د ایران ولسمشر ابراهیم رییسي پاکستان ته ځي

دا فورم د امنیت او سولې په برخه کې د خبرو اترو او له جنسي تاوتریخوالي څخه د ژغورل شویو کسانو د غږ انعکاس په موخه جوړ شوی و.

د ښځو، سولې او امنیت دویمه نړۍواله غونډه د دوشنبی په ورځ (د وري ۲۷مه) د ۴۰ هېوادونو د څه باندې ۸۰۰ استازو په ګډون او د کوسوو د ولسمشر په حضور کې ترسره شوه.

زهرا نادر، د زن ټایمز مشره مدیرې وویل: "د اټکل له مخې شل میلیونه ښځې او نجونې له خپلو حقونو بې برخې دي. دوی د کار یا زده کړو لپاره د سفر کولو حق نه لري او حتا د جامو غوره کولو حق هم نه لري."

زهرا نادر وویل؛ د طالبانو ډلې په افغانستان کې د ښځو د ملاتړ ټول سیستمونه له منځه وړي او د دغې ډلې پر وړاندې تاوتریخوالی په ځانګړې توګه جنسیتي تاوتریخوالی زیات شوی دی.

په دې مراسمو کې د امریکا د بهرنیو چارو پخوانۍ وزیرې هیلري کلینټن، د سلوانیا ولسمشر، د البانیا ولسمشر او د شمېر نورو هېوادونو استازو په ګډون مشهورو نړیوالو شخصیتونو ګډون کړی و او په انلاین ډول یې ویناوې وکړې.

د کوسوو د زړورتیا ولسمشرۍ مډال په 2023 کې اوکرایني میرمنو ته ورکړل شوی و.

د طالبانو کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت وايي،‌ له پاکستانه په جبري ډول ستانه شوي افغان کډوال ۲۴ کورنۍ وي چې شمېر یې ۱۰۳ تنه و د تورخم دروازي له لارې هېواد ته راستانه شول.

یاد وزارت ویلي له پاکستان څخه په جبري توګه راستانه شوي تازه افغان کډوال یې د مرستو ترلاسه کولو په موخه د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمیشنرۍ ته ورپيژندلي دي.

د طالبانو حکومت په سر کې ژمنې کړې وې چې له ګاونډیو هیوادونو ورتلوونکو کډوالو سره د مرستو تر څنګ به دوی ته د اوسېدو لپاره ځمکې ویشي خو اوس ډیری هغه کډوال چې افغانستان ته تللي وايي، چې لا یې برخلیک نه دی معلوم او ځمکې یې نه دي ترلاسه کړې.

د پاکستان حکومت په تازه اعلان کې ويلي چې له کوچني اختر وروسته د روانې اپریل میاشتې له ۱۵نیټې وروسته به یو ځل بیا د افغان کډوالو د ایستلو لړۍ چټکه کړي.

د دغه راپور له مخې، بایډن ويلي، چې اسراییل د بې ساري بریدونو په وړاندې د دفاع لپاره د پام وړ وړتیا ښودلې ده.

د شنبې په ورځ ناوخته، سپینې ماڼۍ د اسراییلو او امریکایي مشرانو ترمنځ د تلیفوني خبرو اترو په اړه په یوه اعلامیه کې ویلي، چې بایډن نتانیاهو ته وویل، چې اسراییل «د ځان د دفاع او د بې ساري بریدونو د شنډولو لپاره خورا لوړه وړتیا ښودلې ده.»

اسراییلو ویلي، چې د خپل دفاعي سیسټم او د خپلو متحدینو په همکارۍ یې د ایران زیاتره پراخه راکټي او د بې پیلوټه الوتکو بریدونه شنډ کړي دي.

د سپینې ماڼۍ د ملي امنیت د شورا ویاند جان کربي د یکشنبې په ورځ د امریکا ای سي بي ټلویزیون ته وویل، چې متحده ایالات د اسراییلو په دفاع کې مرسته کوي؛ خو له ایران سره جګړه نه غواړي.

هغه وویل «مونږ په سیمه کې د تاوتریخوالی د زیاتوالي غوښتونکي نه یو، موږ په سیمه کې لویه جګړه نه غواړو.»

د اسراییلو د جنګي کابینې یوه لوړپوړي چارواکي د یکشنبې په ورځ وویل، چې دوی به په مناسب وخت کې د ایران بریدونو ته ځواب ورکړي.

ترکیې چې د غزې په تړانګه کې یې د اسراییل عملیات غندلي دي، د یکشنبې په ورځ یې ویلي، چې نه غواړي په سیمه کې د کړکیچ د لا زیاتوالي لامل شي.

د ترکیې یو چارواکي د نوم نه ښودلو په شرط ویلي، د ترکیې د بهرنیو چارو وزیر هاکان فیدان تېره اوونۍ له خپلو امریکايي او ایراني سیالانو سره د ایران د پلان شویو عملیاتو په اړه خبرې کړې وې او زیاته کړې یې ده چې انقره د احتمالي پرمختګونو په اړه خبره وه.

د دې اونۍ په پیل کې، د متحده ایالاتو د بهرنیو چارو وزیر انتوني بلینکن له خپل سیال هاکان فیدان سره خبرې کړې وې، ترڅو روښانه کړي چې په منځني ختیځ کې تاوتریخوالی د هیچا په ګټه نه دی.

سرچینې وویل: "ایران موږ ته دمخه خبر راکړ چې څه به پیښ شي. د بلینکن سره د لیدنې پرمهال احتمالي پرمختګونه په اړې خبرې کړې وې او دوی (امریکا) زموږ له لارې ایران ته خبر ورکړ چې دا عکس العمل باید په ټاکلو حدودو کې وي."

دغې سرچینې زیاته کړې: "په ځواب کې، ایران وویل چې د ایران غبرګون به په دمشق کې د دوی پر سفارت د اسراییلو د برید ځواب وي او د دغه ځواب له حده به ډېر څه نه وي."

ایران چې د ترکیې ګاونډی دی، د اپریل په لومړۍ نېټه په دمشق کې د دوی پر کونسلګرۍ د اسراییلو د برید په غبرګون کې یې د غچ اخیستو ژمنه کړې وه. په دغه برید کې د سپاه پاسداران اووه افسران وژل شوي وو.

د ترکیې د بهرنیو چارو وزارت په یوې اعلامیه کې دا تماسونه تایید کړي او ویې ویل چې انقرې د زغم غوښتنه کړې او خبرداری یې ورکړی چې که تاوتریخوالی نور هم زیات شي سیمه ایز جنګ به پیل شي.

په اعلامیه کې راغلي، چې انقره به په سیمه کې د نورو شخړو او کړکیچ د مخنیوي لپاره خپلو هڅو ته دوام ورکوي.

په دې غوڼډه کې به د ایران د برید په اړه بحث وشي.

د اپریل په لومړۍ نېټه په دمشق کې د ایران پر سفارت د اسراییلو د مشکوکو هوايي برید په ځواب کې د ایران دغه برید، د پراخې سیمه ییزې جګړې ګواښ راپورته کړی دی.

د متحده ایالاتو ولسمشر جو بایډن د بې پیلوټه الوتکو او توغندیو برید ته داوو سترو اقتصادي قدرتونود همغږي ډیپلوماتیک ځواب ورکولو ژمنه کړې ده. نوموړي دغه برید غندلی دی. د ایټالیا د بهرنیو چارو وزیر انتونیو تاجاني ویلي، چې هیله لري چې د اسراییلو حکومت د دغه برید په ځواب کې زغم وښيي.

ښاغلي تاجاني یوې ایټالیايي رسنۍ ته ویلي: "هیله لرم چې پر تل ابیب ښه احساس غالب شي ځکه چې دوی اوس پوځي بریا ترلاسه کړې ده."

هغه زیاته کړه: "زه هیله لرم چې د اسراییلو په دې پوځي بریا سره دوی دا مسله نوره اوږده نه کړي." هغه دې حقیقت ته اشاره وکړه، چې د ایران له خوا په اسراییلو توغول شوي توغنديو او بې پیلوټه الوتکو ډیری برخه خپلو موخو ته له رسیدو وړاندې رانسکورې شوي دي.

د اوو سترو اقتصادي قدرتونو په ډله کې، متحده ایالات، کاناډا، ایټالیا، بریتانیا، فرانسه، جرمني او جاپان شامل دي.