د طالبانو د لوړو زده کړو وزارت د دغه وزارت د سرپرست په لاسلیک ټولو ولایاتو ته یو مکتوب استولی او له مخې یې د هغو بې جوازه مدارسو او تخصصاتو د بندیز امر کړی، چې پکې لنډمهال او اوږد مهال تخصصي زده کړې ورکول کیږي.
په دغه مکتوب کې چې یوه کاپي یې افغانستان انټرنشنل - پښتو تر لاسه کړې د طالبانو د لوړو زده کړو سرپرست وزیر ندا محمد ندیم ټولو رسمي جامعاتو او تخصصاتو ته ویلي، چې د خپل زون اړوند ټولې هغه مدارس او تخصصات چې د طالبانو له خوا د فعالیت رسمي جواز نه لري وتړي.
د طالبانو د لوړو زده کړو د وزیر په لاسلیک په دغه مکتوب کې ویل شوي، چې په غیر رسمي توګه باید څوک د تخصص په برخه کې لنډ مهاله او اوږد مهاله فعالیت ونه کړي.
دغه مکتوب چې تېره دوشنبه ( د وري ۵مه) نېټه لاسلیک شوی او لېږل شوی، پکې د غیر رسمي تخصصي برنامو د توقف خبره شوې ده.
که څه هم په افغانستان کې ټولې دیني مدرسې د پوهنې وزارت تر چتر لاندې راځي؛ خو د طالبانو د لوړو زده کړو وزیر یې په اړه مکتوب صادر کړی دی.
په مکتوب کې په مشخص ډول دا یادونه نه ده، شوې چې په پوهنتونونو کې هم غیررسمي تخصصي برنامې شته او که نه.
د طالبانو د پوهنې وزارت رسمي معلومات ښيي، چې دا مهال په افغانستان کې د دیني زده کړو څه باندې۱۵۴۰۰ زره مرکزونه فعالیت لري، چې ۱۱ زره یې نارسمي مدرسې او ۴۴۵ غیر رسمي دارالحفاظونه دي.
د طالبانو د قوماندانانو دغو مدرسو په افغانستان کې د مذهبي توندلارۍ لمنه په چټکۍ سره پراخه کړې ده.
په دې وروستیو کې طالبانو په افغانستان کې له زرګونو هغو ملایانو د ماسترۍ د سویې د تثبیت ازموینه اخیستې، چې په شخصي ډول یې دیني زده کړې کړې وې.
دغه سرچینه وايي، چې سږکال سعودي عربستان افغانستان ته د دېرش زرو حاجیانو سهم ورکړی، چې د طالبانو د حج او اوقافو وزارت یوازې د ۵ زره ۵ سوه د حاجیانو سهم د ملا هبت الله دفتر ته ورکړی دی او نوموړي دغه سهم په کندهار، هلمند، زابل، هرات، ننګرهار، پکتیا، کابل، خوست، لوګر، غزني، بلخ، کندوز، کونړ، بدخشان او یو شمېر نورو ولایتونو کې پر خپلو ملګرو او طالبي ملایانو وېشلی دی.
د سرچینې په خبره، چې دوه زره تنو سهم(ونډه) د طالبانو ریاست الوزرا ته ورکړل شوی دی، چې له مخې یې د ریاست الوزرا هر مرستیال د درې سوه کسانو د معرفي کولو حق لري.
د چارو ادارې دغه سرچینه زیاتوي: " سراج الدین حقاني ته د ۵ سوه کسانو او ملا یعقوب ته د ۳ سوه کسانو سهمیه ورکړل شوې ده".
د یادې سرچینې د معلوماتو له مخې؛ د طالبانو د حج او اوقافو وزیر او د دغه وزارت مرستیالانو ته د زر کسانو ونډه ځانګړې شوې ده، چې په یو شمېر ولایاتو کې یې د حج او اوقافو د وزارت له خوا د مسجدونو طالب فکره ملایانو ته حج ته د تللو ونډه ورکړې ده.
د چارو ادارې یاده سرچینه زیاتوي، چې ۱۱ سوه کسانو سهمیه د طالبانو تر کنټرول لاندې ۲۲ وزراتونو او مستقلو ادارو باندې وېشل شوي دي، چې د هرې ادارې د لومړي شخص په لاسلیک معرفي شوی شخص حج ته د تللو حق لري.
د سرچینې په خبره، چې پاتې ۴۸۰۰ کسانو سهمیه په مختلفو ولایاتو کې د حج او اوقافو ریاستونو ته ورکړل شوي، چې یوازې طالبان ورته نوملیکنه کولی شي او قرعه کشي به یوازې د طالبانو تر منځ پکې کیږي.
دا په داسې حال کې ده، چې تېر کال د سلواغې په ۱۸ مه افغانستان انټرنشنل - پښتو یو خبر خپور کړی و، چې له مخې یې په کندهار او هلمند ولایتونو کې حج ته د تللو لپاره ۳۶ زره ۵۷۸ کسانو نومونه ليکلي وو، چې ډېره برخه یې طالبان وو.
په کندهار کې د ۳۴۳۱ طالبانو څخه ۵۲۵ او د ۱۷ زره ۸۱ عامو خلکو څخه شاوخوا ۲۵۰ کسان تر ټاکلو وروسته حج ته ځي.
په کندهار کې طالب چارواکو حج ته د تللو لپاره د ۲۰ زره ۵۱۲ کسانو تر منځ تر قرعه کشۍ وروسته د څه باندي ۸ سوه کسانو نوملړ اعلان کړی و، چې په دې پروسه کې به "بیت الله شريف" ته سفر کوي.
د کندهار د طالبانو د حج او اوقافو مشر عبدالبصير فايض ویلي وو، چې له کندهار څخه په تېرو ۱۷ ورځو کې ۳۴۳۱ طالبانو نوم لیکنه کړې، چې له جملې څخه به یې د ۵۲۵ طالبان او ۱۷۰۸۱ ملکي کسانو نومونه لیکلي، چې ۲۵۰ به پکې انتخاب شي.
په ورته وخت کې د طالبانو د حج او اوقافو وزیر نن په کابل کې یوې خبري غونډې ته ویلي، چې سږکال به له افغانستان څخه ۳۰ زره حاجیان د حج د مراسمو د پر ځای کولو په موخه سعودي عربستان ته ځي.