په سيستان او بلوچستان كې ۱۷۲ نیول شوي افغان كډوال افغانستان ته لېږل کېږي

د دې شکایت پر بنسټ، د بیا مېشتېدنې د ځنډولو حکم کډوال او د هغوی کورنیو ته نه جبرانېدونکی زیان رسوي.

دغه سازمانونه په داسې حال کې د ټرمپ د دې پرېکړې په تړاو شکایت کوي، چې اوسمهال لږ تر لږه ۱۶۶۰ افغان کډوال چې ټاکل شوې وه، له پاکستانه متحده ایالاتو ته ولېږدول شي، بې برخلیکه پاتې دي.

یاد شمېر افغانان د پناه غوښتونکو د منلو د ځنډولو په اړه د ټرمپ د حکم له امله له پاکستان څخه د اېستلو له ګواښ سره مخامخ دي.

د کډوالو ملاتړو سازمانونو په خپل شکایت کې ویلي، چې ټرمپ په ناڅاپه توګه د پروګرام په ځنډولو او د هغو کډوالو لپاره چې په متحده ایالاتو کې اوسېدلي دي د تمویل په بندولو سره له خپل واک څخه سرغړونه کړې.

دوی له محکمې څخه وغوښتل: "د امریکا مهم او تاریخي دود د هغو خلکو د ساتنې او مرستې لپاره بېرته راولي چې له ځورونې تښتېدلي دي."

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د جنورۍ په ۲۰مه د خپلې دورې په لومړۍ ورځ د افغان کډوالو او نورو هېوادونو د مېشتېدو پروګرام د ۹۰ ورځو لپاره وځنډاوه.

هغه په ​​خپل حکم کې ویلي چې داخلې پروګرام باید وڅېړل شي ترڅو پناه غوښتونکي په سمه توګه په امریکایي ټولنه کې مدغم شي او د مالیه ورکونکو پیسې ضایع نه شي.

په ورته وخت کې، د هغه مرستیال جی ډي ویسن وویل، د دې اړتیا شته چې ډاډ ترلاسه شي چې پناه غوښتونکي په سمه توګه د امنیتي تصفیې لپاره معاینه شوي.

هغه ټینګار وکړ، چې نړۍوالې ټولنې په افغانستان کې پاتې شویو امریکایی وسلو ته د داعش په څېر د ترهګرو ډلو د لاسرسي په اړه په کافي اندازه پاملرنه نه ده کړې.

واسیلي نیبنزیا د دوشنبې په ورځ وویل: «له افغانستان څخه د ناټو بېړنۍ وتل د دې لامل شو چې ډېرې وسلې په افغانستان کې پاتې شي او د داعش لاس ته ولوېږي.»

هغه په ​​افغانستان کې د ترهګرو ډلو د فعالیتونو زیاتېدو ته په اشارې سره وویل: «موږ د افغانستان وضعیت له پامه نه دی غورځولی.»

د روسیې سفیر په خپلو خبرو کې همداراز ادعا وکړه، چې امریکا او لوېدیځ هېوادونه په نړۍ کې وسلې وېشي او دا وسلې د ترهګرو ډلو لاس ته لوېږي.

نوموړي ویلي، چې په افغانستان کې د امریکا د وسلو پاتې کېدل د د داعش د بریدونو له زیاتېدو سره تړاو لري.

روسیه یو له هغه هېوادونو څخه ده، چې د افغانستان د پخواني پوځ څخه پاتې شویو وسلو ته چې امریکا ورسره مرسته کوله، د ملیشه ډلو د لاس رسي په اړه اندېښنه لري.

تر دې وړاندې هندي چارواکو هم د پاکستان له ملاتړه برخمنو یاغیانو په لاس کې د امریکايي وسلو د موندلو خبره کړې وه.

د هند نننۍ ورځپاڼې د اکتوبر په ٢٢مه نېټه خبر ورکړ، چې د جمو او کشمير په اکنور کې په جګړه کې له درېيو وسله والو څخه د اېم-۴ وسلو کشف د هند د امنيتي ځواکونو تر منځ د اندېښنې څپې راپارولې دي.

د هند امنیتي ځواکونه په دې اړه څېړنه کوي، چې په افغانستان کې پاتې شوې امریکايي وسلې څنګه په جمو او کشمیر کې د اورپکو لاس ته ورغلي.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ په افغانستان کې د پاتې امریکايي وسلو د بېرته اخیستو هیله څرګنده کړې ده، خو طالبانو ویلي دي، چې دا وسلې «مال» دي او امریکا ته به یې نه ورکوي.

د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت په افغانستان کې د دغه هېواد د پاتې وسلو د بېرته اخیستو په اړه د امریکا د ولسمشر د څرګندونو په غبرګون ویلي، چې دغه وسلې د پاکستان امنیت ته جدي ګواښ دي.

دغه وزارت وايي، چې دا وسلې د پاکستاني اورپکو لاس ته لوېږي.

د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت ویاند شفقت علي خان د چهارشنبې په ورځ «د ډسمبر ۱۰مه» په یوه بیان کې وویل، په افغانستان کې د پرمختللو امریکايي وسلو موجودیت چې د ۲۰۲۱ کال په اګسټ میاشت کې له دغه هېواده د ځواکونو له وتلو وروسته پاتې دي، د پاکستان او د دې هېواد د اتباعو د امنیت او خوندیتوب لپاره یوه ډېره د اندېښنې وړ موضوع ده.

په ایران او روسیه کې د داعش له څو بریاوو او په اروپا او امریکا کې د داعش د څو دسیسو له کشفولو وروسته، د ملګرو ملتونو امنیت شورا د دوشنبې په ورځ د دغې ډلې د ګواښ په اړه غونډه وکړه.

د شورا غړو په اسیا او افریقا کې د داعش د فعالیتونو د پراخېدو په اړه اندېښنه څرګنده کړې ده.

هغه ټینګار وکړ ،چې دغه ډلې د سیمې او نړۍ امنیت ته ګواښ بلل کېدای شي.

د چین سفیر په افغانستان کې د داعش، القاعدې او شرقي ترکستان ډلو د وسله والو په موجودیت اندېښنه څرګنده کړه.

هغه د طالبانو له حکومته وغوښتل چې "په افغانستان کې د مېشتو ترهګرو ډلو د له منځه وړلو لپاره کوټلي او مشخص اقدامات وکړي."

فو کانګ دغه راز څرګنده کړه، چین ژمن دی چې په افغانستان کې د ترهګرو ډلو د له منځه وړلو لپاره له طالبانو سره د همکارۍ لپاره د منځنۍ اسیا د هېوادونو او د شانګهای د همکارۍ سازمان له هڅو ملاتړ وکړي.

تر دې مخکې چین او پاکستان په سیمه کې له ترهګرو ډلو سره د مبارزې لپاره پر ګډو همکاریو ټینګار کړی و.

خو په کابل کې د پاکستان سفیر منیر اکرم تر دې مخکې ویلي وو، چې افغانستان په خراسان کې د داعش د جلب او جذب اصلي مرکز دی، نه پاکستان.

هغه د هند د نوم اخیستو پرته وویل، "په سیمه کې د پاکستان دوښمنان" په پاکستان کې ترهګرو ډلو ته مالي سرچینې برابروي.

د دوشنبې په ورځ د ملګرو ملتونو امنیت شورا په افغانستان، منځنۍ اسیا او افریقا کې د داعش په اړه غونډه وکړه.

په دې غونډه کې د امنیت شورا د غړو هېوادونو استازو په دغو سیمو کې د داعش حضور د نړۍ "سولې او امنیت" ته ګواښ وباله.

امریکايي استازي ویلي چې داعش د خپلو بریدونو اصلي مرکز افریقا ګرځولې ده. هغه وویل چې افغانستان او پاکستان په خراسان کې د داعش د جلب او جذب ځایونه دي.

د تېرې سې شنبې په ورځ ټرمپ د اسراییل له لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو سره په سپینې ماڼۍ کې په یوه ګډ خبري کنفرانس کې وویل، چې متحده ایالات به د غزې تړانګه تر لاسه کړي او په دې سیمه کې به مېشت فلسطینیان په نورو هېوادونو کې مېشت کړي، ترڅو غزه د منځنۍ ختیځ په ترټولو ښایسته سیاحتي سیمه بدله کړي.

د طالبانو د بهرنيو چارو وزارت په اعلامیه کې راغلي:« د اسراييلي اشغالګر رژيم د مشر بنيامين نتنياهو له لوري د خپلواك فلسطيني دولت له جوړېدو انكار او پر دې ټينګار چې فلسطينيان دې د سعودي عربستان پر قلمرو خپل دولت جوړ كړي، په كلكو ټكو غندي او دا مسله ناشونې او له منل شویو حقيقتونو سره جوت ټكر او د سعودي عربستان د حاكميت نقض بولي».

‏په دغه اعلامیه کې د نتنیاهو څرګندونې د نړۍ منل شویو نورمونو ته سپکاوی او د فلسطینیانو له مشروع حق څخه ښکاره سرغړونه بلل شوې ده.

‏د طالبانو د بهرینو چارو وزارت په دغه اعلامیه کې زیاته شوې: «فلسطین د فلسطینیانو خاوره ده او تر هغې چې اشغال دوام کوي او د فلسطیني ولس حقونه نقض کېږي، غزه او سیمه به ناارامه وي او دا وضعیت د هېچا په ګټه نه دی.»

د غزې تړانګې په تړاو د متحده ایالاتو ولسمشر ټرمپ تمه لري، چې په دغه پلان کې د عربي هېوادنو همکاري تر لاسه کړي، خو له وړاندې عربي هېوادونو دغه پلان رد کړی دی.

همدا ډول د متحده ایالاتو او اسراییل لوېدیځو همغږو هېوادونو هم له دې کار سره مخالفت ښودلی دی.

د پاکستان پوځ د تېر ۲۰۲۴ کال د اګسټ په ۱۲مه خبر ورکړی و، چې د پخواني لومړي وزیر عمران خان د واکمنۍ پر مهال د دغه هېواد د استخباراتي ادارې (ای اېس ای) مشر متقاعد جنرال فیض حمید یې له واک څخه د ناوړه کټې اخیستنې له امله نیولی دی.

د طالب لیکس له لوري په افشا شویو اسنادو کې یو هم د طالبانو د اسلام اباد سفارت او د دې ډلې د بهرنیو چارو وزارت اړوند معلوماتي مکتوبونه دي.

په دغو مکتوبونو کې په پاکستان کې د طالبانو سفیر کابل په یاد هېواد کې له هر ډول سیاسي بدلون او وضعیت څخه په جریان کې ساتلی.

په یوه مکتوب کې د طالبانو سفیر سردار احمد شکېب د بهرنیو چارو وزارت ته لیکلي، چې په پاکستان کې د څارګرې شبکې ای اېس ای پخواني مشر فیض حمید نیول کېدل سیاسي انګیزه لري او دا قضیه هېڅ ډول جرم پورې تړلې نه ښکاري.

په مکتوب کې لیکل شوي : «ښايي د فیض حمید نیول کېدل د پخواني لومړي وزیر عمران خان سره د هغه د نږدې اړیکو او خواخوږۍ له کبله وي.»

په یاد مکتوب کې همداراز ویل شوي، چې پاکستان په دغه هېواد کې د انټرنیټ پر کارولو، وټس اپ او یو شمېر نورو خواله رسنیو محدودیتونه وضع کړي، چې ښايي لامل یې د پاکستان تحریک انصاف ګوند له لوري د پراخو لاریونونو یا تبلیغاتو مخنیوی وي.

د پاکستان د پوځ رسنیزې څانګې په خبرپاڼه کې ویل شوي وو چې د پوځي محکمې له مخې فیض حمید د پوځ له لورې توقیف شوی دی.

خبرپاڼې زیاته کړې، چې هغه له تقاعد کېدو راهیسې د پاکستان د اردو له قانون څخه "ګڼې سرغړونې" کړي دي.

یاده دې وي، چې د پاکستان د استخباراتي ادارې (ای اېس ای) مشر فیض حمید په افغانستان کې د طالبانو بیا واک ترلاسه کولو سره هم مهاله د کابل په سرینا هوټل کې د چایو له پیالې سره راڅرګند شو او ویې ویل چې، ''خواشیني کېږئ مه هر څه به سم شي''.

په کابل کې د طالبانو واک ته رسېدو سره یو ځای د فیض حمید دغه ډول راڅرګندېدل په کور دننه او بهر له سختو غبرګونونو سره مخ شول.