طالبان وايي، ایراني سرحدي چارواکو سره د سرحدي ستونزو په له منځه وړلو موافقه کړې

د طالبانو ۲۰۷ الفاروق قول اردو ویاندوايي، چې له ایراني سرحدي چارواکو سره تر یوې غوڼډې وروسته د سرحدي ستونزو د له منځه وړلو په اړه موافقه کړې ده.

د طالبانو ۲۰۷ الفاروق قول اردو ویاندوايي، چې له ایراني سرحدي چارواکو سره تر یوې غوڼډې وروسته د سرحدي ستونزو د له منځه وړلو په اړه موافقه کړې ده.
غزت الله سعید د طالبانو تر کنټرول لاندې باختر خبري اژانس ته ویلي، چې د ایراني سرحدي چارواکو سره یې د تهانه تپې سیاه ته نږدې د سړک جوړولو او په اسلام قلعه ګمرک کې د طالب جنګیالیو او د دوغارون ګمرک کې د ایراني ځواکونو ترمنځ پر لانجو یې خبرې کړې دي.
نوموړي ویلي، چې دواړو لورو په دغه غوڼډه کې د سرحدي ستونزو د هواري په اړه موافقې ته رسیدلې؛ خو د موافقې د جزییاتو په اړه یې کوم معلومات نه دی ورکړی.
طالبان ګاونډیو هېوادونو ته اجازه نه ورکوي، چې د دوی له موافقې پرته په سرحدي سیمو ساختماني چارې ترسره کړي او دغه چاره تر ډېره د طالبانو او ګاوډیو هېوادونو د ځواکونو ترمنځ د نښتو لامل کیږي.
په دې وروستیو کې څو ځلې د طالبانو د جنګیالیو او ایراني ځواکونو ترمنځ نښتې رامنځ ته شوي دي او ایراني چارواکو د طالبانو د نه مسلکيتوب نه سر ټکولی دی.


د طالبانو د احصایې او معلوماتو اداره وايي؛ د تېر کال په پرتله سږ په سلواغې میاشت کې د افغانستان د صادراتو او وارداتو کچه لوړه شوې ده. د دې ادارې د معلوماتو له مخې؛ د څه باندي ۱۳۴ ميليونه ډالرو په ارزښت صادرات او څه باندي ۷۹۳ میليونه دالرو په ارزښت واردات شوي دي.
د طالبانو د احصايې او معلوماتو ادارې نن دوشنبه په يوې خبرپاڼه کې ويلي، چې د ۱۴۰۲ کال په سلواغې مياشت کې د ټولو صادراتو ارزښت ۱۳۴.۱ ميلونه ډالرو ته رسيږي، چې د تېر کال د سلواغې مياشتي د صادراتو ارزښت په پرتله ۴۲.۶ مېليونه ډالره زياتوالی ښيي.
د همدې ادارې په خبرپاڼه کې راغلي، چې د روان ۱۴۰۲ کال د سلواغې په مياشت کې د وارداتو په برخه کې ۹۸،۹ ميليونه ډالره زياتوالی راغلی.
په داسې حال کې چې په ۱۴۰۱ کال د سلواغې په مياشت کې د وارداتو ارزښت ۶۹۴.۴ مېليونه ډالرو و.
د خبرپاڼې د معلوماتو له مخې؛ د روان کال په سلواغه مياشت کې تر ټولو زيات صادرات پاکستان، هند او متحده عربي اماتو ته شوي دي.
دوی وايي، چې تېر او سږ دواړه کلونه په همدې میاشت کې تر ټولو زیات واردات له پاکستان، ایران او چين هېوادونو څخه شوي دي.
د ځينو معلوماتو له مخې، چې پخواني جمهوري دولت د افغانستان د صادراتو کچه نېږدې ۶۰ سلنې ته رسولې وه، چې د هوايي او ځمکنيو دهليزونو له لارې یې منظم اسيا او اروپا ته لاس رسی درلود.
د یو شمېر افغان سوداګرو په خبره، چې په افغانستان کې واک ته د طالبانو په رسېدو د صادراتو کچه کمه شوې او د وارداتو کچه څو سلنه لوړه ده.
د دوی په خبره؛ طالبان د سوداګرۍ لپاره منظمه پاليسي نه لري، د صادراتو او وارداتو ټولې پيسې د صرافيو له لارې تبادله کوي او بانکي سیسټم هم سقوط دی.

اسراييل د دوشنبې په ورځ په يوه هوايي بريد کې د حماس د پوځي مرستیال د وژل کېدو راپورونه په داسې حال کې ارزوي، چې د روژې مياشتې په مناسبت د غزې په جګړه کې د اوربند د ټينګښت لپاره خبرې اترې له خنډ سره مخامخ شوې دي.
که د هغه مړینه تایید شي، مروان عیسا به د حماس تر ټولو لوړ پوړی چارواکی وي، چې د اسراییل له خوا په روانه پنځه میاشتنۍ جګړه کې وژل کیږي چې فلسطین یې له خاورو سره خاورې کړې او د زرګونه کسانو ژوند یې اخیستی.
د اسراییل د پوځ راډیو ویلي، چې اسراییلي ځواکونو د شنبې په شپه د غزې په مرکزي سیمه کې د النصیرات کمپ په داسې حال کې بمبار کړی، چې هلته یې د حماس د پوځي څانګې عزالدین القسام لېوا د مرستیال قوماندان عیسا د شتون په اړه استخباراتي معلومات ترلاسه کړي وو.
د راپورونو له مخې؛ په دغه برید کې پنځه تنه وژل شوي دي.
اسراييلي ورځپاڼې هارتز راپور ورکړى، چې اسراييل په دې لټه کې دی، چې دا ومومي چې په وژل شویو کې عیسا هم شامل دی او که نه.
نه د اسراییل پوځ او نه هم د حماس چارواکو تر اوسه په دې اړه څه ویلي دي.
د عیسا مړینه که تایید شي، د اوربند او د یرغمل شویو کسانو خوشې کېدو هڅې به لا پسې پیچلې کړي.
که څه هم اسراییل وايي، چې د مصر او قطر د منځګړیتوب له لارې د اوربند خبرې روانې دي.
د اسراییل استخباراتو موساد د اونۍ په پای کې ویلي وو، چې دواړه خواوې د اوربند په اړه یوې موافقې ته د رسېدو په لټه کې دي.

روسیې اعلان وکړ، چې د دوی یوه جنګي بېړۍ د ایران او چین سره په پنځه ورځني ګډ تمرین کې د ګډون لپاره د ایران اوبو ته ننوتې ده. ټاکل شوې دغه تمرين د نن دوشنبه د عمان په خليج او عربي سمندرګي کې ترسره شي.
د رویټرز خبري اژانس د راپور له مخې، د روسیې د دفاع وزارت په یوه بیان کې اعلان وکړ، چې د جنګي بېړیو سربېره به پوځي الوتکې هم په دغه تمرین کې چې د (سمندري امنیتي کمربند) په نوم برخه اخلي.
وزارت ویلي، چې د دې تمرین د ترسره کولو هدف "د سمندري اقتصادي فعالیتونو امنیت ارزونه" ده او زیاته یې کړه، چې د دې عملي برخه به د عمان خلیج په اوبو کې ترسره شي.
د روسيې د دفاع وزارت د معلوماتو له مخې؛ د اذربايجان، قزاقستان، پاکستان، جنوبي افريقا، عمان او هند د سمندري ځواکونو استازي به د څارونکو په توګه په دې تمرين کې ګډون وکړي.
دا تمرینات په داسې حال کې کیږي، چې د حماس او اسراییل ترمنځ د جګړې له پیل راهیسې د یمن حوثي یاغیانو چې د ایران یوه نیابتي ډله ده، په سور سمندرګي کې په نړۍوالو کښتیو په بریدونو سره په سیمه کې د تګ راتګ امنیت له خطر سره مخامخ کړی دی.
د باب المندب تنګی او د عدن خلیج د تهران او مسکو ترمنځ د پوځي همکارۍ په وروستیو کلونو کې په ځانګړې توګه پر اوکراین د روسیې له یرغل وروسته ډېره پراخه شوې او دا مسالې د لویدیځو هېوادونو د اندېښنې لامل شوې دي.
د ایران د اسلامي جمهوریت د وسله والو ځواکونو لوی درستیز محمد باقري ویلي، چې ایران او مسکو غواړي د اوږدمهاله تړون په چوکاټ کې خپلې پوځي او تخنیکي همکارۍ پیاوړې کړي.
د برېتانيا د دفاع وزير گرانټ شاپس هم په لندن کې د ترلاسه شويو معلوماتو پر بنسټ اعلان کړی و، چې ایران روسيې ته له ځمکې څخه ځمکې ته ويشتونکي بالستيک توغندي ورکړي دي.
شاپس روسیې ته د بې پیلوټه الوتکو او توغندیو د ورکولو په برخه کې د ایران د حکومت اقدام ته په اشارې سره وویل: "موږ شاهدان یو چې کله هم په نړۍ کې شخړه رامنځته کیږی، ایران اکثراً هغې ته لمن وهی."
د ایران حکومت چې د مسکو یو له مهمو متحدینو څخه دی هم تورن دی، چې د شاهد ۱۳۱ او شهید ۱۳۶ ډرون الوتکې یې روسیې ته استولي چې په اوکراین کې د پوځي عملیاتو پر مهال ترې کار واخیستل شي.

د طالبانو د سترې محکمې مشر د روژې د مبارکۍ په پيغام کې له سوداګرو او شتمنو څخه غوښتي، چې په تېرو شلو کلونو کې د دوی په لیکو کې د وژل شويو وسله والو د کورنيو لاس نیوی وکړي. عبدالحکيم حقاني ويلي؛ د دوی د قربانۍ له امله «امن» رامنځته شوی.
د طالبانو د سترې محکمې مشر عبدالحکيم حقاني د دوشنبې په ورځ د روژې مياشتې د مبارکۍ په يوه پيغام کې له خلکو غوښتي، چې روژه د«تېرو اعمالو د توبې او نفس د اصلاح» لپاره تر ټولو ښه فرصت دی.
حقاني ويلي، چې د "امريکایي ۲۰ کلن اشغال" پر وړاندې د دوی د ډلې غړو قربانۍ ورکړي او دا مهال يې هېواد په امن کې دی.
نوموړي له خپلې ادارې، سوداګرو او شتمنو کسانو څخه غوښتنه کړې، چې د هغو وژل شويو کسانو له کورنيو سره همکاري وکړي، چې په تېرو شلو کلونو کې قرباني شوي دي.
هغه زياتوي: « ټول شتمن هېوادوال که په هېواد کې وي او یا بهر د روژې په دې مبارکه مياشت کې دې بې وزله افغانان، د شهیدانو کورنۍ او اولادونه نه هېروي او کومک دې ورسره وکړي.»

د طالبانو قاضي القضات د مبارکۍ په دې پيغام کې له مسلمانانو غوښتي، چې د فلسطين له خلکو سره مرسته او همکاري وکړي؛ څو د ده په خبره د «اسراييل له وحشته» خلاص شي.
د طالبانو رییس الوزرا ملا محمد حسن هم نن دوشنبه د روژې میاشتې په مناسبت په پیغام کې ویلي، چې غزه اوس مهال د اسراییل له «سخت ظلم او وحشت سره مخ ده او هغه څه چې په غزه کې روان دي د تاریخ د بشریت پر مخ تور داغ» دی.

په دوحه کې د افغانستان لپاره د امریکا غیرمقیم سفارت سرپرسته وايي، چې د ملګرو ملتونو له ادارو او مرسته کوونکو سره یې یو ځای افغانستان ته د مرستو رسولو پر بهیر بیا کتنه کړې ده.
کرن ډېکر نن دوشنبه (د کب ۲۱مه) پر خپلې ایکس پاڼې د یوه تصویر په خپرولو سره ویلي، چې د بیا کتنې سربېره د دوی اصلي تمرکز د مرستو پر روڼتیا او نظارت دی.
نوموړې یو ځل بیا افغانو مېرمنو ته په اشارې سره ویلي، چې افغانې ښځې د توپیر رامنځته کونکې، مدافعینې او د بدلون راوستلو لارویانې دي.
کرن ډېکر په خپل یادښت کې له اتلسو هېوادونو او بنسټونو څخه د هغوی له ګډ چلند څخه مننه کړې ده.
په افغانستان کې د جمهوري نظام له سقوط وروسته د نړۍ اکثرو هېوادونو خپل سفارتونه د قطر پلازمېنې دوحې ته انتقال کړل او په دې سره د افغانستان د مرسته کوونکو هېوادونو د مرستو چارې هم په لویه پیمانه قطر ته انتقال شوي دي.