د طالبانو افشا شوي اسناد؛ د ای اېس ای د مشر فیض حمید زنداني کول سیاسي مسله ده

دغه روسي چارواکي زیاته کړه چې داعش خراسان نه یوازې په افغانستان کې بریدونه کوي، بلکې په اروپا کې یې هم د خپلو پلویانو له لارې حملې تنظیم کړې دي.

نړیوال ټیکاو او سولې ته د ترهګریزو ګواښونو په تړاو دې ناستې ته د ملګرو ملتونو د ترهګرۍ ضد دفتر مرستیال وویل چې داعش لا هم د منځنۍ اسیا له هېوادونو نوي جنګیالي جذبوي.

ورونکوف وویل، سره له دې چې ملګري ملتونه، نړیوال او سیمه‌ ییز شریکان د داعش فعالیتونو د مخنیوي هڅې کوي، دې ډلې لا هم خپلې کړنې روانې ساتلې دي.

په دې ناسته کې د سوریې وضعیت ته هم نغوته وشوه، چې د ورونکوف په وینا، د دغه هېواد حالت د داعش د بیا پیاوړتیا لامل کېدای شي. هغه وویل چې لا هم ۴۲،۵۰۰ کسان، چې د داعش غړي او د دوی خپلوان دي، د سوریې په کمپونو او زندانونو کې ساتل کېږي.

د رپوټ له مخې، له ۷۰۰ زیات عراقي وګړي، سلګونه سوریایان او ۸،۶۰۰ نور بهرني وګړي د سوریې په کمپونو کې بند پاتې دي.

ورونکوف وویل چې په عراق کې خپلو هېوادونو ته د داعش داسیرانو ستنولو بهیر ډېر ورو روان دی او یوازې ۷۶۰ کسان عراق بېرته منلي دي.

ورونکوف د ملګرو ملتونو د سرمنشي غوښتنه بیا تکرار کړه، چې هېوادونه دې د خپلو وګړو د بېرته منلو او ستنولو لپاره بشري اسانتیاوې برابرې کړي.

د ملګرو ملتونو دغه مرستیال خبرداری ورکړ چې داعش د نړۍ په نورو برخو، په ځانګړي ډول لویدیزه افریقا کې هم جدي فعالیتونه لري.

هغه وویل چې داعش په دې سیمه کې پوځي او ملکي اهداف، په ځانګړي ډول ښوونځي په نښه کړي، چې د ځینو بریدونو مرګ ژوبله ډېره درنده وه.

په دې ناسته کې د امریکا استازي وویل چې داعش په منځنۍ اسیا، په ځانګړي ډول داعش خراسان د نړۍ د امنیت لپاره یو جدي ګواښ ګرځېدلی.هغه وویل، « « موږ د ترهګریزو بریدونو د طرح او اجرا کولو او دغه راز په ځانګړې توګه په افغانستان او پاکستان کې د خلکو د ګومارنې په تړاو دداعش له وړتیا اندېښمن یو».

د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزارت د دوشنبې په ورځ وویل، چې د چینايي وګړو اتحادیې مشرې د دې ډلې د سوداګرۍ وزارت له معین سره په افغانستان کې د چین خصوصي سکتور د پانګونې او سوداګریزو چارو د لا ښې همغږۍ په موخه کتلي دي.

یاد وزارت په یوه خبرپاڼه کې وویل، چې «په دې کتنه کې د پانګونې چارو، سوداګرۍ او چینایي پانګوالو او سوداګرو ته د افغانستان د ویزو په ورکړه کې د لا ښې همغږۍ په تړاو خبرې اترې وشوې».

خبرپاڼه وايي، د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزارت معین مولوی احمدالله زاهد د لا زیاتې همغږۍ او په افغانستان کې د چین د سوداګریزو او پانګونې فعالیتونو د چټکتیا په تړاو له مونګ شیاولي سره خپلې مشورې شریکې کړې دي.

ددې ناستې په خپرو شویو انځورونو کې ښکاري چې د طالبانو دغه چارواکی تر نوموړې ډېر د هغې ژباړن ته ځیر دی.

مونګ شیاولي ظاهرا له ښځو سره د طالبانو د حساسیتونو په خاطر پر سر څادر اچولی او خپلې خولې او پوزې ته یې د څادر پیڅکه نیولې.

د طالبانو په واک کې ملي ټلویزیون ددې ناستې د خبر په انځور کې د مونګ شیاولي انځور لرې کړی او یوازې د معین او ژباړن انځور یې خپور کړی دی.

په شیخ ابو نصر فراهي بندر کې د طالبانو کمیسار محمد اسماعیل زاهد پېښه تایید وکړه او ویې ویل، چاودنه په هغه سیمه کې شوې چې خلک د تفریح ​​لپاره ورځي.

د هغه په ​​وينا، په دې چاودنه کې دوه تنه وژل شوي او درې نور ټپيان دي.

د طالبانو چارواکي وویل چې دا چاودنه ممکن د پخواني ماین له امله شوې وي، ځکه چې یوه ورځ مخکې په ورته سیمه کې میاین موندل شوی و.

د قربانیانو او ټپیانو د هویت په اړه جزئیات لا تر اوسه نامعلوم دي او دا هم روښانه نه ده چې ایا ماین نوی ځای پر ځای شوی و یا له ډیرې مودې راهیسې په سیمه کې و.

تر اوسه پورې کومې ډلې د چاودنې مسؤلیت نه دی منلی.

ګریګورییف وویل، « مسکو او دوشنبه پر دې پوهېږي چې له افغانستان څخه را ولاړېدونکي ګډ امنیتي ګواښونه څه دي او د دغو ګواښونو پر وړاندې ګډ اقدامات کوي».

سفیر زیاتوي چې د افغانستان پیچلي وضعیت او په شمالي ولایتونو کې د نړیوالو ترهګرو ډلو د فعالیتونو زیاتوالي ته په کتو، له تاجکستان سره همکاري د منځنۍ اسیا د ثبات لپاره مهمه مساله ده.

د ۲۰۲۴کال په اکتوبر میاشت کې د تاجکستان د بهرنیو چارو مرستیال وزیر صادق امامي وویل چې د تاجکستان-روسیې امنیتي همکاري تر ډېره د افغانستان د امنیتي وضعیت پر موضوع متمرکزه ده.

هغه وویل چې په افغانستان کې روان وضعیت ډېر متضاد دی او د مذهبي افراطیت نظریه د سیمې د امنیتي وضعیت په خرابېدو کې مهم رول لري.

په منځنۍ اسیا کې تاجکستان له افغانستان سره تر ټولو اوږده پوله لري، چې ۱۳۴۴ کیلومترو ته رسېږي.

په ۲۰۲۱کال کې چې امریکا له افغانستان څخه خپل ځواکونه وایستل، طالبانو د افغانستان کنټرول ترلاسه کړ.

د تاجکستاني چارواکو په وینا، د اسلامي دولت - خراسان څانګه، حزب التحریر، د ختیز ترکستان اسلامي غورځنګ (ETIM)، د پاکستان تحریک طالبان او نورې وسله والې ډلې د افغانستان په خاوره کې فعالې دي، چې د سیمې لپاره جدي امنیتي ګواښونه پېښوي.

د روسیې سفیر دا څرګندونې داسې مهال کوي، چې په دغه هېواد کې د داعش خراسان له بریدونو وروسته مسکو د تاجکستاني وګړو پر تګ او راتګ او کار محدودیتونه لګولي دي. تاجکستان ددغو محدودیتونو له امله څه موده وړاندې سفیر ګریګورییف احضار کړی و.

د طالبانو تر واک لاندې د باختر خبري اژانس نن دوشنبې «د سلواغې ۲۲مه» د پکتیا د امنیه قومندانۍ ویاند منیب ځدراڼ په حواله لیکلي چې د دغه ولایت د امنیې قومندانۍ ځواکونو د مرکز ګردېز او ولسوالیو کې د بېلابېلو جرمونو په تړاو ۲۹۰ قضیې ثبت کړي او په تړاو یې ۶۱۲ کسان هم نیولي.

د پکتیا لپاره د طالبانو د امنیه قومندانۍ ویاند ویلي چې په دغو قضیو کې ٢٢ د قتل، ٣٣ د مجروحیت، ٧٥ د غلا، ٣ د اختطاف، ٦ د ځانوژنې او پاتې د اخلاقي فساد، انساني قاچاق، د تښتوونې او نورې بېلابېلې قضیې شاملې دي.

هغه زیاتوي چې د بېلابېلو کشفي راپورونو په اساس یې ٩٠ میله غټې او وړې وسلې هم نیولې دي.

په نیول شو وسلو کې کې ٢۰ میله کلاشینکوفونه، یو میل ام شپاړس ټوپک، یو میل ام چلنو پیکا، یو نارنجک، ٢ میله انګریزي ټوپک، یو میل راکټ، یو میل ام فور، ٧ میله تومانچې، ٢٢ د کلاشینکوف شاجورونه، ٤ د شپې دوربینونه او ګڼو نورو غټو او وړو وسلې نیولي دي.

د طالبانو د پکتیا امنیه قومندانۍ ویاند همدراز وايي په تېرو ۷ میاشتو موده کې یې ٥ زره نشه یي ګولۍ، ۲ زره ٥٩٢ کیلو ګرامه شیشه، ١٤٠ زره کیلو ګرامه خام او پاخه چرس نیول شوي دي.

دوی ادعا کړې چې په دغه ولایت کې یې ٢٣ زره ٩٤٥ جریبه ځمکه د نشه یي توکو له کښت څخه پاکه کړې ده.

طالبان وایي چې په پکتیا کې د امنیتي وضعیت د لا ښه والې په موخه نورو ارګانونو سره په ګډې همغږۍ د یاد وخت په جریان کې د ١١٠٠ ملکي او نظامي موټرو تورې ښیښې پاکې (سپینې) کړې دي.

د طالبانو د بیا ځلي راتګ سره دغې ډلې ټینکار کړی، چې په ټول هېواد کې امنیت ښه دی او دوی وضعیت په سمه توګه کنټرول کړی دی خو د پلازمینې په کډون په زیاتره ولایتونو څخه د جنايي او امنیتي پېښو له شتون څخه اندېښنې موجودې دي.