبره، د دغو پروژو کارونه د هېواد په ۲۵ ولایتونو کې د عملي کېدو په حال کې دي او په ترڅ کې یې ۶۴۱ زره کسانو ته پکې د کار زمینه هم برابره شوې ده.

ښاغلي جواد دغه څرګندونې له ۲۲ موسسو سره د څه باندې درې نیم میلیونه ډالرو په ارزښت د همکاریو د هوکړه لیکونو له لاسلیک وروسته کړي دي.

پر افغانستان د طالبانو له واکمنۍ وروسته ډیر شمېر کورنۍ پانګې له افغانستانه وتلې دي چې له امله یې زرګونه کسان وزګار شوي او له سختو اقتصادي شرایطو سره مخامخ دي.

که څه هم د طالبانو حکومت د نړۍ د هیڅ یوه هېواد له لوري په رسمیت نه دی پېژندل شوی، خو د طالبانو اداره بیا په افغانستان کې د پانګونې د زمینو له برابرولو سره سره هڅه کوي په نړیواله کچه هم اقتصادي اړیکې پراخې کړي.

د یادولو وړ ده، چې د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزارت سرپرست څه موده مخکې ویلي و، چې د هند، چین، پاکستان او د سیمې د یو شمېر نورو هېوادونو په ګډون د نړۍ له شپېتو هیوادونو سره د افغانستان سوداګریزې اړیکې ټینګې شوې دي.

د اسلامي همکاریو سازمان په افریقایي هېواد ګامبیا کې د افغانستان په اړه د یوې ناستې د ترسره کېدو خبر ورکړ. دغه سازمان د سې شنبې په ورځ (د کب لومړۍ) نیټه وویل، چې د افغانستان وضعیت به د دې ناستې له لومړیتونو څخه وي.

د اسلامي همکاریو سازمان په اېکس ټولنیزه پاڼه د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره زیاته کړې، چې په دې ناسته کې د افغانستان په چارو کې ددغه سازمان ځانګړی استازی طارق علي بخیت هم برخه اخلي.

د خبرپاڼې له مخې، طارق علي بخیت د دوحې ناستې په څنډه کې د افغانستان لپاره د یو شمېر هېوادونو له ځانګړو استازو سره هم کتلي دي.

خبرپاڼه زیاتوي، چې په دې کتنه کې نوموړي له افغانستان سره د اسلامي همکاریو د سازمان پر ژمنو او له طالب چارواکو سره پر رغنده خبرو ټینګار کړی دی.

په خبرپاڼه کې راغلي، چې ټاکل شوې د اسلامي همکاریو د سازمان (د بهرنیو چارو د وزیرانو شورا) تر نامه لاندې بله غونډه په کامرون کې جوړه شي.

د دې غونډې د ترسره کېدو د کره وخت په اړه څه نه دي ویل شوي.

د افغانستان په اړه د دوحې ناسته د یکشنبې او دوشنبې په ورځو د بېلابېلو هېوادونو د استازو په حضور کې جوړه شوه. د ملګرو ملتو سرمنشي په دې ناسته کې ټینګار کړی چې د دغه سازمان غونډې ګټورې وې.

د اسلامي همکاریو سازمان په تېره لیندۍ میاشت د افغانستان په چارو کې د امریکا د ځانګړي استازي ټام ویسټ په شتون کې د بشري مرستو او د کډوالو، ښځو او نجونو د وضعیت په اړه غونډه وکړه.

د پخواني ولسمشر حامد کرزي د دفتر پخوانی مشر عبدالکریم خُرم وایي، چې افغانستان باید د جګړو د ډګر پر ځای د ختیځ او لویدیځ ترمنځ د همکارۍ په ډګر بدل شي.

عبدالکریم خُرم د سې شنبې په ورځ (د کب لومړۍ) نېټه په خپله اېکس پاڼه د افغانستان په اړه د دوحې ناستې د ارزښت په اړه لیکلي؛ دا ناسته د دې ښکارندویي کوي چې افغانستان نړۍ ته ارزښت لري.

د نوموړي په خبره؛ که څه هم په دې ناسته کې د سیمې او لودېځوالو ترمنځ اختلافي ټکي وو، خو د ترهګرۍ د ودې، افراطیت ،د نشه یي توکو د قاچاق او تولید د مخنیوي ترڅنګ د ټولګډونه حکومت د جوړېدو، د ښځو د حقونو او د نړۍ په سیاست او اقتصاد کې د افغانستان د ادغام په اړه سره په یو نظر ول.

ښاغلی خُرم زیاتوي، افغانستان باید له دغو ګډو مشترکاتو څخه په خپله ګټه کار واخلي او په دې برخه کې د حکومت رول مهم دی.

د دوحې ناسته د دوو ورځو لپاره د ملګرو ملتونو د سرمنشي په کوربتوب د شاوخوا ۲۵ هېوادونو د استازو په ګډون د تړلو دروازو تر شا ترسره شوه.

د یادولو ده، چې انټونیو ګوټرېش د دوحې له ناستې وروسته نن پر خپلې اېکس پاڼې لیکلي، چې نړېواله ټولنه باید خپلو فشارونو ته دوام ورکړي؛ تر څو ډاډ ترلاسه کړي چې د ټولو افغانانو اړتیاوې او حقونه د اصلي چارواکو مرکزي لومړیتوب دی.

د طالبانو کډوالو او راستېدونکو چارو وزارت تېره ورځ دوشنبه د (سلواغې۳۰مه) په اېکس پاڼه لیکلي چې د یکشنبې ورځ د افغان کډوالو دغه ۱۴۲۵ تنه چې کورنۍ چې هم پکې شاملې وې د هرات ولایت د اسلام کلا بندر له لارې هيواد ته راستانه کړل شوي دي.

د وزارت د معلوماتو له مخې په دغو کډوالو کې ۴۶ تنه بې سرپرسته ماشومان هم وو چې د دوی د کورنیو د موندلو په موخه په هرات کې د وارچاېلډ موسسې ته وروپېژندل شول.

د دغه وزارت د خبر له مخې‏ د اسلام کلا د سرحدي امر د معلوماتو پر بنسټ، په يادوشويو کسانو کې، ۳۰۳ تنه اړمن وپېژندل شول او د مرستو د ترلاسه کولو په موخه د کډوالو نړیوال دفتر او خوړو نړېوال سازمان دفترونو ته وروپېژندل شول.

تېره اوونۍ هم له ايران څخه یو زر او ۶۱۴ تنه افغان کډوال چې په دوی کې کورنۍ او مجرد کسان شامل و د هرات ولایت اسلام کلا او نیمروز له پولو څخه په خپله خوښه او زور را اړول شوي وو.

هماغه تېره اوونۍ د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت ویلي و، چې په تېرو دوو اوونیو کې له ګاونډیو هيوادونو ایران او پاکستانه له ۵۰ زره زیات کډوال افغانستان ته راستانه شوي دي.

د دغه وزارت وياند عبدالمطلب حقاني ویلي د دغو کډوالو له ډلې څه باندې ۴۵ زره یې له ایران او شاوخوا پنځه زره کډوال له پاکستانه هيواد ته راستانه شوي چې د کډوالو اړوند مرستندویه سازمانونو ورسره لومړنۍ مرستې کړې دي.

ډاکتر فضل محمود فضلي نن دوشنبه (د کب لومړۍ) پر خپلې اېکس پاڼې په دوحه کې د افغانستان په اړه د ملګرو ملتونو وروستۍ غونډې ته اشاره کړې او لیکلي یې دي، چې بهرني دولتي او غیر دولتي سازمانونه د افغانستان ستونزې نه شي حلولی.

د پخواني جمهوري دولت د چارو ادارې پخواني مشر ویلي، چې له روانې "انزوا او اختناق" څخه د راوتلو غوره لار دا ده، چې ملي او وطنپاله خلک د یو فکر په اساس یو بل ته لاس ورکړي او بیا د هېواد په داخل کې په خپلواکه توګه حاکمه ډله چلنج او په ضد یې اقدام وکړي.

نوموړي زیاته کړې: "په اصل کې دا اوسنۍ استبدادي حاکمه ډله ده، چې افغانستان یې په نړۍ کې منزوي او افغانان یې یرغمل کړي دي".

ښاغلي فضلي ویلي، چې ملګري ملتونه به په دوامداره توګه د یوې قراردادي موسسې په توګه د خپلو مهمو غړو هېوادونو په "فرمایش" وخت ناوخت د افغانستان په اړه ځیني کنفرانسونه او ناستې کوي او د تمویلونکو هېوادونو رسنۍ به په لویه کچه پوښښ ورکوي.

د نوموړی وايي: "که په تېرو درې نیمو لسیزو کې د هېواد په اړه د دغه سازمان رول ته متوجه شو، له بده مرغه د دغه سازمان ناستې د افغانانو په بدبختۍ تمامي شوي دي. هغه کسان چې فکر کوي دا کنفرانسونه به هېواد له انزوا څخه را وباسي او د بهرنیانو په مرسته به حاکمې ډلې سره د تعامل لار ومومي، منطقي نه ښکاري."

ښاغلی فضل محمود فضلي چې د جمهوري نظام له سقوط وروسته په رسنیو کې ډېر کم راښکاره کیږي، د لومړي ځل لپاره د ملګرو ملتونو پر غونډې نیوکه کړې او افغانان یې د طالبانو له خوا یرغمل شوي بللي دي.

ټاکل شوې وه، چې د دوحې په غونډه کې د افغانستان لپاره د ملګرو ملتونو ځانګړی استازی وټاکل شي؛ خو یاده غونډه د بندو دروازو تر شا د طالبانو په نه موجودیت کې ترسره شوه او استازی ونه ټاکل شو.

بل خوا د ملګرو ملتونو سرمنشي انتونيو ګوترش په دوحه کې په خپله وينا کې په اخطاريه ډول وويل؛ هیله من دی، چې د ملګرو ملتونو او طالبانو ترمنځ خبرې به د «جلاکېدو» لامل نه شي.

د دوحيې ناسته د ملګرو ملتونو د عمومي منشي په کوربه توب جوړه شوې وه، چې د افغانستان د مدني ټولنې په استازيتوب پنځه کسانو ته بلنه ورکړل شوې وه.

د ملګرو ملتونو عمومي منشي د افغانستان د مدني ټولنې او نورو خلکو غږ اورېدل «مهم» وبلل.