د ټایمز اف اسراییل ورځپاڼې ویلي، چې پر تل ابیب د حزب الله په توغندي برید کې یوه میرمن وژل شوې او پنځه کسه نور ټپیان دي. د اسراییل پر شمال د دغې ډلې راکټي بریدونو کې بیا ۱۲ نور کسان هم ټپیان شوي دي.
د دغې ورځپاڼې په وینا، د اسراییل پر شمالي سیمو حزب الله شاوخوا ۱۰۰ راکټونه ویشتي، چې ۱۲ نور کسان هم په کې ټپیان شوي دي.
د اسراییل ۱۲ خبري شبکې پر تل ابیب د لبنان د حزب الله د راکټي برید په اړه ویلي، چې د توغندي د یوې برخې د لوېدو له امله اور لګېدلی دی.
العربیه شبکې هم خبر ورکړی، چې یو بالستیک توغندی له لبنان څخه د اسراییل پر شمال توغول شوی دی.
د کاناډا لومړی وزیر جسټن تروډو وايي، په هېواد کې یې د وګړو شمېر په ډېرېدو دی او هڅه کوي چې تر راتلوونکو درېیو کلونو دغه شمېر کم کړي. هغه په کاناډا کې د وګړو شمېر د ډیرېدو لامل د ځینو شرکتونو او پوهنتونونو له لوري د کډوالۍ له سیسټم څخه ناسمه ګټه اخیستنه بللې.
د کاناډا لومړي وزیر جسټن تروډو له رسمي ټولنیزو پاڼو څخه یوه نږدې اوه دقیقې ویډیو خپره کړې.
ښاغلی تروډو په دغې معلوماتي ویډیو کې د کاناډا د کډوالۍ او هلته د بیا مېشتیدنې د نوي سیسټم په اړه غږیدلی دی.
نوموړی وايي، په تېرو دوو کلنو کې زموږ د وګړو شمېر په چټکۍ سره ډیر شوی.
تروډو وايي: «ځینې جعلي پوهنتونونه او لوی ځنځیرهيي شرکتونه زموږ د کډوالۍ سیسټم د خپلو ګټو لپاره کارولی دی.»
ښاغلی تروډو وړاندې وايي، چې کاناډا په دې اړه یو لوی ګام پورته کوي او د هغو کډوالو شمېر کموي، چې کاناډا ته د راتلونکو درېیو کلونو لپاره ورځي.
ښاغلی تروډو وايي: «د کرونا له نړیوالي اوبا وروسته مو د کاناډا اقتصاد په چټکۍ سره بیرته د منظمولو لپاره په بیړه ډيرو کارګرانو ته اړتیا لرله او ټولي لارې مو د کارګرانو لپاره خلاصې کړې.»
نوموړی وايي، په کاناډا کې دوه ډوله کډوال شته، چې یو یې دایمي کډوالې کورنۍ دي چې کاناډا ته راځي او هر کال د حکومت دایمي اوسیدونکي شمېرل کیږي او دا کار د لسیزو راهیسي دوام لري.
خو بله برخه موقتي کډوال دي او موږ غواړو د موقتې کډوالۍ په اړه تګلاره جوړه کړو.
نوموړی وايي، ځینې کسان چې په موقتي ډول کاناډا ته راځي یو شمېر یې زده کوونکي، کارګران او نور کسان دي.
تروډو په دې اړه زیاته کړه: «دوی د کار یا زده کړو لپاره راځي، کله چې یې دنده پای ته ورسیږي او یایې زدهکړې بشپړې شي ډیری یې بېرته خپلو اصلي هېوادونو ته ستنیږي.
په ذکر شویو کسانو کې یې ځینې دلته د پاتې کېدو غوښتنه کوي، خو ډیری یې خپلو هېوادونو ته ستنږي.»
نوموړی وايي، نور په کاناډا کې موقتي کډوال د دایمي کډوالو په توګه نه مني، او وړاندې چې د دغو موقتي کډوالو په اړه کومه تګلاره درلوده هغه یې د خپل هېواد د اقتصادي اړتیا له مخې استفاده کول.
نوموړی وايي، د کډوالي د غوښتنې پر بنسټ ده او تردې وروسته خپلو ولایتونو او سیمې ته په کتو کاناډا ته د کډوالو د ورتګ هدف ټاکي.
نوموړي زیاته کړه: «له خپلو مشرانو څخه پوښتنه کوو، چې ستاسو په کاري ځواک کې کومې تشې شته؟ ایا ستاسو عمر لوړ شوی او یا زوړ شوي یاست؟ نو د خپل هدف د ټاکلو لپاره د کسب کارانو، د شرکتونو له ریسانو، اقتصادي کارپوهانو او ټولو نظریات راټولو.»
نوموړی وايي، د کرونا اوبا پر مهال چې کاناډا ته د کډوالو د ورتګ اړتیا لرله هغه اړتیا يي پوره شوې ده، نوموړی وايي؛ کارګرانو کار وکړ، زموږ اقتصاد وده وکړه، رستورانتونه او پلورنځي بیا پرانستل شوي سوداګري پراخه شوه او د اقتصاد پوهانو د وړاندیونو سربیره موږ د بحران تر ټولو خراب حالت څخه مخنیوی وکړ.
تروډو: «خو ځینو کاناډا ته د کارګرانو د راتګ د ګټې اخیستنې فرصت په توګه وکاراوه، له سیسټم سره یې لوبې وکړې. موږ ولیدل چې ډیری لوی شرکتونو دا کار کوی.»
ډیری پوهنتونونو او د زدهکړو ادارو نړۍوال زده کوونکي د خپلو ګټو لپاره استفاده کړل.
نوموړی وايي: «دغه کسانو د زده کړیالانو څخه زرګونه ډالره اضافه اخیستي دي او دوی زیانمن شوي کډوال په نښه کوي، او هغوی ته د کار، مسلک او نورو برخو ډيپلومونو د ورکړې له لارې هغوی ته د کاناډا د تابیعت قبلیدو اسانه لارو ښودلو ژمنې کوي، خو د هغوی دا ژمنې به هیڅکله په حقیقت بدلې نه شي.»
نوموړی وايي، نور باید د کډوالۍ سیسټم د ثبات لپاره سمونه رامنځته کړو.
تروډو وايي، د کاناډا د کډوالۍ نوی پلان خورا منظم او واضیح دی، چې کاناډا ته د نویو کډوالو په شمېر کې هغه که دایمي کډوال وي او که لنډ مهاله په دواړو کې کمښت راولو.
نوموړی وايي، موږ دایمي راتلونکو کډوالو ته د هغوی له مهارتونو سره لومړیتوب ورکوو، هغو کسانو ته چې موږ اړتیا لرو هغوی به کاناډا ته ورتلی شي.
«موږ به هغه کسانو ته لومړیتوب ورکړو، چې هغوی د روغتونونو لپاره د روغتیايي پاملرنې کارکوونکي او د ساختماني برخي مسلکي کسانو ته چې ډیر کورونه جوړ کړي.»
نوموړی وایي، هغه کسان چې د موقت وخت لپاره کاناډا ته راغلي دي او که وغواړي دلته د پاتې کېدو غوښتنه به یې څیړل کیږي او که چیري په کاناډا کې د مېشتیدو پر اصولو برابر وي د میشتیدو سند به ورکړي او که نه و خپل اصلي هېواد ته واستول شي.
په ۲۰۲۴ کال کې په کاناډا کې د نږدې ۱۴۰۰۰ نړۍوالو زده کوونکو د پناه غوښتنې ځنډول شوې دي.
د کاناډا لومړي وزیر له خبرو ښکاري چې په دغه هېواد کې د کاري فرصتونه کم شوي او نوموړی غواړي په کاري چاپیریال کې کاناډايي وګړو ته لومړیتوب ورکړل شي.
د جرمني لومړي وزیر د روسیې له ولسمشر سره د ټیلیفوني خبرو په اړه وویل چې د اوکراین د جګړې په اړه د ولادیمیر پوتین په نظر کې بدلون نه دی راغلی. اولاف شولتز پوتین ته وویل چې له اوکراین سره د جرمني، اروپا او نورو هیوادونو د ملاتړ د کمیدو هیله دې نه کوي.
شولتز په جرمني کې له راتلوونکو ټاکنو مخکې د جمعې په ورځ له پوتین سره یو ساعت اوږده خبرې اترې وکړې، چې دا په نږدې دوو کلونو کې لومړی ځل د دوی مخامخ اړیکه او خبرې وې.
د اوکراین د ولسمشر ولادیمیر زیلینسکي په ګډون منتقدانو وویل چې تیلیفوني اړیکه د کییف په ملاتړ کې د لویدیځ پیوستون سرغړونه وه او دغه خبرې د جرمني د کورنیو مسلو په اړه وې.
دغه تیلیفوني اړیکه له کریملین سره د ځینو لویدیځو مشرانو لهخوا د اړیکو له ډیریدو وروسته څرګندیږي.
تر دې مخکې د ملګرو ملتونو سرمنشي انتونیو ګوتریش په روسیه کې د بریکس په غونډه کې ګډون کړی و.
تمه ده چې د روسیې د بهرنیو چارو وزیر سرګي لاوروف د ډسمبر په میاشت کې د اروپايي ټولنې په غړي هیواد مالټا کې په امنیتي غونډه کې ګډون وکړي.
د شمالي کوریا مشر کیم جونګ اون د دغه هېواد له پوځ څخه وغوښتل چې د رښتینې جګړې لپاره خپل ظرفیتونه پیاوړي کړي. ښاغلي اون، امریکا او متحدان یې د کړکېچ د زیاتېدو پړه بللي او د جګړې لپاره یې د چمتووالي غوښتنه کړې ده.
د شمالي کوریا دولتي خبري اژانس KCNA د دوشنبې په ورځ (لړم ۲۸مه) راپور ورکړ چې کیم جونګ اون دغه څرګندونې د دغه هېواد له لوړ پوړو چارواکو سره په کتنه کې وکړې.
جګړې ته د چمتووالي لپاره د هغه امر روسیې ته د شمالي کوریا د زرګونو سرتیرو له استولو او د پیونګ یانګ او مسکو ترمنځ د هراړخیز همکارۍ تړون له تصویب وروسته راځي.
د شمالي کوریا دولتي خبري اژانس شاوخوا یوه اوونۍ مخکې خبر ورکړی و چې دغه هېواد له روسیې سره د هر اړخیزې همکارۍ تړون چې د جون په میاشت کې د دواړو هېوادونو د مشرانو له خوا لاسلیک شوی و، تصویب کړ.
د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین هم د مسکو او پیونګ یانګ ترمنځ د لړم ۲۰مې ستراتیژیک تړون لاسلیک کړ.
د دغه تړون له مخې که پر یوه هېواد روسیه یا شمالي کوریا برید وشي، دوی به د یو بل ملاتړ کوي.
کیم جونګ اون د خپل هېواد پوځي چارواکو ته ویلي چې د جنوبي کوریا په ګډون د امریکا او متحدانو ګواښونه «د تاریخ تر ټولو بد پړاو» ته رسېدلي دي.
د شمالي کوریا رسنیو هم درې ورځې وړاندې راپور ورکړی و چې کیم جونګ اون د بې پیلوټه الوتکې د ازموینې څخه لیدنه وکړه او امر یې وکړ چې پیونګ یانګ باید د ځانمرګو ډرون «ډلهییز تولید» ته لومړیتوب ورکړي.
دا له چاودیدونکو توکو ډک ډرون، چې پیونګ یانګ په لومړي ځل د اګست په میاشت کې پرانستلې، د دې لپاره ډیزاین شوې چې په قصدي توګه د دښمن هدفونه په نښه کړي او د لارښود توغندیو په څیر عمل وکړي.
د الجزیرې شبکې د راپور له مخې، په غزه کې د اسراییل د روانې جګړې له پیل راهیسې په دغه تړانګه کې ۸۷ سلنه استوګنځایونه او د ښوونځیو ودانۍ زیانمنې شوې دي.
د دغه راپور له مخې په غزه کې ۸۰ سلنه سوداګریز تاسیسات او ۶۸ سلنه ترانسپورتي شبکې او کرنیزې ځمکې هم د اسراییلو د بریدونو له امله زیانمنې شوې دي.
دغه جګړه چې د تیر کال په اوکټوبر میاشت کې پر اسراییل د حماس د برید د غچ اخیستو په موخه پیل شوه، تر اوسه یې څه باندې ۴۰ زره فلسطینیان وژلي او لسګونه زره نور یې ټپیان کړي دي.
په اسراییل د حماس برید کې ۱۲۰۰ اسراییليان او بهرني وګړي وژل شوي او ۲۵۱ نور یرغمل شوي وو.
پر غزه د اسراییل په پراخو هوايي، او ځمکنیو بریدونو کې د غزې د څه باندې دوه میلیونه نفوس نږدې ټوله برخه په وار وار بې ځایه شوې او دغه سیمه په پراخه توګه ویجاړه شوې ده.
د ملګرو ملتونو د یو وروستي راپور له مخې، په غزه کې د وژل شوو کسانو شاوخوا ۷۰ سلنه برخه ښځې او ماشومان جوړوي.
په غزې د اسراییل له برید وروسته، د لبنان حزب الله ډلې د فلسطینیانو په ملاتړ په اسراییلو بریونه وکړل او دا کار د دې سبب شو چې د اسراییلو جګړه لبنان ته هم وغزیږي او هلته هم په زرګونه کسان ووژني.
د تانزانیا په سوداګریزې پلازمینه دارالسلام کې د یوې ودانۍ د نړېدو له امله لږ تر لږه ۱۳ کسان مړړه شوي او تر ۸۰ زیات نور ژغورل شوي دي.
په ختیځ دارالسلام کې د کاریاکو په بازار کې دغه څلور پوړیزه ودانۍ د شنبې په ورځ د سهار په نهو بجو نړیدلې ده.
د تانزانیا ولسمشرې سمیعه سلوو حسن په یوې اعلامیه وویل، له ۸۰ څخه ډیر کسان ژغورل شوي او روغتونونو ته لیږدول شوي دي. هغې وویل، چې د دغو کسانو له ډلې شپاړس یې لا هم په روغتون کې بستري دي.
د نوموړې په وینا، حکومت به د دغو کسانو د درملنې لګښتونه ورکړي او د مړو د ښخولو په مراسمو کې به مرسته وکړي.
د ودانیو نړېدل په ځینو افریقايي ښارونو کې د کمزورو ساختماني معیارونو یا د ضعیفو بنسټونو له امله رامنځ ته کیږي.