یو افغان ډاکټر د الماني جراحانو د ۲۰۲۴ کال د لیونارډو شوایبرر مډال ترلاسه کړی

طالبانو ویلي، چې دغه ښارګوټی به د قطر د شاهي خیریه بنسټ په مالي مرسته په عصري او اساسي ډول جوړ شي.

طالبانو د دغه ښارګوټي او د هغې د جوړیدو د لګښت په اړه نور جزئیات نه دي ورکړي.

که څه هم په افغانستان کې د یتیمانو په اړه کره شمیرې په لاس کې نشته، خو د طالبانو د شهیدانو او معلولینو وزارت ویاند تېر کال اعلان کړی و، چې په دغه وزارت کې ۱۲۰ زره ۳۷۸ یتیمان، کونډې او معلولین ثبت شوي دي.

د افغانستان له پخواني حکومت سره د طالبانو په شل کلنې جګړه کې ګڼ شمېر ملکي وګړي او افسران ووژل شول او معلول شول، ډېرې میرمنې کونډې او ډېری ماشومان یتیمان شول.

پاکستان وايي چې د دې کارت د مودې په غځولو سره کډوال کولې شي چې زده کړو، بانکي او روغتیايي خدمتونو ته لاسرسی ولري.

د تېر کال په سپټمبر میاشت کې پاکستان د استوګنې له اسنادو پرته د افغان کډوالو د اېستلو لومړی پړاو پیل کړ. د ملګرو ملتونو د شمېرو له مخې، په دې موده کې تر نیم میلیون ډېر هغه افغان کډوال چې د اوسېدو اسناد یې نه لرودل له دغه هېواده اېستل شوي دي.

د کډوالو د ویستلو د پروګرام په دویمه برخه کې، پاکستان پلان لري چې هغه کډوال چې د ACC کارتونه یا افغان تابعیت لري، هم له خپل هیواده اوباسي.

د پاکستان د ډیټابیس او مقررو تنظیم ملي ادارې په ۲۰۱۷کال کې د افغان کډوالو د ثبت او تنظیم او هغوی ته د رسمي هویت د ورکولو لپاره دغه کارتونه ویشلي وو.

راین کاربیټ د ۲۰۲۲ کال د اګست په ۱۰مه افغانستان ته له ستنیدو وروسته وتښتول شو. هغه او کورنۍ یې د جمهوریت له پرځیدو یو کال وړاندې افغانستان ته راغلي او په دغه هیواد کې یې ژوند کاوه.‌

هغه افغانستان ته د یوې ۱۲ میاشتنۍ ویزې سره راغلی و چې خپلو کارمندانو ته معاش او روزنه ورکړي. نوموړي په افغانستان کې یو سوړاګریز شرکت لروده چې افغان کمپنیو ته د پور ورکولو له لارې د افغانستان خصوصي سکتور ودې ته یې لاره هواروله.

کاربیټ له هغه وخت راهیسې په بیلابیو زندانونو کې بندی شوی دی، او وکیلان یې وايي، چې د تیر دسمبر راهیسې پرته له هغو کسان چې هغه ورسره بندي دی، نومړی بل هیچا نه دی لیدلی.

ملګو ملتونو ته د پنچشنبې په ورځ په لیږل شوي لیک کې، د کاربیټ وکیلانو ویلي، چې هغه ته د فزیکي تاوتریخوالي او شکنجې ګواښ شوی او له خوارځواکۍ کړیږي. په لیک کې راغلي، چې نومړي ته طبي پاملرنه هم نه کیږي. د هغه وکیلان وايي، چې هغه په ​​انفرادي هجزه کې ساتل کیږي، چې لمر او باندې ساحې ته لاسرسی نه لري. د هغوی په وینا، د نوموړي فزیکي او رواني روغتیا د پام وړ خرابه شوې ده.

کاربیټ د تیرې میاشتې په شمول د هغه د نیول کیدو راهیسې پنځه ځله د ټیلیفون له لارې له خپلې کورنۍ سره خبرې کړي دي. د هغه کورنۍ نه ده توانیدلې چې هغه په انلاین بڼه وګوري.‌ هغو کسان چې له نومړي سره بندیان وو او په دې وروستیو کې خوشې شوي، د هغه سره د طالبانو له خوا ناوړه چلند په اړه خبر ورکړی دی.‌

ښاغلي شویګو نن د قزاقستان په پلازمېنه استانه کې د شانګهای همکارۍ سازمان د دفاع وزیرانو په غونډه کې د امریکا پر هغو هڅو نیوکه وکړه چې له افغانستانه له وتلو وروسته یې په سویلي او منځنۍ اسیا کې واک ته د بیا رسیدلو لپاره کوي.

په افغانستان کې د افراطي وسله والو ډلو شتون او د دغو ډلو په ځانګړې توګه د داعش خراسان له خوا د بهرنیو بریدونو زیاتوالي د منځنۍ اسیا هېوادونو ته امنیتي اندېښنې رامنځته کړې دي.

د روسیې دفاع وزیر په سیمه کې د امریکا د پوځي بنسټونو جوړول د شانګهای د همکاریو سازمان د ثبات لپاره مستقیم ګواښ وباله او ویې ویل چې دغه «هدفونه باید د شانګهای همکاریو سازمان د ثبات لپاره مستقیم ګواښ» وګڼل شي.

د هغه په ​​وينا، امريکا هڅه کوي، چې د خپلې واکمنۍ لپاره په اسيا او اقیانوسیه کې نوی امنيتي سيسټم تحمیل کړي.

د شانګهای همکارۍ سازمان د دفاع وزیرانو په غونډه کې د وینا پر مهال، سرګي شویګو پر ګډونوالو غږ وکړ چې د بهرنیو له"ویجاړونکي نفوذ" د سازمان ثبات وساتي.

هغه په ​​ځانګړې توګه د "رنګي انقلابونو" هڅو ته اشاره وکړه او د یو داسې سیسټم د جوړیدوغوښتنه یې وکړه چې په هغه کې د ټولو اوراسیا یا یوریشیا هېوادونو امنیت یو شان تضمین شي.

د ضمیر کابلوف په مشرۍ روسیي پلاوي د طالبانو د ریس الوزرا سیاسي مرستیال مولوي عدالکبیر، د دې ډلې د کورنیو چارو وزیر سراج الدین حقاني او بهرنیو چارو وزیر امیر خان متقي سره جلا جلا لېدلي دی.

له طالبانو سره په دغو ناستو کې روسيي پلاوي امنیتي مسایل مطرح کړي دي.

روسیه او د افغانستان شمالي ګاونډي هېوادونه د شمالي ولایتونو پر امنیت بدګومانه دي او په دغه سیمه کې د داعش د حضور پر پراخېدو اندېښنې لري.

روسیه په تاجکستان او د ازبکستان په فرغانه کې د مذهبي افراطیت له زیاتوالي وېره لري او وايي د افغانستان له شمالي ولایتونو به دلته افراطیت پیاوړی شي.

په همدې تړاو یې د طالبانو استخباراتي او پوځي ادارو په کډون له ایراني چارواکو هم د مرستې غوښتنه کړې ده، خو دا مرستې به په څه ډول وي، تر اوسه جزیات په لاس کې نشته.

په دغو ناستو کې روسیې اندېښنه ښودلې، چې امریکا غواړي، د افغانستان له شمالي ولایتونو په ځانګړي توکه له بدخشتان ځیني افراطي وسلوال لکه تاجکستان اسلامي غورځنګ او د ایغور ترڅنګ داعش د ترهګریزو بریدونو لپاره د منځنۍ اسیا هېوادونو ته انتقال کړي.

روسیه اندېښمنه ده چې که په شمال کې د داعش ملاتړ پراختیا وکړي، ښايي د اکراین په غچ کې د داعش په واسطه د افغانستان له طرف روسیه ناامنه شي.

طالبانو روسیې ته ډاډ ورکړی، چې په بدخشان کې د تاجکستان اسلامي غورځنګ او ایغور ځیني وسلوال یې بې وسلې کړي او څاری یې.

د طالبانو او روسیې ترمنځه په دغو ناستو کې ټینګار شوی دی، چې په راتلوونکي کې به د افغانستان شمالي ولایتونو کې د روسیې په مرسته امنیتي حالت له نژدې څارل کیږي او امنیتي مسایلو کې به خپلو کډو همکاریو ته ادامه ورکوی.

پر ځانګړي استازي خبرې

روسي او طالب چارواکوي په دغو ناستو کې د دوحې پر راتلونکې غونډه هم غږېدلي دي.

ایران، روسیه، چین او قزاقستان او څو نور هېوادونه د افغانستان لپاره د ملګرو ملتونو د ځانګړي استازي له ګومارلو سره مخالفت او له طالبانو سره د نړۍ پر کډ تعامل ټینګار کوي.

روسیه له طالبانو سره یوځای د چین په ملتیا په منځني ختیځ کې د کړکېچ په ځانګړې توګه سره بحیره کې د روان کړکېچ د پای ته رسېدو او د اسراییل پر وړاندې درېدو لپاره په کډو طرحو کار کوي.

مسکو کې د غزې په هکله راتلونکې غونډه او طالبان

د معلوماتو له مخې د روان عیسوي کال په اوږدو کې به د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت وزیر امیر خان متقي په مسکو کې د خپل روسي سیال، د ایران ډيپلوماتیکو او پوځي استازو او د حماس ډلې د سیاسي پلاوي سره یوځای د غزې په تړاو څو اړخیزه ناسته ولري.

د غزې د خلکو ملاتړ، تر غزې د غذايي توکو رسولو په هوايي بهیر کې د متحده غربي امارتو له حکومت سره کډه همغږي د دې ناستې مهمې مسلې دي.