ایراني چارواکي: له افغانستان سره د ایران پر ټولو ختیځو پولو اغزن تار نه لګول کېږي

حسین امیرعبداللهیان زیاته کړه: «اسراییل په سیمه او نړۍ کې د عمومي افکارو له فشار سره مخ شوی دی.»

نوموړي وویل: «اوسمهال مونږ داسې یوه ځای ته رسېدلي یو، چې په غزه کې د جګړو د پای ته رسېدو احتمال زیات شوی دی.»

د ایران اسلامي جمهوریت د غزې په جګړه کې د اسراییلو پر ضد د حماس ډلې ملاتړ کوي.
د ایران د بهرنیو چارو وزیر زیاته کړې ده، چې په ګامبیا کې د اسلامي هېوادونو په سرمشریزه کې د غزې په اړه هم بحث شوی دی.
حسین امیرعبداللهیان وویل؛ د دغې غونډې په څنډه کې یې د سعودي عربستان، ترکیې، اندونیزیا او مصر د بهرنیو چارو له وزیرانو سره دوه اړخیزې سلا مشورې وکړې او د سیمه ییزو مسایلو تر څنګ یې د غزې وضعیت ته په کتو سره د جګړې د بندولو پر اړتیا خبرې وکړې.
نوموړي هیله څرګنده کړه، چې د فلسطینیانو حقونه په نظر کې ونیول شي او په غزه کې د جګړو د پایته رسېدو لپاره شرایط برابر شي.
له دې سره، د امریکا د مرکزي اطلاعاتو سازمان مشر قاهرې ته تللی دی، تر څو په غزه کې د جګړو د پای ته رسېدو او د اسراییلي یرغمل شویو کسانو په اړه په مذاکراتو کې برخه واخلي.
دا په داسې حال کې ده، چې د حماس ډلې ویلي چې د یرغمل شویو خوشې کول یوازې هغه وخت شونې ده، چې جګړه په بشپړ ډول پای ته ورسېږي.

په سرپل کې د طالبانو د والي وياند حبيب الله مسرور وايي؛ دغه دوه کسان تېره ورځ د صياد ولسوالۍ د "قاق افضل" او "خواجه يګانه" په کليو کې وژل شوي دي.

طالب چارواكي وايي، چې د شنبې د ورځې سېلابونو سلګونه جريبه كرنيزې ځمكې، پلونه، پلچكونه، د استوګنې كورونه او هغه سړكونه ويجاړ كړي، چې د صياد ولسوالۍ له مركز سره نښلوي.

بل خوا، په فراه کې د طالبانو د طبیعي پېښو پر وړاندې د مبارزې رییس اسرایل سیار د دې ډلې تر کنټرول لاندې د افغانستان ملي راډیو ته وویل، چې په دې ولایت کې په وروستیو ورځو کې د سختو بارانونو له امله ۲۲ کورونه ویجاړ شوي دي.

دغه طالب چارواکی وايي، په تېره یوه میاشت کې د سېلابونو له امله په دغه ولایت کې ۱۵ کسان وژل شوي دي.

که څه هم په بدخشان، غور، سرپل، هرات، بغلان، فاریاب، تخار، کندز، جوزجان، کندهار او نورو ولایتونو کې د سېلابونو راوتلو مالي او ځاني زیانونه اوښتي، خو د تلفاتو په اړه یې تر اوسه کره شمېره نشته او په بیلا بیلو سیمو کې د سېلابونو له امله د زیانونو په اړه څه نه دي ویل شوي.

د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد نن یکشنبې د غويي ۱۶مه په خپله اېکس ټولنیزه پاڼه کې په کندهار کې د یو غونډې د جوړېدو خبر ورکړ.

مجاهد وايي په غونډه کې به ټينګار وشوي ترڅو واردات کم او پر ځای يې کورني تولیدات زيات استفاده شي.

مجاهد زیاتوي: « په غونډه کې له سوداګرو غوښتنه شوې، چې د بهرنيو کارکوونکو پر ځای دي افغانانو ته د کار کولو لومړيتوب ورکول شي او د بهرنيو کارکوونکو د ګمارلو پر مهال باید هغوي ته د کار جواز واخيستل شي.»

پر همدې مهال نن د طالبانو د کار او ټولنيزو چارو وزارت مرستيال محمد زاهد جان اغا په کابل کې د کارګر ورځې په مناسبت جوړې شوې غونډې ته وويل، چې د کار موندنې ملي پاليسې يې چمتو کړې او د کار پر قانون یې بيا کتنه کړې ده.

نوموړي ويلي، چې دوی د کارګرو حق ورکولو ته ژمن دي او د خوندي چاپيريال رامنځ ته کولو لپاره یې هڅې کوي.

د یادونې وړ ده، چې په کندهار کې جوړه شوې غونډې ته خبريالان ندي پرېښودل شوي.

په کندهار کې له تېرو څو میاشتو راهيسې د دغه ولایت د والي ملا شيرين په خاص امر پر عکس او ويډيو اخېستلو بنديز لګول شوی.

چارواکي اوس په دې ولایت کې د خپلو غونډو او ناستو پر مهال هېڅ خبريال او تصويري رسنۍ ته اجازه نه ورکوي.

خلکو ته د کاري فرصتونو د برابرولو لپاره همدا غونډه پر داسې مهال تر سره کېږي، چې ډېری کسان په افغانستان کې له بې کارۍ څخه شکایت کوي.

افغانان وايي د اقتصادي ستونزو د حلولو په موخه د ځوانانو لويه برخه ګاونډيو هېوادونو ته د مزدورۍ لپاره ځي.

پر طالبانو نيوکه کيږي، چې واک ته په رسېدو دغه ډلې یوازې خپلو جنګيالو او پلویانو ته د کار زامینه برابره کړې ده.

د ایرانۍ صدا او سیما رسنۍ د راپور له مخې، اصغر بلوکیان افغانستان یو «ویجاړ او له ټکنالوژۍ لرې» هېواد وباله او له طالبانو یې وغوښتل چې په ایران کې له مېشتو افغان کډوالو څخه د افغانستان د ودانولو لپاره کار واخلي.

وروسته له هغې چې طالبان په ۱۴۰۰ کال کې په افغانستان کې واک ته ورسول شول، ډېری خلک د ایران په ګډون نورو هېوادونو ته کډوال شول.

ورته مهال د ایران امنیتي ځواکونه هره اونۍ زرګونه افغان کډوال نیسي او افغانستان ته یې ستنوي.

اصغر بلوکیان د ایران په مشهد ښار کې له افغان کډوالو سره په یوه غونډه کې وویل چې په ایران کې د «بې اسنادو» افغان کډوالو شتون «د اسناد لرونکو لپاره هم ستونزې جوړولای شي.»

د دغه ایراني چارواکي په وینا، د اسناد لرونکو کسانو لپاره د زده‌کړو د ځای نشتوالی یوه له هغو ستونزو څخه ده چې ایران ته د بې اسنادو کډوالو له راتګ وروسته رامنځته شوې.

د هغه د څرګندونو له مخې، ايران نه شي کولى ټولو افغانانو ته د کار، پوهنتون، بيمه او روغتیایي اسانتیاوې وړاندې کړي.

اصغر بلوکیان دا څرګندونې داسې مهال کړې، چې ایران د افغان کډوالو د منلو په برخه کې له نړیوالو په ځانګړې توګه له ملګرو ملتونو مرستې ترلاسه کوي. ایراني چارواکي وايي، دغه مرستې بسنه نه کوي.

د چمن ځايي اوسېدونکو افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته وویل، چې د محمد ایوب په نوم هغه اعتراض کوونکی چې تېره ورځ د پاکستاني ځواکونو په ډزو کې وژل شوی و، نن خاورو ته وسپارل شو.

خو د چمن پرلتوال وايي، د چمن ځايي حکومتي چارواکو پر هغه ځواکونو د قضيې د ثبتېدو څخه انکار کړی چې په ډزو کې یې یو تن وژل شوی او نږدې شل کسان نور ټپیان شوي دي.

د چمن پرلتوالو د پاکستاني ځواکونو په ډزو کې د وژل شوي کس جنازه تېره شپه د اعتراض په ډول د پاکستاني ځواکونو د یوه مرکز مخې ته ایښې وه.

د چمن پرلت ویاند محمد صادق اڅکزی وايي، د پاکستاني ځواکونو له لوري پر پرلت له برید وروسته یې اوس په چمن ښار کې کاربندیز او د چمن ـ کوټې لویه لاره تړلې ده.

په چمن کې د تېر اکتوبر له ۲۱ له افغانستان سره د تګ را تګ لپاره د پاسپورټ د جبري کېدو خلاف دا پرلت پیل شوی دی.

تردې مهاله د پاکستان حکومت او پرلتوال دواړه لوري له خپلې پرېکړي او غوښتونو نه دي په شا شوي او د سپین ـ بولدک چمن لاره له پاسپورټ او ویزې پرته د تګ راتګ لپاره بنده ده.